Leo thang căng thẳng Ba Lan – Belarus

Vụ việc Ba Lan cáo buộc hai trực thăng của Belarus xâm phạm không phận trong bối cảnh Warsaw và Minsk thời gian qua thường xuyên lời qua tiếng lại vì sự hiện diện của lực lượng lính đánh thuê Wagner gần biên giới Ba Lan, đã làm leo thang căng thẳng giữa hai bên.

Bộ Quốc phòng nước này hiện điều thêm quân đội tới biên giới phía Đông, trong khi Belarus ngay lập tức phản bác, nhấn mạnh rằng Warsaw cáo buộc vô căn cứ, tạo cớ để biện minh cho việc tập hợp lực lượng.

The Guardian ngày 2/8 đưa tin, Bộ Quốc phòng Ba Lan thông báo, họ đang điều lực lượng và nguồn lực bổ sung, bao gồm cả trực thăng chiến đấu tới biên giới phía Đông, giáp với Belarus, sau khi cáo buộc hai máy bay trực thăng của quân đội quốc gia láng giềng vi phạm không phận nước này.

unnamed.png -0
Tổng thống Belarus Lukashenko bác bỏ hoàn toàn thông tin máy bay quân sự của Minsk vi phạm không phận Ba Lan. Nguồn: AP

Trước đó, Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan Mariusz Blaszczak đã lập tức triệu tập một cuộc họp của Ủy ban An ninh và Quốc phòng để thảo luận các biện pháp ứng phó, đồng thời triệu đại biện lâm thời của Belarus tại Warsaw, đề nghị đưa ra lời giải thích.

Warsaw cũng thông báo lên Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) về vụ vi phạm. Theo các báo địa phương, sáng 1/8, quân đội Ba Lan thông tin rằng các hệ thống radar không ghi nhận trường hợp xâm phạm không phận nào. Tuy nhiên, chiều tối cùng ngày, Warsaw đã thay đổi nhận định và cáo buộc các trực thăng Belarus bay "ở độ cao rất thấp, vì vậy các hệ thống radar không phát hiện được".

Thông báo của Bộ Quốc phòng Ba Lan nêu rõ: "Hai máy bay trực thăng của Belarus gồm Mi-8 và Mi-24, vốn đang huấn luyện gần biên giới, đã vi phạm không phận của Ba Lan ở khu vực TP Bialowieza". Về phần mình, trong một tuyên bố đăng trên Telegram, Bộ Quốc phòng Belarus cho rằng dường như Ba Lan đã thay đổi đánh giá vụ việc một cách chóng vánh, không đưa ra được bằng chứng, tạo cớ để biện minh cho việc tập hợp lực lượng. Bộ Quốc phòng Belarus nhấn mạnh, các máy bay trực thăng Mi-8 và Mi-24 không vi phạm biên giới Ba Lan.

Được biết, biên giới giữa hai nước trở nên căng thẳng gần đây sau khi lực lượng quân sự tư nhân Nga Wagner đưa quân đến một căn cứ ở Tsel của Belarus, gần biên giới Ba Lan. Sau cuộc binh biến của Wagner ở Nga, Belarus đã đứng ra trung gian hòa giải và tiếp nhận nhiều lính Wagner. Hồi tuần trước, Thủ tướng Ba Lan Mateusz Morawiecki cảnh báo tình hình có thể trở nên nguy hiểm hơn nữa khi lính Wagner được cho là đang áp sát biên giới nước này.

Theo ông, Wagner dường như đã đưa khoảng 100 quân đến gần hành lang Suwalki - khu vực thuộc Ba Lan, dài khoảng 65km, chạy dọc theo biên giới Lithuania - Ba Lan. Suwalki được xem một "tử huyệt" của khối NATO, vì nơi đây có một đầu giáp với vùng Kaliningrad, lãnh thổ của Nga ở vùng Baltic, trong khi đầu còn lại giáp với Belarus. Bộ trưởng Quốc phòng Mariusz Blaszczak hồi cuối tháng 7 cũng cho biết, Warsaw có kế hoạch tăng gấp đôi quy mô quân đội từ 3 lên 6 sư đoàn, tăng số quân nhân nhập ngũ từ 172.000 lên 300.000 người.

