Người đàn bà 2 lần làm thủ tướng Jamaica

Chiến thắng áp đảo của đảng Quốc gia nhân dân (PNP) tại cuộc bầu cử Quốc hội hôm 29/12/2011, với 42/63 ghế so với 21 ghế của đảng Lao động Jamaica (JLP) đã đưa bà Portia Simpson Miller lần thứ 2 trở thành Thủ tướng Jamaica, cáng đáng nhiệm vụ nặng nề của đất nước cất bớt gánh nặng nợ nần và nghèo đói.

Bà Portia Simpson Miller đã chính thức nhậm chức vào ngày 5/1/2012 trong một buổi lễ long trọng trước sự hiện diện của 10.000 khách mời. Tại lễ nhậm chức, bà Simpson Miller đã tuyên bố: "Sau khi được thử thách và rèn giũa, tôi đứng đây trước mặt quý vị hôm nay với tư thế mạnh mẽ hơn để sẵn sàng phục vụ cho nhân dân và đất nước tôi". Những nhiệm vụ - và cả thách thức sắp tới đối với bà Simpson Miller - được xác định gồm: giải quyết tình trạng nghèo đói, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nhằm giải tỏa bớt gánh nặng nợ nần quốc gia, hàn gắn sự chia rẽ chính trị trong nước và từng bước từ bỏ chế độ phụ thuộc vào sự cai quản của Hoàng gia Anh để đi theo thể chế Cộng hòa.

Quốc gia nhỏ bé Jamaica từ lâu đã ấp ủ khát vọng tách khỏi Khối Liên hiệp Anh và  chuyển hẳn sang thể chế cộng hòa, và cũng do đó đòi hỏi một tư thế sẵn sàng của một quốc gia vững mạnh cả về mặt chính trị lẫn ngoại giao quốc tế. Bà Simpson Miller tự tin vào khả năng ứng phó của mình và tuyên bố rằng "thời cơ đã đến". Jamaica tuyên bố độc lập từ năm 1962, thoát khỏi ách đô hộ của thực dân Anh. Tuy nhiên, từ đó đến nay các đời chính quyền Jamaica vẫn duy trì mối quan hệ thuộc địa cũ với Hoàng gia Anh (tương tự như Canada, Australia và khoảng 50 quốc gia khác trên thế giới).

Theo lộ trình tiến đến nền Cộng hòa đã được bà Simpson Miller vạch sẵn, bà sẽ thay thế Hội đồng Cố vấn Tối cao Nữ Hoàng (Privy Council) bằng Tòa án Công lý Tối cao vùng Caribbe (CCJ) với tư cách là Tòa phúc thẩm tối cao cho Jamaica. Đây là bước đi nhằm chấm dứt quyền giám sát pháp lý của London đối với Kingston.

Năm nay 66 tuổi, bà Simpson Miller sinh ra trong một gia đình theo đạo Thiên Chúa. Bà tốt nghiệp cử nhân đại học ngành quản trị hành chính công và nhận bằng tiến sĩ danh dự ngành này sau nhiều năm phấn đấu không ngừng trong lĩnh vực hành chính công. Simpson Miller bắt đầu tham gia chính trường từ năm 1976 khi lần đầu tiên được bầu làm nghị sĩ Quốc hội Jamaica, thành viên đảng PNP, và liên tục từ năm 1983, bà tái trúng cử nghị sĩ Quốc hội.

Từ năm 1989 trở đi, Simpson Miller được giao nắm giữ hàng loạt chức vụ bộ trưởng trong nội các chính phủ, như Bộ trưởng Lao động, Phúc lợi xã hội và Thể thao (1989-1993), rồi Bộ trưởng Lao động và Phúc lợi xã hội (1993-1995), Bộ trưởng Lao động, Xã hội và thể thao (1995-2000), Bộ trưởng Du lịch và Thể thao (2000-2002) và Bộ trưởng Các vấn đề Chính quyền địa phương và Thể thao từ tháng 10/2002 đến khi được bầu làm Thủ tướng lần đầu tiên.

