Một quốc gia “nguy hiểm” ngoài vùng chiến sự

Hai băng đảng đối thủ MS-13 và La-18 kiểm soát và ảnh hưởng đến mọi khía cạnh của cuộc sống ở El Salvador, khiến quốc gia Trung Mỹ nhỏ bé này trở thành nơi nguy hiểm nhất thế giới bên ngoài vùng chiến sự.
Văn hóa băng đảng đã phát triển kể từ khi kết thúc cuộc nội chiến kéo dài 12 năm vào năm 1992, không gì sánh được vì sự tàn bạo và quy mô bạo lực của nó. Bộ Quốc phòng Salvador ước tính rằng có tới 8% dân số nước này tham gia vào các băng đảng ở một quốc gia có 6,5 triệu người - thông qua sự tham gia trực tiếp hoặc bị  ép buộc. Hầu như tất cả những vụ giết người ở El Salvador trong 2 thập niên qua kết nối theo cách nào đó với cuộc chiến băng đảng 3 bên - giữa thành viên 2 băng đảng lớn nhất là Mara Salvatrucha (MS-13) và Barrio 18 (La-18); và lực lượng an ninh của chính phủ.
Trẻ em sống trong một khu phố thu nhập thấp bị điều khiển bởi MS-13.
Trẻ em sống trong một khu phố thu nhập thấp bị điều khiển bởi MS-13.

Bạo lực ở El Salvador bắt nguồn từ cuộc nội chiến trong thập niên 1980. Chiến tranh tàn khốc khiến nhiều người Salvador - đặc biệt là trẻ em - phải đối mặt với bạo lực khủng khiếp. Nhiều người Salvador đã trốn sang Mỹ, và Los Angeles đặc biệt là nơi mà thanh thiếu niên Salvador đã cùng nhau đoàn kết để bảo vệ chính họ trước mối đe dọa từ các băng đảng trong thành phố.

Sau khi nội chiến chấm dứt năm 1992, chính sách nhập cư của Mỹ trở nên hạn chế hơn, và những người di cư bị kết án phạm tội bị trục xuất về El Salvador dẫn đến sự lan rộng thêm văn hóa băng đảng và bạo lực tại một quốc gia đang gặp khó khăn.

Ngày nay, tại nhiều thành phố của El Salvador, không dễ dàng băng qua những con đường đánh dấu ranh giới giữa các băng đảng đối thủ. Nói cách khác, khi di chuyển vào một khu phố khác bằng ô tô, du khách thường phải nháy đèn hoặc lăn cửa sổ xuống để biểu thị lòng trung thành với băng đảng kiểm soát nó hoặc phải đối mặt với sự trừng phạt bằng bạo lực.

Những người trẻ tuổi lớn lên trong môi trường giống như chiến tranh cho nên thường sớm bị lôi kéo gia nhập thế giới băng đảng, bắt đầu làm việc cho MS-13 hay La-18.

Theo truyền thống, cả hai băng đảng lớn nhất ở El Salvador - MS-13 và La-18 - hoạt động theo cách phi tập trung, thường kiếm tiền thông qua hoạt động bảo kê hàng ngày - với giá từ 2 đến 3 USD cho các doanh nghiệp nhỏ và 5 đến 20 USD cho các doanh nghiệp và nhà phân phối cỡ trung bình. Thông qua hoạt động bảo kê kết hợp tống tiền tất cả doanh nghiệp trong nước, các băng đảng thu được số tiền rất lớn - ước khoảng 31,2 triệu USD cho MS-13.

Số tiền chi tiêu cho các băng đảng (thông qua tống tiền hoặc thuê dịch vụ an ninh tư nhân) kết hợp với phí tổn do bạo lực, lên tới 4 tỷ USD mỗi năm, tức chiếm khoảng 15% GDP đất nước - theo báo cáo từ Ngân hàng Dự trữ Trung ương El Salvador (BCR). Trong quá khứ, Liên minh Cộng hòa Quốc gia (ARENA) - đảng cánh hữu truyền thống nắm quyền kiểm soát El Salvador sau chiến tranh - có thỏa thuận với các băng đảng cho phép chúng tống tiền cũng như hành quyết của các đối thủ.

Các băng đảng đối thủ MS-13 và La-18 kiểm soát và ảnh hưởng đến mọi khía cạnh của cuộc sống ở El Salvador.
Các băng đảng đối thủ MS-13 và La-18 kiểm soát và ảnh hưởng đến mọi khía cạnh của cuộc sống ở El Salvador.

Chứng cứ thu thập từ năm 2017 cho thấy số tiền hối lộ rất lớn của 2 đảng tranh cử trong cuộc bầu cử năm 2014 và đảng chiến thắng cuối cùng - Mặt trận Giải phóng Quốc gia Farabundo Marti cánh tả (FMLN) - hứa trao 10 triệu USD cho các thủ lĩnh băng đảng để đổi lấy chiến thắng trong bầu cử.

Bảy tháng đầu năm 2019 là những tháng ít bạo lực nhất trong 15 năm qua (không tính năm 2013 và thỏa thuận đình chiến năm 2012). Vào ngày 31-7-2019, không một vụ giết người nào được ghi nhận - đó là ngày thứ 8 không có vụ giết người trong 19 năm.

Tuy nhiên, bạo lực và mất tích vẫn là một thực tế của cuộc sống. Ngay cả với một chính phủ cải cách mới được thành lập, không khó để hiểu tại sao rất nhiều người Salvador vẫn coi di cư là lối thoát duy nhất. Nỗi sợ hãi, bạo lực và đe dọa vẫn là một phần không thể tránh khỏi trong cuộc sống hàng ngày ở El Salvador.

