Mỹ - Pakistan: Căng thẳng quanh một vụ bắt người

Quan hệ Mỹ - Pakistan vốn không mấy êm thấm trong suốt thời gian gần đây nay lại thêm căng thẳng do Pakistan bắt giam một chuyên gia an ninh mang hộ chiếu ngoại giao của Mỹ với cáo buộc giết người. Hiện hai bên đang giằng co quyết liệt, nhưng xem ra Pakistan đang "nắm đằng chuôi". Vụ việc còn có thể ảnh hưởng đến nhiều hoạt động khác của Mỹ tại Pakistan.

Ngày 11/2 vừa qua, Tòa án thị chính thành phố Lahore, tỉnh Punjab, Pakistan, đã ra phán quyết gia hạn thời gian tạm giam thêm 2 tuần đối với ông Raymond A. Davis, công dân Mỹ 36 tuổi được Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo là mang hộ chiếu ngoại giao, trực thuộc Đại sứ quán Mỹ tại Islamabad.

Theo báo chí nước ngoài, Raymond Davis bị Cơ quan Cảnh sát tỉnh Punjab bắt giam vào ngày 27/1/2011, ngay sau khi xảy ra một vụ đấu súng trong đó Davis đã bắn chết 2 người Pakistan có vũ trang. Davis bị cáo buộc tội giết 2 mạng người, nhưng ông bác bỏ cáo buộc và cho rằng mình chỉ nổ súng tự vệ vì bị "những kẻ có vũ trang chặn đường để cướp". Theo lời cảnh sát địa phương và nhân chứng, ông Davis đã nổ súng từ trong xe, bắn xuyên qua cửa kính xe, sau đó ông xuống xe và chụp ảnh hiện trường. Những kẻ bị giết đi xe gắn máy, có mang súng đã lên đạn.

Một số nguồn tin ngoại giao Mỹ cho rằng, vụ việc mang màu sắc một vụ dàn cảnh của tình báo và quân đội Pakistan hơn là vụ cướp thông thường. Khám nghiệm của cảnh sát địa phương cho thấy 2 kẻ bị giết có mang súng đã nạp đạn và sử dụng điện thoại di động lấy cắp của người khác. Theo lời khai của Davis với cảnh sát, vào ngày xảy ra vụ việc, ông lái xe trên một trong những tuyến phố đông đúc nhất thành phố Lahore thì phát hiện có 2 kẻ mang vũ khí áp sát xe ông.

Thông tin trên báo chí Pakistan cũng tiết lộ rằng, 2 kẻ bị bắn chết thực tế là người của Cục Tình báo liên cơ quan (ISI) của Pakistan và được cơ quan này phân công nhiệm vụ bám sát gót Davis trong mọi hoạt động của ông trên đất Pakistan.

Không chỉ điều tra cáo buộc giết người, Cơ quan điều tra Pakistan hiện còn đang tập trung làm rõ những hoạt động của Davis tại Lahore. Điều đáng chú ý nhất lại là những giấy tờ tùy thân mà Davis mang theo người: ngoài hộ chiếu ngoại giao, cảnh sát còn tịch thu được ít nhất 2 chứng minh thư trên đó ghi chức danh và nhiệm vụ của ông Davis không thống nhất với thông báo của Bộ Ngoại giao Mỹ.

Cụ thể, chứng minh thư thứ nhất ghi ông là chuyên gia an ninh tư nhân hợp đồng làm việc cho Bộ Quốc phòng, còn tấm thứ 2 thì ghi ông làm việc trong Lãnh sự quán Mỹ ở Peshawar. Nhưng lời đính chính của Lãnh sự quán Mỹ ở Lahore thì lại cho rằng, ông thuộc biên chế cơ quan này. Chưa hết, sau khi Davis bị bắt, cảnh sát đã tịch thu trên người ông một chiếc đèn pin và một ống nhòm loại bỏ túi. Davis đã làm gì với những thứ này?