Sau một thời gian dài làm Phó chủ tịch đảng PNP, tháng 2/2006, Simpson Miller được bầu làm Chủ tịch đảng này thay thế ông P.J. Patterson, và sau đó, ngày 30/3/2006, bà được chỉ định kế nhiệm chức Thủ tướng Jamaica thay ông Patterson, đồng thời trở thành nữ Thủ tướng đầu tiên của Jamaica (và là người thứ 3 trong vùng Caribbe sau các nữ Thủ tướng Eugenia Charles của Cộng hòa Dominica và Janet Jagan của Guyana). Simpson Miller đồng kiêm luôn chức Bộ trưởng Quốc phòng Jamaica. Nhưng, Simpson Miller không ngồi lâu trên ghế Thủ tướng, vì đảng PNP của bà đã nhận thất bại sát nút trước đảng JLP trong cuộc bầu cử tháng 9/2007, đành nhường ghế Thủ tướng lại cho ông Bruce Golding (và ông này đã nhường ghế lại cho vị Thủ tướng trẻ Andrew Holness, mới 39 tuổi, vào cuối tháng 10/2011 vừa qua).

Thất bại trong cuộc bầu cử tháng 9/2007 là một bài học mà bà Simpson Miller không bao giờ quên. Đó là hậu quả của 18 năm PNP sao lãng một đường lối mà họ từng theo đuổi từ trước đó hàng chục năm. Đó cũng là giai đoạn mà Simpson Miller mới lên tiếp quản chức Thủ tướng, còn quá mới và chưa đủ sức thuyết phục mọi người tin vào khả năng xoay chuyển tình thế của bà. Bài học đó đã được Simpson Miller rút ra kịp thời trong cuộc vận động tranh cử gần 1 tháng trước ngày bầu cử 29/12/2011.

Nhận thấy đảng PNP không thể tiếp tục xa rời những chính sách hỗ trợ dân nghèo Jamaica mà đảng này đã theo đuổi từ đầu thập niên 70 thế kỷ trước, Simpson Miller dẫn dắt PNP bước vào cuộc vận động mới với quyết tâm rất rõ ràng bằng một chương trình hành động vì dân nghèo, thất nghiệp, có tên gọi là "Chương trình việc làm khẩn cấp cho Jamaica" (JEEP - Jamaica Emergency Employment Program). Đó như là một tuyên ngôn mới, một sự quay trở lại đường lối đúng đắn từng có.

Bây giờ, khi đã giành được chiến thắng cần thiết, bà Simpson Miller lại phải tiếp tục nỗ lực để triển khai bước đầu tiên của chương trình JEEP. Giữa việc tạo công việc làm với việc vực dậy nền kinh tế nhằm giảm bớt thâm hụt ngân sách, giảm bớt nợ công hiện đang ở mức 130% GDP (khoảng 18,6 tỉ USD) có mối quan hệ hữu cơ với nhau. Thủ tướng Simpson Miller nói tại buổi lễ nhậm chức: "Chính phủ của tôi sẽ nỗ lực không mệt mỏi để làm sao cân đối các khoản nợ nhưng cũng đồng thời giúp dân chúng cải thiện cuộc sống".

Nhưng vấn đề gay go sẽ là làm sao tìm nguồn tài trợ cho chương trình quan trọng này. Trước mắt, đảng PNP sẽ phải hỗ trợ bà Simpson Miller trong việc thuyết phục Trung Quốc - nhà tài trợ chính cho chương trình xây dựng cơ sở hạ tầng giao thông chấp nhận chuyển 25% trong tổng vốn tài trợ 400 triệu USD sang đầu tư thực hiện JEEP. Nếu Chính phủ Trung Quốc đồng ý, có nghĩa là bà Simpson Miller đã thành công bước đầu trong việc thực thi lời hứa của mình với cử tri

An Châu (tổng hợp)

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.