Duy Minh

Các tin khác

Những vụ mất tích của các nhà hoạt động xã hội ở Pakistan

Những vụ mất tích của các nhà hoạt động xã hội ở Pakistan

Cô Karima Baloch bắt đầu tị nạn chính trị ở Canada từ năm 2016, sau khi chính quyền Pakistan bắt đầu theo dõi và hăm dọa cô vì những hoạt động đấu tranh cho nhân quyền của người dân bang Balochistan. Với tư cách là chủ tịch đầu tiên của Hội Sinh viên Baloch - một tổ chức chính trị dành cho giới trẻ, cô Karima đã nhiệt tình bảo vệ quyền của những người dân sống tại Balochistan - vùng đất đã lâm vào tình trạng bạo loạn suốt nhiều năm ròng và thường xuyên lên án công khai nạn bắt cóc dân chúng tại Pakistan...
Mafia và COVID-19 "đại án y tế" ở Italy

Mafia và COVID-19 "đại án y tế" ở Italy

Dịch bệnh làm cho bọn mafia Italy quan tâm đến y tế, các cơ quan bảo vệ pháp luật đã nhanh chóng thích nghi với điều kiện làm việc trong thời dịch covid -19, tìm ra những cơ hội để đấu tranh với tội phạm có tổ chức, và thị trưởng thành phố Calabria tin tưởng các cựu cảnh sát vào trọng trách thanh tra bảo vệ sức khỏe.
Đêm Giáng sinh kinh hoàng

Đêm Giáng sinh kinh hoàng

Vào đêm Giáng sinh năm 1945, một đám cháy lớn đã thiêu rụi ngôi nhà của gia đình họ Sodder tại thị trấn Fayetteville, Tây Virginia, Hoa Kỳ. Năm đứa trẻ nhà Sodder biến mất trong đám cháy vẫn là một bí ẩn chưa lời giải. Những người thân may mắn thoát khỏi trận cháy vẫn luôn nỗ lực tìm kiếm tung tích của năm đứa trẻ...
Cuộc gọi tử thần

Cuộc gọi tử thần

Vụ án người phụ nữ trẻ bị mất tích tại Mỹ năm 1980 gây chấn động dư luận thời bấy giờ. Tên sát nhân ngông cuồng thách thức cảnh sát và dư luận tìm kiếm hắn. Cảnh sát nhanh chóng bắt tay vào cuộc điều tra phá án với quy mô lớn nhưng đến nay, kẻ thủ ác vẫn chưa lộ diện...
Nigeria- khi tội phạm lừa đảo… “lên mạng”!

Nigeria- khi tội phạm lừa đảo… “lên mạng”!

Thực tế cho thấy, ở Việt Nam vấn nạn lừa đảo qua mạng Internet mới chỉ thật sự được chú ý từ hơn một thập niên trở lại đây mà thôi. Ấy thế nhưng, đối với các quốc gia phương Tây, người ta đã phải đối mặt với những kẻ lừa đảo trực tuyến ngay từ những ngày đầu khi mà Internet mới ra đời.
"Thánh" trộm

"Thánh" trộm

Nhiều tay móc túi (trộm cướp hoặc gian lận) vẫn núp sau mặt nạ người tử tế để che giấu hành vi phạm pháp của mình. Trong thế kỷ XX, châu Âu có một tay như thế ở thành phố Venice, Italy - đó là "tay trộm cắp lịch lãm" Vincenzo Pipino, được ví như anh hùng truyền thuyết tại quần đảo Anh Robin Hood lấy của người giàu phát cho người nghèo.
Vì sao Liên Xô từ bỏ tàu ngầm tốc độ cao?

Vì sao Liên Xô từ bỏ tàu ngầm tốc độ cao?

Tháng 12-1970, chiếc tàu ngầm hạt nhân thử nghiệm của Liên Xô thuộc Dự án 661 Anchar đã đạt tốc độ di chuyển tối đa khi lặn tới 44,7 hải lý/giờ, tương đương 82,78km/giờ.
Nước Anh trước nhiều trắc trở vì Brexit

Nước Anh trước nhiều trắc trở vì Brexit

Lại một lần nữa thời hạn đàm phán thỏa thuận để vương quốc Anh rời EU (gọi tắt là Brexit) phải lùi lại, điều gì khiến cho cuộc tình Anh - EU cứ mãi dùng dằng dường như không dứt như vậy?
Nigeria và nỗi ám ảnh khủng bố trường học

Nigeria và nỗi ám ảnh khủng bố trường học

Hàng trăm học sinh một trường chuyên nằm ở phía Tây Bắc bang Katsina, Nigeria hiện đang mất tích và bị nghi đã bị bắt cóc sau khi một nhóm vũ trang được trang bị súng AK-47 đột nhập vào trường. Nhiều người dân tin rằng những kẻ đứng đằng sau vụ việc là một toán cướp.
Hơn 20.000 vụ bắt giữ trong chuyên án toàn cầu của INTERPOL

Hơn 20.000 vụ bắt giữ trong chuyên án toàn cầu của INTERPOL

Nhằm ngăn chặn hoạt động lừa đảo chiếm đoạt tài sản bằng sử dụng công cụ viễn thông và quan hệ xã hội có xu hướng ngày càng gia tăng trên thế giới, Chuyên án "First Light" do Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế - INTERPOL điều phối được thiết lập triển khai trên phạm vi toàn cầu đấu tranh chống tội phạm sử dụng công cụ viễn thông và quan hệ xã hội để lừa đảo xuyên quốc gia.