Tất cả đang khiến cho dư luận nghi ngờ ông Davis không đơn thuần là một "chuyên gia kỹ thuật và quản lý" như Đại sứ quán Mỹ thông báo. Và có lẽ đây cũng là lý do vì sao ISI phái 2 người theo dõi Davis sát sao và bị ông bắn chết.

Vụ việc ông Davis bị cơ quan chức năng Pakistan bắt giam đã tạo nên một trong những tình huống căng thẳng ngoại giao đáng chú ý nhất trong quan hệ Mỹ - Pakistan. Chính quyền Mỹ đã vài lần lên tiếng yêu cầu Pakistan trả tự do ngay cho ông Davis. Lập luận của phía Mỹ là Davis là người của Đại sứ quán Mỹ, mang hộ chiếu ngoại giao cho nên phải được bảo vệ theo Công ước Vienna, tức là được miễn trừ trách nhiệm hình sự trong mọi tình huống.

Biểu tình chống Mỹ sau vụ Raymond Davis bắn chết người ở Lahore.
Biểu tình chống Mỹ sau vụ Raymond Davis bắn chết người ở Lahore.

Tại Hội nghị An ninh Munich, Đức, vào ngày 5/2/2011, Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton cũng đã có cuộc tiếp xúc riêng với Tổng tư lệnh quân đội Pakistan, tướng Ashfaq Kayani để bàn về vụ bắt giữ Davis. Sau đó, bà Clinton còn điện đàm với Tổng thống Zardari để gây sức ép yêu cầu Pakistan phải thả Davis. Tuy nhiên, mọi nỗ lực của Bộ Ngoại giao Mỹ cho đến giờ này đều không mang lại kết quả, và rốt cuộc Davis vẫn không được hưởng quyền miễn trừ ngoại giao.

Các đảng phái tôn giáo tại Pakistan đang lợi dụng vụ việc của ông Davis để thổi bùng hơn nữa ngọn lửa chống Mỹ trong cộng đồng dân chúng Pakistan. Vụ việc còn được "đổ thêm dầu" bởi phát biểu của Aslam Tareen, Cảnh sát trưởng thành phố Lahore với báo chí hôm 11/2 rằng, vụ việc của Davis mang tính chất một vụ "giết người máu lạnh".

Phân tích  chi tiết vụ việc, báo chí Mỹ bình luận rằng, quân đội và tình báo Pakistan đang cố tình để cho vụ việc vượt giới hạn trở thành một vấn đề lớn trong quan hệ Mỹ - Pakistan nhằm mục đích lợi dụng nó để "mặc cả" với Mỹ trong các thỏa thuận về hợp tác chống khủng bố ở Pakistan, cụ thể là về sự hiện diện của quân Mỹ trên đất Pakistan.

Không chỉ tác động xấu đến hoạt động cứu trợ nhân đạo và các hoạt động chống khủng bố khác của Mỹ trên đất Pakistan, vụ việc cũng đang phủ một bóng đen lên quan hệ song phương Mỹ - Pakistan. Sau nhiều lần tiếp xúc thuyết phục giới chức cấp cao Pakistan không thành công, ngày 12/2/2011, Bộ Ngoại giao Mỹ đã chính thức thông báo hoãn cuộc họp giữa các quan chức an ninh Mỹ - Pakistan - Afghanistan tại Washington dự kiến vào ngày 23 và 24/2 tới. Riêng số phận chuyến thăm chính thức nước Mỹ của Tổng thống Zardari dự kiến vào tháng 3 tới đây cũng đang được "tính từng ngày, từng giờ".

Giới quan sát dự báo khả năng chuyến thăm sẽ bị hủy bỏ nếu yêu cầu của người Mỹ không được đáp ứng; hoặc nếu chuyến đi vẫn diễn ra thì cũng sẽ vô cùng khó khăn cho Tổng thống Zardari

Trương Hùng (tổng hợp)

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.