Theo ông Blaszczak, Ba Lan đang thảo luận các biện pháp nhằm tăng cường an ninh ở biên giới với Belarus, bằng việc xây dựng hàng rào, triển khai các thiết bị điện tử, đề phòng một cuộc tấn công từ Belarus. Tuy vậy, Tổng thống Alexander Lukashenko hôm 1/8 đã nêu lên lý do mà Ba Lan nên cảm ơn Belarus.

Ông Lukashenko tuyên bố: "Warsaw nên cầu nguyện vì chúng tôi đã kiểm soát và chu cấp cho Wagner. Vì vậy, Ba Lan không nên trách móc, mà nên cảm ơn tôi". Trước đó, ông Lukashenko từng nói đùa rằng Wagner muốn đưa quân tiến vào Rzeszow và Warsaw vì Ba Lan bị coi là đầu mối trung chuyển hàng hóa quân sự do phương Tây viện trợ cho Ukraine. Rzeszow là thành phố ở Đông Nam Ba Lan, gần biên giới với Ukraine

Trước những lo ngại của Ba Lan và các nước phương Tây về sự hiện diện của Wagner ở Belarus, cơ quan tình báo Bộ Quốc phòng Anh nhận định rằng, hiện tại Wagner chưa thể gây ra mối đe dọa đáng kể nào với Ba Lan hay các thành viên NATO.

Cơ quan này giải thích, lính Wagner chuyển đến Belarus hầu như không có hoặc có rất ít vũ khí hạng nặng, do vậy khả năng tác chiến của lực lượng này rất thấp. Theo các ảnh chụp vệ tinh, có khoảng 300 lều bạt và 200 phương tiện quân sự được cho là của Wagner tại một căn cứ ở Tsel, Belarus. Mặc dù hàng trăm phương tiện đã đến đây, nhưng chủ yếu là xe tải, xe buýt, trong khi chỉ có rất ít xe bọc thép.

"Mức độ sở hữu vũ khí hạng nặng và các phương tiện trên không được cho là những yếu tố then chốt quyết định năng lực tác chiến trong tương lai của Wagner", Bộ Quốc phòng Anh đánh giá. Hồi giữa tháng 7, Bộ Quốc phòng Nga từng ra thông báo, nêu rõ rằng Wagner đã hoàn tất việc bàn giao vũ khí hạng nặng cho quân đội Nga sau khi quyết định rút khỏi chiến dịch quân sự tại Ukraine.

Trong một diễn biến khác, The Guardian ngày 2/8 dẫn lời Tổng thống Belarus Lukashenko tuyên bố, ông có kế hoạch đẩy nhanh việc thành lập một quân đội hợp đồng, trong đó sử dụng các chiến binh Wagner đang tá túc tại Belarus làm nòng cốt.

Hãng thông tấn Belarus BelTA, dẫn lời ông Lukashenko cho hay: "Đó là sáng kiến của tôi. Tôi muốn những người này ở lại trong lực lượng vũ trang nước chúng tôi. Và chúng tôi sẽ dựa vào họ để chủ động thiết lập một quân đội hợp đồng".

Nhà lãnh đạo Belarus nhấn mạnh rằng nước ông sẽ không phát động chiến tranh: "Chúng tôi không muốn bất cứ cuộc chiến tranh nào. Nếu đối phương thấy rằng chúng tôi có năng lực trả đũa khiến họ hứng chịu tổn thất không thể phục hồi, họ sẽ không dám tấn công". Theo một nguồn thạo tin, Bộ Quốc phòng Belarus và ban chỉ huy của tập đoàn quân sự tư nhân Wagner đã vạch kế hoạch tỉ mỉ về hợp tác trong tương lai.

Kim Khánh (tổng hợp)

Các tin khác

Mỹ đình chỉ hoạt động cất cánh trên toàn quốc

Mỹ đình chỉ hoạt động cất cánh trên toàn quốc

Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) hôm 13/11 ra lệnh tạm dừng toàn bộ các chuyến bay khởi hành trên phạm vi cả nước do sự cố nghiêm trọng trong hệ thống liên lạc kiểm soát không lưu. Sự cố khiến gần 11.000 chuyến bay bị hoãn hoặc hủy, gây gián đoạn hoạt động hàng không trên diện rộng.

