Lễ khai mạc vào 20h ngày 30/12 với chủ đề “Đêm hồ Gươm” được truyền hình trực tiếp trên Đài PT-TH Hà Nội, gồm nhiều hoạt động nghệ thuật phong phú trên 6 sân khấu: ca trù, quan họ, đàn bầu, xiếc và các tiết mục do Nhà hát ca múa nhạc Thăng Long, Nhà hát cải lương Hà Nội trình diễn. Ngoài ra, còn một sân khấu dành riêng cho tuổi nhỏ.
Lễ hội hoa 2012 mang đậm hồn dân tộc được tổ chức không chỉ trên trục đường Đinh Tiên Hoàng, mà gồm nhiều điểm trang trí tại các di tích và danh thắng xung quanh hồ Gươm, Văn Miếu –Quốc Tử Giám, Hoàng thành Thăng Long vv... Lễ hội hoa cấu trúc theo không gian Bắc bộ, không gian huyền thoại, không gian di sản... Hình ảnh làng quê Bắc bộ được tái hiện qua các tiểu cảnh gợi nhớ đến làng quan họ, gánh hàng hoa, trưng bày nhạc cụ tre, áo dài tứ quý, trống đồng chim lạc. Cũng trên tuyến phố Đinh Tiên Hoàng, công chúng cũng có cơ hội đi qua các miền di sản khác nhau như: vịnh Hạ Long, thành nhà Hồ, nhã nhạc cung đình Huế, phố cổ Hội An, cồng chiêng Tây nguyên, nghe hát ca trù tại sân khấu đàn đáy.
Một không gian riêng mang đậm nét đặc trưng di sản văn hóa Hà Thành sẽ được thiết kế bằng hoa với bức tranh hoa khổng lồ, “Xe đạp hoa” thể hiện nét đẹp của sớm bình minh Hà Nội trên con đường Cổ Ngư xưa, hoa đào và quất tượng trung cho mùa xuân Hà Nội… Tại khu vực tượng đài Lý Thái Tổ, sẽ có một không gian đặc biệt dành cho hoa sen, ứng cử viên sáng giá nhất của Quốc hoa. Lễ hội hoa còn có bức tranh hoa được đề nghị ghi vào sách kỷ lục Việt
Ý tưởng nghệ thuật, ý tưởng sắp đặt, dàn dựng lễ hội hoa 2012 do Công ty truyền thông DC và nghệ nhân Nguyễn Mạnh Hùng thiết kế. Nghệ nhân Nguyễn Mạnh Hùng còn thực hiện tác phẩm “Huyền thoại Việt Nam” tái dựng câu chuyện Lạc Long Quân và Âu Cơ sinh ra nòi giống Việt trên chất liệu hoa tươi và quạt lá đề. Đây là tác phẩm đã đoạt Cúp vàng tại Festival Gardening World Cup tổ chức Nhật Bản 2011. Đại sứ quán Hà Lan sẽ tặng 4625 chậu hoa ly đủ sắc màu, thể hiện tình cảm của nhân dân Hà Lan với thành phố và người dân Hà Nội. Các nghệ nhân hoa Hà Lan tính giờ, để những ngày lẽ hội các chậu hoa sẽ tưng bằng khoe sắc.
Ông Nguyễn Khắc Lợi cho biết, lễ hội hoa 2012 tiếp tục được thực hiện theo phương thức xã hội hóa. Để hạn chế việc “chém chặt” giá vé trông xe như báo chí đã phản ánh ở các lễ hội hoa trước, năm nay, Sở VH,TT&DL và quận Hoàn Kiếm sẽ mở nhiều điểm trông giữ xe, theo giá vé UBND TP Hà Nội đã qui định. Tuy nhiên, những điểm trông giữ xe cụ thể sẽ được thông báo cụ thể sau khi đã có sự thống nhất. Sở VH,TT&DL cũng sẽ làm việc với Công an TP Hà Nội để phân luồng từ xa, tránh ách tắc giao thông những ngày lễ hôi. Trên toàn bộ diện tích tổ chức lễ hội hoa, sẽ cấm đường trong 4 ngày