Theo tuyên bố của Washington, chiến dịch mang tên “Chiến dịch Tự do” được triển khai với mục tiêu giúp các tàu thương mại đang mắc kẹt có thể lưu thông trở lại qua eo biển, nơi trước xung đột có khoảng 20% lưu lượng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu được vận chuyển. Đây được xem là nỗ lực đầu tiên của Mỹ nhằm sử dụng sức mạnh hải quân để phá thế phong tỏa kéo dài hơn hai tháng qua.
Tuy nhiên, diễn biến thực địa cho thấy chiến dịch ban đầu không đạt hiệu quả như kỳ vọng. Thay vì thúc đẩy lưu thông hàng hải, động thái của Mỹ đã châm ngòi cho một loạt hành động đáp trả từ phía Iran. Nhiều tàu thương mại được cho là đã trúng đạn, trong khi một cảng dầu tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) bốc cháy sau cuộc tấn công bằng thiết bị không người lái bị nghi do Iran thực hiện.
Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết lực lượng nước này đã phá hủy 6 tàu nhỏ của Iran trong khu vực, song Tehran bác bỏ thông tin trên. Đô đốc Brad Cooper, chỉ huy lực lượng Mỹ tại Trung Đông cảnh báo các lực lượng Iran cần tránh xa các tàu quân sự Mỹ đang tham gia chiến dịch.
Trong khi đó, Iran cũng đưa ra những tuyên bố cứng rắn. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo khẳng định không có tàu thương mại nào đi qua eo biển trong những giờ gần đây, đồng thời bác bỏ thông tin của Mỹ về việc hai tàu mang cờ Mỹ đã vượt qua khu vực an toàn.
Trước đó, phía Iran cho biết đã nổ súng cảnh cáo một tàu chiến Mỹ tiếp cận eo biển, buộc tàu này phải rút lui. Ban đầu, một số nguồn tin Iran nói tàu Mỹ bị trúng đạn, song sau đó được điều chỉnh là “phát súng cảnh cáo”.
Tình hình an ninh tại khu vực tiếp tục xấu đi khi nhiều vụ tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái được ghi nhận trong ngày tại lãnh thổ UAE. Công ty dầu khí quốc gia ADNOC xác nhận một tàu chở dầu rỗng của họ bị trúng thiết bị bay không người lái. Chính phủ UAE mô tả đây là “sự leo thang nghiêm trọng” và tuyên bố có quyền đáp trả.
Đáng chú ý, một vụ nổ và cháy cũng được báo cáo trên một tàu thương mại của Hàn Quốc khi đi qua eo biển. Cơ quan an ninh hàng hải Anh UKMTO cho biết thêm hai tàu khác bị tấn công ngoài khơi UAE.
Trước nguy cơ an ninh gia tăng, chính quyền UAE đã triển khai các biện pháp khẩn cấp, bao gồm chuyển sang hình thức học trực tuyến đối với học sinh nhằm đảm bảo an toàn.
Dù Mỹ tuyên bố đạt được một số tiến triển ban đầu, thực tế cho thấy lưu lượng tàu thương mại qua eo biển vẫn chưa có dấu hiệu phục hồi. Các hãng vận tải biển lớn cho biết họ sẽ tiếp tục chờ đợi một thỏa thuận ngừng bắn rõ ràng trước khi nối lại hoạt động.
Pakistan tiếp nhận thuyền viên tàu Iran bị Mỹ bắt giữ 
Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ 
Iran áp luật mới với eo biển Hormuz 