Sập diện rộng, nhiều dịch vụ Microsoft tê liệt

Sập diện rộng, nhiều dịch vụ Microsoft tê liệt

Hàng loạt dịch vụ cốt lõi của Microsoft như Outlook, Teams và Copilot đã gặp sự cố gián đoạn nghiêm trọng kéo dài từ Mỹ sang khu vực châu Á - Thái Bình Dương trong ngày 13/11, khiến hoạt động của nhiều cơ quan chính phủ và tập đoàn lớn bị ảnh hưởng nặng nề.

Viện trợ bị cắt, người tị nạn Palestine tại Lebanon đối mặt với khủng hoảng chồng chất

Viện trợ bị cắt, người tị nạn Palestine tại Lebanon đối mặt với khủng hoảng chồng chất

Tình trạng thiếu hụt ngân sách nghiêm trọng của Cơ quan Liên hợp quốc (LHQ) cứu trợ người tị nạn Palestine (UNRWA) đang khiến các dịch vụ giáo dục, y tế và hỗ trợ xã hội tại những khu tị nạn Palestine ở Lebanon bị thu hẹp. Không chỉ đối mặt với khó khăn kinh tế và thiếu thốn các dịch vụ thiết yếu, hàng trăm nghìn người tị nạn còn phải chịu thêm sức ép từ tình trạng thất nghiệp, gia tăng tội phạm, ma túy và nguy cơ phải di dời do xung đột.

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 12/11 đã đồng ý để các đại diện châu Âu tham gia vòng đàm phán hòa bình tiếp theo về Ukraine, theo lời đặc phái viên Mỹ. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Nga yêu cầu Washington phải làm rõ với các đồng minh châu Âu xem họ thực sự muốn "hòa bình hay chiến tranh" tại Ukraine.

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Một kẻ đã nổ súng tại một phòng tập thể dục ở khu vực sầm uất của thủ đô Washington, D.C. (Mỹ) ngày 12/11 (giờ địa phương), khiến một người thiệt mạng và bốn người khác bị thương, trước khi cố thủ trong căn hộ riêng và tự sát.

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

Ông Jensen Huang đã từ chức Tổng Giám đốc điều hành (CEO) Nvidia, có hiệu lực ngay lập tức, sau khi xuất hiện thông tin về mối quan hệ giữa ông và một người bị nghi là điệp viên Trung Quốc.

Những toan tính đằng sau “Sáng kiến Hải quân Bắc Cực”

Những toan tính đằng sau “Sáng kiến Hải quân Bắc Cực”

Việc 10 quốc gia Bắc Âu và khu vực lân cận thống nhất tăng cường hợp tác hải quân phản ánh những điều chỉnh đáng chú ý trong chính sách quốc phòng châu Âu. Sáng kiến này không chỉ hướng tới nâng cao năng lực phối hợp quân sự mà còn đặt ra những vấn đề về bảo vệ hạ tầng chiến lược, ứng dụng công nghệ và duy trì cân bằng an ninh tại Bắc Đại Tây Dương và Biển Baltic.

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Trong thông báo chính thức, Bộ Ngoại giao Nga bày tỏ tiếc thương trước sự ra đi của Đại sứ Darchiev, đánh giá ông là một nhà ngoại giao xuất sắc, nhà lãnh đạo giàu kinh nghiệm và chuyên gia am hiểu sâu sắc các vấn đề liên quan đến Mỹ.

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Ít nhất 300 trường học tại Italy đã buộc phải sơ tán trong ngày 11/11 sau khi đồng loạt nhận được cùng một thông điệp đe dọa đánh bom. Sự việc gây xáo trộn này xảy ra trong bối cảnh châu Âu đang ngày càng lo ngại về các mối đe dọa "chiến tranh hỗn hợp" nhắm vào nhiều cơ sở hạ tầng và dịch vụ dân sự.

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Bộ Ngoại giao Iran ngày 11/11 thông báo Tehran đã chính thức liệt lực lượng Hải quân và Không quân của Argentina vào danh sách "các tổ chức khủng bố". Đây là động thái trả đũa trực tiếp sau khi Buenos Aires có quyết định tương tự đối với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hồi tháng 4 vừa qua.

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Thủ tướng Đức Friedrich Merz phát tín hiệu sẽ phủ quyết ngân sách EU nếu các quốc gia thành viên không đạt được thỏa thuận về viện trợ tài chính cho Ukraine, đồng thời cho rằng gánh nặng hỗ trợ hiện chủ yếu do một số ít quốc gia thành viên gánh vác.