Dư luận và giới chuyên môn đang tranh cãi sau khi hãng phát thanh truyền hình NBC dẫn các tài liệu có được từ một nguồn tin giấu tên tại Bộ An ninh nội địa Mỹ cho biết, giới chức Mỹ đã lập một cơ sở dữ liệu bí mật về việc phóng viên và các nhà hoạt động có liên hệ với một đoàn người Trung Mỹ tìm cách vào Mỹ từ Mexico hồi năm ngoái.
Mexico vừa bác bỏ tham gia cùng Mỹ trong các hành vi gián điệp đối với phóng viên và các nhà hoạt động xã hội, khi đưa tin và giúp đỡ các đoàn người di cư Trung Mỹ. Trong tuyên bố đưa ra hôm 7-3, đại diện Bộ Ngoại giao Mexico khẳng định, chính phủ nước này không chấp nhận bất kỳ hành vi gián điệp bất hợp pháp nào đối với bất kỳ một cá nhân nào.
Đồng thời cho biết, sẽ đề nghị chính phủ Mỹ cung cấp thông tin qua các kênh chính thức để làm rõ bất kỳ trường hợp theo dõi bất hợp pháp nào. Mấy ngày trước (6-3), nhiều hãng truyền thông của Mỹ như NBC News đã đăng tải thông tin cho biết, có tới 59 phóng viên, luật sư và các nhà hoạt động xã hội bị cơ quan chức năng Mỹ đánh dấu hộ chiếu để theo dõi.
Theo đó, những người kể trên khi vượt biên giới Mexico-Mỹ qua cửa khẩu San Diego sẽ bị thẩm vấn hoặc bị bắt. Được biết, hầu hết trong số này đều là người làm việc hoặc đưa tin, phóng sự về các đoàn người di cư tới Mỹ bắt đầu từ tháng 10-2018. Và họ đều bị coi là những người tổ chức, xúi giục hoặc có vai trò "chưa xác định được".
Theo giới truyền thông, ngoài việc đánh dấu những cá nhân phải kiểm tra thêm, Bộ An ninh nội địa Mỹ còn cho biết, mật vụ đã lập hồ sơ cá nhân đối với những người có trong danh sách kể trên.
"Chúng tôi là cơ quan điều tra tội phạm, chúng tôi không phải cơ quan tình báo. Chúng tôi không thể lập hồ sơ về mọi người, nhưng họ đang lập hồ sơ. Đây là sự lạm dụng của Cơ quan kiểm soát biên giới", hãng NBC trích dẫn nguồn tin kể trên. Đồng thời cho biết, người phát ngôn Cơ quan Hải quan và Bảo vệ biên giới (CBP) từ chối xác nhận hay phủ nhận tính xác thực của thông tin này.
Tuy nhiên theo báo cáo hôm 5-3 của CBP, số người di cư không giấy tờ bị chặn lại tại biên giới Mỹ - Mexico trong tháng 2-2019 đã lên hơn 76.000 người - gần gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái và là mức tăng kỷ lục theo tháng trong vòng 13 năm qua.
Và Mỹ đang phải đối mặt với 1 cuộc khủng hoảng nhân đạo lớn tại biên giới phía Tây Nam giáp với Mexico, khi hàng chục nghìn người di cư không giấy tờ đang bị chặn lại ở các cửa khẩu.
 |
| Hàng nghìn người di cư đang đổ về khu vực biên giới Mỹ - Mexico. |
Giới truyền thông dẫn số liệu của CBP cho biết, họ ghi nhận hơn 70 nhóm với trên 100 người mỗi nhóm đã tìm cách vượt biên qua các cửa khẩu ở gần bang Arizona, New Mexico và Texas tại những nơi phân bổ ít chốt tuần tra biên giới. Và các vụ bắt giữ dọc biên giới phía Nam đã tăng 97% kể từ năm ngoái. Được biết, hiện có khoảng 50.000 người đang bị cơ quan di trú Mỹ tạm giữ.
Theo người đứng đầu CBPKevin McAleenan, nhận hệ thống nhập cư của Mỹ đang gặp phải những trở ngại đáng kể, khi số lượng người cố gắng vượt biên vào Mỹ qua biên giới Mexico theo từng nhóm lớn hơn ngày càng gia tăng.
Và những con số này phản ánh sự thật, dù các quy định về nhập cư đang dần khắc nghiệt hơn, bao gồm việc ban hành chính sách giam giữ mới, nhưng Washington dường như không thu hoạch được nhiều trong việc ngăn chặn làn sóng di cư ồ ạt vào Mỹ.
Tờ The Independent vừa dẫn khuyến cáo của nhà phân tích chính sách tại Viện chính sách di cư ở Washington Sarah Pierce - các chính sách của chính quyền Tổng thống Donald Trump về giới hạn số người có thể yêu cầu tị nạn tại trạm kiểm soát biên giới đã góp phần khuyến khích nhập cư bất hợp pháp vào Mỹ.
Gần 1 tháng trước (15-2), Tổng thống Donald Trump đã ban bố tình trạng khẩn cấp quốc gia - biện pháp có thể giúp ông huy động trực tiếp nguồn tiền để phục vụ cho việc xây dựng bức tường biên giới mà không cần Quốc hội thông qua.
Ông Donald Trump cũng đã yêu cầu Bộ Quốc phòng tăng cường triển khai lực lượng để đối phó với “mối đe dọa” đối với an ninh quốc gia, khi nhiều kẻ khủng bố Trung Đông đã trà trộn vào dòng người di cư tới Mỹ.
Trước đó (16-11-2018), giới chức Mexico và Mỹ đã gặp nhau tại thành phố biên giới Tijuana của Mexico để thảo luận về các kế hoạch hợp tác nhằm ứng phó với làn sóng người di cư từ các nước Trung Mỹ đang đổ về khu vực biên giới hai nước này.
Theo thông báo của Bộ Nội vụ Mexico, quan chức Mexico cùng phái đoàn của CBP đã xem xét các thủ tục để cung cấp viện trợ nhân đạo cho người di cư. Thống đốc bang Baja California của Mexico, ông Francisco Vega cho biết, cảnh sát được tăng cường xung quanh các khu vực tạm trú và tại biên giới để duy trì trật tự.
