Vậy, biến động giá xăng dầu đã tác động như thế nào đến kinh tế trong nước? Cần có kịch bản ứng phó với những biến động này để giữ vững mức tăng trưởng ổn định, bền vững? Đây cũng là chủ đề được các chuyên gia, nhà quản lý, DN đưa ra thảo luận tại Tọa đàm “Biến động giá dầu và Kịch bản ứng phó cho ổn định và phát triển” do báo Đầu tư tổ chức ngày 8/9, tại Hà Nội.
Ông Lương Văn Khôi, Phó giám đốc Trung tâm Thông tin và Dự báo Kinh tế Xã hội quốc gia cho biết, 8 tháng đầu năm ổn định vĩ mô được giữ vững, lạm phát được kiểm soát, các cân đối lớn được đảm bảo. Việc đảm bảo nguồn cung điện, xăng dầu, kịp thời chỉ đạo kiểm tra, xử lý nghiêm các cửa hàng bán lẻ xăng dầu hoạt động không đúng quy định, chủ động phương án điều hành, tạo dư địa hỗ trợ giá xăng dầu trong trường hợp cần thiết.
Ông Lê Quang Trung, Phó chủ tịch hiệp hội Logitics Việt Nam, Phó Tổng giám đốc Công ty Hàng hải Việt Nam cho biết, đối với các dịch vụ vận tải đường bộ, đường sắt, đường không, đường biển, thì chi phí dành cho logistic là 16,8% giá trị hàng hoá – đây là con số rất lớn. Với DN, chi phí logistic có thể lên tới 60-65%. Chi phí nhiên liệu với DN vận tải chiếm 30-40% trong cơ cấu giá thành. Khi giá nhiên liệu tăng 10-15%, giá vận tải sẽ phải gia tăng tương ứng. Do vậy, biến động giá nhiên liệu sẽ tác động trực tiếp tới kết quả kinh doanh. Dù trong hợp đồng có điều khoản liên quan tới giá vận tải, nhưng công ty không thể thay đổi giá vận tải nhanh chóng như biến động giá nhiên liệu trên thị trường. Thực tế, biến động giá dầu đặt ra thách thức với các DN trong Hiệp hội Logistics. Trong giai đoạn giá cước vận tải quốc tế tăng 5-6 lần, cùng với đứt gãy chuỗi cung ứng quốc tế, Công ty Hàng hải Việt Nam thực hiện 2 giải pháp chính. Đó là, liên quan tới vấn đề kỹ thuật, khi giá nhiên liệu tăng, các DN vận tải điều chỉnh lại công tác quản trị và định mức. Trong một số trường hợp, sử dụng tới việc điều chỉnh tốc độ tàu để giảm tiêu thụ nhiên liệu. Tiếp đến là các biện pháp thương mại, các đơn vị DN logistic ngoài tìm kiếm lợi nhuận, còn có vai trò hỗ trợ hàng hoá lưu thông và không để xuất nhập khẩu quá mạnh. DN sử dụng các phương án kinh doanh linh hoạt hơn, tìm kiếm giải pháp thay thế như kết nối đường sắt, xây dựng các tuyến đường kết nối trực tiếp.
Với vai trò là trung gian giữa bên mua và bên bán, ông Nguyễn Đức Dũng, Phó Tổng Giám đốc, Sở giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV) cho biết, trên thế giới, các DN xăng dầu thường dùng các công cụ bảo hiểm giá, thông qua các hợp đồng tương lai, hợp đồng quyền chọn, để chốt giá nhập khẩu, xuất khẩu theo chu kỳ vài tháng, thậm chí vài năm. Điều này khiến giá đầu vào và đầu ra được ổn định, và khi giá biến động, họ có nhiều “room” để điều tiết thị trường hơn. Cùng với đó, cũng rất cần đồng bộ các chính sách của các bộ, ban, ngành, để các DN kinh doanh xăng dầu có thể tự tin sử dụng các công cụ bảo hiểm giá một cách hiệu quả.
Ông Bùi Ngọc Bảo, Quyền Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam cho biết, Hiệp hội đánh giá rất cao trong giai đoạn giá dầu thế giới tăng mạnh, Chính phủ đã có ngay giải pháp hỗ trợ, bình ổn giá nguyên liệu. Đây là giải pháp đã giúp các DN trong Hiệp hội Logistic rất nhiều. “Chúng tôi mong muốn các chính sách về xăng dầu hiện tại sẽ được duy trì hết quý II/2023, để các DN tiếp tục có thời gian cải thiện hiệu quả hoạt động bằng nhiều biện pháp và dự phòng được rủi ro cho các hoạt động liên quan tới biến động giá nhiên liệu”, ông Bảo cho hay.
Để ứng phó trong bối cảnh bất ổn về nguồn cung và về giá xăng dầu trên thế giới, ông Kenya Maeda, chuyên gia cao cấp Bộ phận Thương mại và Cung ứng dầu thô cho biết, để duy trì nguồn cung xăng dầu ổn định đối với khía cạnh an ninh năng lượng (ngay cả trong thị trường mà không có triển vọng ổn định trong tương lai), phải thúc đẩy toàn bộ chuỗi cung ứng đối với các sản phẩm xăng dầu, từ thu mua các nguyên liệu đầu vào, sản xuất đến bán hàng và tiêu dùng.
Ông Lê Tuấn Anh, Vụ trưởng Vụ Kinh tế Công nghiệp, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho biết, Chính phủ đã triển khai nhiều chính sách, giải pháp điều hành ổn định kinh tế vĩ mô và hỗ trợ DN, đã thu được một số kết quả tốt. Tuy nhiên, để có thể thích ứng với chi phí xăng, dầu tăng, ngoài việc điều chỉnh giá bán một số sản phẩm cho phù hợp, DN cũng nên triển khai thực hiện đồng thời một số giải pháp như: Tận dụng, tiết kiệm nguyên vật liệu ở mức tối đa nhằm có thể giảm bớt một phần chi phí, tăng cường quản lý, giám sát quá trình sản xuất kinh doanh chặt chẽ hơn, hạn chế thất thoát.
Giá dầu cao - Cơ hội để Đông Nam Á “sống xanh”? 
