Tranh luận tại phiên tòa, luật sư bào chữa cho hai bị cáo Nguyễn Thế Việt (cựu Phó Cục trưởng Cục Giám sát quản lý về Hải quan) và Nguyễn Hữu Tuân (cựu Phó trưởng Phòng Giám quản 5, Cục Giám sát quản lý về Hải quan) cho rằng, việc hai bị cáo nhận 1,5 tỷ đồng để hướng dẫn Công ty MediUSA thông quan lô nguyên liệu trị giá 20 tỷ đồng chỉ là thực hiện đúng công vụ, chứ không vòi tiền. Còn số tiền 1,5 tỷ đồng do bị cáo Nguyễn Năng Mạnh (cựu Chủ tịch HĐQT Công ty MediUSA) đưa là quà tặng cá nhân, không phải phạm tội.
Đối đáp với luật sư, đại diện Viện kiểm sát khẳng định, Luật Cán bộ, công chức và Luật Phòng, chống tham nhũng đều nghiêm cấm những người có chức vụ, quyền hạn nhận bất kỳ lợi ích nào từ người có công việc thuộc phạm vi mình giải quyết.
“Nếu cán bộ nào trước khi làm việc và sau khi xong việc cũng nhận tiền rồi cho rằng đó là tiền cảm ơn, không phải phạm tội thì sẽ dẫn đến hệ quả rất nguy hiểm. Bởi bất kỳ người có chức vụ, quyền hạn nào cũng có thể nhận tiền của tổ chức, cá nhân có công việc thuộc phạm vi mình giải quyết”, đại diện Viện kiểm sát nhấn mạnh.
Theo đại diện Viện kiểm sát, pháp luật nghiêm cấm người có chức vụ, quyền hạn nhận bất kỳ khoản lợi ích nào từ người đang có công việc phụ thuộc mình giải quyết.
Điều cấm này không phụ thuộc việc khoản tiền được đưa trước hay sau khi công việc hoàn thành, công việc được giải quyết đúng hay sai, và càng không phụ thuộc vào việc coi đó là cảm ơn hay bất kỳ tên gọi nào khác.
Đại diện Viện kiểm sát giải thích, theo cách hiểu của luật sư, cán bộ làm việc rồi nhận tiền mà chỉ coi như quà cảm ơn là tư duy rất nguy hiểm. Bởi cán bộ hải quan trong vụ án phải giải quyết công văn của doanh nghiệp theo đúng trình tự, thủ tục hành chính, chứ không phải để doanh nghiệp xin gặp riêng, mang tiền tỷ đến tận cổng cơ quan rồi mới giải quyết.
Tự bào chữa cho mình, bị cáo Nguyễn Thế Việt thừa nhận hành vi việc nhận tiền của doanh nghiệp là có sai, nhưng không thừa nhận đã phạm tội nhận hối lộ. Khi Hội đồng xét xử và Viện kiểm sát hỏi bị cáo Việt và luật sư bào chữa cho bị cáo rằng: “Theo cách hiểu của luật sư và bị cáo Việt thì bị cáo nghĩ mình phạm tội gì?”. Trước câu hỏi này, cả bị cáo Việt và luật sư đều không trả lời.
Đại diện Viện kiểm sát khẳng định, việc luật sư bào chữa và bị cáo Việt không trả lời được câu hỏi của Hội đồng xét xử và Viện kiểm sát càng chứng minh cáo buộc của cơ quan công tố là không thể chối cãi và đủ căn cứ và thuyết phục.
Về hình phạt đối với bị cáo Việt, đại diện Viện kiểm sát nêu quan điểm, mức án Viện kiểm sát đề nghị thấp hơn khung hình phạt bị cáo bị truy tố đã thể hiện tính nhân văn. Ngoài ra, Viện kiểm sát cũng không đề nghị áp dụng hình phạt bổ sung như cấm bị cáo hành nghề trong một thời gian nhất định.
Viện kiểm sát cảm thông với nhiều bị cáo có trình độ học vấn cao, chuyên môn giỏi, được đào tạo ở những môi trường rất tốt như Đại học Dược, Đại học Quân y nên mong rằng, sau khi chấp hành xong hình phạt tù, họ có cơ hội tiếp tục dùng kiến thức, tay nghề để lao động, tìm kiếm việc làm chân chính.
Đối với bị cáo Nguyễn Đăng Mạnh (chủ mưu trong vụ án), khi bào chữa cho mình, bị cáo xin được miễn truy tố về tội đưa hối lộ với lý do, đã chủ động khai báo trước khi cơ quan điều tra vào cuộc.
Về quan điểm của bị cáo, Viện kiểm sát nhận thấy, pháp luật chỉ quy định việc bị cáo chủ động khai báo chỉ là tình tiết có thể được xem xét, chứ không mặc nhiên được miễn truy tố.
Theo Viện kiểm sát, bị cáo Mạnh đã đưa hối lộ trong thời gian dài cho nhiều cán bộ ngành Y tế và Hải quan nhằm che giấu hành vi sản xuất hàng giả. Do đó, hành vi đưa hối lộ của bị cáo không phải là một trường hợp đơn lẻ, mà đã tác động tiêu cực đến hoạt động quản lý của Nhà nước, làm giảm niềm tin của xã hội và tạo điều kiện cho các hành vi phạm tội khác. Vì thế, Viện kiểm sát giữ nguyên quan điểm truy tố và hình phạt đối với bị cáo Mạnh…
Đối với các bị cáo khác, quá trình tranh luận, luật sư và các bị cáo không tranh luận về tội danh mà chỉ đề nghị Hội đồng xét xử xem xét, giảm nhẹ hình phạt nên đại diện Viện kiểm sát giữ nguyên quan điểm truy tố các bị cáo theo đúng tội danh và hình phạt đã đề nghị khi luận tội.
Kết thúc phần đối đáp, Hội đồng xét xử cho các bị cáo nói lời sau cùng trước khi nghị án. Trình bày trước Hội đồng xét xử, các bị cáo đều bày tỏ thái độ ăn năn, hối hận về những hành vi đã thực hiện. Họ mong Hội đồng xét xử xem xét, giảm nhẹ hình phạt để sớm có cơ hội trở về gia đình, hòa nhập xã hội.
Sau khi các bị cáo nói lời sau cùng, chủ tọa phiên tòa thông báo phiên tòa nghị án kéo dài. Thời gian tuyên án vào chiều 31/7.
