Ukraine đã triển khai cuộc phản công lớn nhất trong năm 2024 tại khu vực chiến lược Kursk với hy vọng tạo đột phá trên chiến trường. Cuộc tấn công này đã buộc Nga phải điều chuyển lực lượng phòng thủ từ các khu vực khác, một chiến thuật nhằm làm giảm áp lực tại miền Đông Ukraine. Tuy nhiên, kết quả đạt được không như kỳ vọng.
Chiến dịch này nhanh chóng biến thành một cuộc chiến tiêu hao kéo dài, gây tổn thất nghiêm trọng về nhân lực và vật lực cho cả hai bên. Việc không thể đạt được mục tiêu chiến lược đã khiến tình hình tại các vị trí chiến lược như Pokrovsk trở nên đáng lo ngại hơn, với nguy cơ bị kiểm soát đang gia tăng. Điều này không chỉ tạo áp lực lớn lên quân đội Ukraine mà còn làm dấy lên những lo ngại trong chính phủ về tính hiệu quả của các chiến dịch quân sự trong tương lai. Ngoài những khó khăn trên chiến trường, Ukraine còn đang phải đối mặt với áp lực ngoại giao ngày càng gia tăng. Các quốc gia châu Âu như Đức, Pháp, Anh và Italy, nơi dư luận đang dần ủng hộ các giải pháp hoà bình, đã bày tỏ sự quan tâm đặc biệt đến việc tìm kiếm một lối thoát cho xung đột. Đồng thời, sự trở lại của Tổng thống đắc cử Mỹ Donald Trump càng làm tăng thêm áp lực ngoại giao đối với Kiev. Chính phủ của Tổng thống Volodymyr Zelensky đang đứng trước yêu cầu phải cân nhắc các biện pháp tạm thời, không chỉ để thoát khỏi bế tắc hiện tại mà còn để đảm bảo nhận được sự hỗ trợ liên tục từ các đồng minh trong bối cảnh địa chính trị đang thay đổi.
Về phía Nga, mặc dù đạt được những bước tiến quân sự nhất định trong năm 2024, nước này vẫn đang phải đối mặt với những thách thức nghiêm trọng đòi hỏi sự ứng phó toàn diện. Theo các báo cáo quốc tế, thương vong trong quân đội Nga đã vượt quá 600.000 người kể từ khi xung đột bùng nổ, một con số không chỉ phản ánh mức độ khốc liệt mà còn làm dấy lên các câu hỏi về khả năng duy trì sức mạnh chiến đấu trong dài hạn. Tình trạng này đã đặt thêm áp lực lên các chiến lược quân sự của Điện Kremlin, buộc phải điều chỉnh để tránh tổn thất lớn hơn. Bên cạnh những vấn đề quân sự, Nga cũng đang đối mặt với các khó khăn kinh tế ngày càng rõ rệt. Dù GDP tăng trưởng 3,6% trong năm qua, vượt qua nhiều quốc gia châu Âu, mức tăng này chủ yếu đến từ các ngành liên quan trực tiếp đến quân sự, trong khi các lĩnh vực khác đang chịu sức ép lớn từ lạm phát và chi phí tài chính cao. Lạm phát gần 10% đã khiến giá cả hàng hoá leo thang, làm xói mòn sức mua của người dân. Lãi suất cao kỷ lục 21% đang làm đình trệ các khoản vay và đầu tư, ảnh hưởng tiêu cực đến sự phát triển của doanh nghiệp. Ngoài ra, tình trạng thiếu hụt lao động, xuất phát từ việc một lượng lớn nam giới trong độ tuổi lao động phải tham gia chiến đấu, đang tạo ra khoảng trống lớn trong các ngành công nghiệp then chốt. Những ngành như sản xuất, xây dựng và nông nghiệp đều đang chứng kiến sự suy giảm năng suất rõ rệt. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng cung ứng nội địa mà còn làm giảm sức cạnh tranh của Nga trên thị trường quốc tế. Nếu tình trạng này tiếp diễn, Nga có thể phải đối mặt với sự bất ổn từ trong nội bộ, khi các phản ứng tiêu cực từ cộng đồng doanh nghiệp và người dân gia tăng. Điều này đặt ra thách thức lớn đối với Điện Kremlin trong việc cân bằng giữa nhu cầu duy trì sức mạnh chiến trường và ổn định kinh tế, xã hội. Những bước đi trong năm 2025 sẽ đóng vai trò quyết định trong việc định hình cách Nga đối phó với áp lực này, cũng như khả năng bảo vệ lợi ích quốc gia trong bối cảnh xung đột kéo dài.
Năm 2025 được coi là thời điểm có ý nghĩa quyết định, khi các quyết định chính trị và quân sự của các bên liên quan, bao gồm Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) và Trung Quốc, sẽ ảnh hưởng lớn đến cục diện xung đột. Những cường quốc này không chỉ đóng vai trò trung gian trong các nỗ lực hòa giải mà còn có khả năng sử dụng sức mạnh kinh tế và ngoại giao để thúc đẩy hoặc kiềm chế các bên tham chiến. Nga, nếu tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch quân sự, có nguy cơ phải đối mặt với áp lực lớn hơn từ cộng đồng quốc tế, đặc biệt là các biện pháp trừng phạt khắt khe hơn từ phương Tây, có thể làm gia tăng thêm những khó khăn kinh tế trong nước. Ngược lại, nếu chiến tranh rơi vào trạng thái bế tắc, cả Nga và Ukraine đều sẽ phải chịu đựng những hệ lụy nghiêm trọng về mặt kinh tế và xã hội, từ sự suy giảm lòng tin của người dân đến các khủng hoảng nhân đạo kéo dài. Cuộc xung đột này không chỉ dừng lại ở phạm vi khu vực mà còn tác động sâu rộng đến cấu trúc chính trị và kinh tế toàn cầu. Những bài học từ các cuộc chiến kéo dài trong lịch sử, như chiến tranh Triều Tiên hay xung đột Afghanistan, đều chứng minh rằng không có bên nào thực sự giành được chiến thắng lâu dài trong những cuộc chiến tiêu hao. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết về một giải pháp hòa bình bền vững, không chỉ nhằm kết thúc sự đau khổ của các bên mà còn để đảm bảo trật tự ổn định và lâu dài trong khu vực cũng như trên thế giới.
Với vai trò là một năm mang tính bước ngoặt, năm 2025 sẽ định hình không chỉ tương lai của Nga và Ukraine mà còn ảnh hưởng đến cách thế giới quản lý xung đột và xây dựng hòa bình. Những quyết định được đưa ra trong năm nay sẽ tạo tiền đề cho sự phát triển hợp tác quốc tế, đặt nền móng cho một tương lai an ninh toàn cầu bền vững hơn.
Đằng sau đòn phản công bất ngờ của Ukraine tại Kursk 
