Thanh tra Chính phủ vừa tiến hành thanh tra công tác quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch sử dụng đất xây dựng tại TP Hồ Chí Minh. Cuộc thanh tra mới chỉ tiến hành tại 2 sở (Quy hoạch - Kiến trúc, Tài nguyên - Môi trường) và 6 quận, huyện (2, 7, 9, Thủ Đức, Bình Tân, Bình Chánh), Ban Quản lý khu đô thị mới Nam TP và 38/804 dự án khu đô thị, nhà ở tại 6 quận, huyện trên.
Qua thanh tra phát hiện từ năm 2001 đến 2010 các sở, ngành đã tham mưu cho UBND TP quyết định giao đất, cho thuê đất, chuyển đổi mục đích sử dụng đất tại 758 dự án làm nhà ở, phúc lợi công cộng, sản xuất kinh doanh với tổng diện tích 5.078ha chưa đúng quy định của Luật Đất đai năm 1993, dẫn đến nhiều dự án bị “treo” không triển khai được.
Sở Quy hoạch - Kiến trúc TP lập và trình duyệt 169 đề án quy hoạch 1/2000 nhưng có tới 46 đề án không sử dụng được. Nhiều dự án đã bán nền từ 2002 – 2004, đến nay vẫn không xây dựng, để đất trống 60 – 80%. Tại khu đô thị phía Nam TP có 7 dự án triển khai chậm do chủ đầu tư không đủ năng lực cần kiến nghị thu hồi với tổng diện tích là 48,7ha.
Cũng trong giai đoạn 2001 - 2010, UBND TP Hồ Chí Minh đã thu hồi và giao đất cho 804 dự án nhà với tổng diện tích là 7.517ha, nhưng đến nay có 69 dự án chủ đầu tư chưa kê khai nộp tiền sử dụng đất với tổng diện tích trên 690ha. Các sai phạm nêu trên tại TP Hồ Chí Minh đã gây thiệt hại về kinh tế hơn 1.550 tỷ đồng.
Một câu hỏi đặt ra là, nếu Thanh tra Chính phủ thanh tra hết công tác quy hoạch sử dụng đất ở 14 quận, 4 huyện còn lại tại TP Hồ Chí Minh và 62 tỉnh, thành còn lại của cả nước thì số đất bị lãng phí và sử dụng không đúng mục đích là bao nhiêu hécta và số tiền bị thiệt hại là bao nhiêu? Chắc chắn kết quả phải là hàng vạn hécta và hàng trăm ngàn tỷ đồng. Đây quả là con số khổng lồ, tác hại không nhỏ tới sự phát triển kinh tế của đất nước và đời sống người dân bị thu hồi đất, đồng thời tạo điều kiện cho một số cán bộ có chức có quyền tham nhũng, một số người giả danh nhà đầu tư, hoặc nhà đầu tư không đủ năng lực sản xuất kinh doanh tranh thủ số đất được cấp để chuyển đổi mục đích sử dụng, buôn bán trục lợi, làm giàu. Trong khi đó, đất để xây dựng trường học, nhất là trường mầm non, xây dựng bệnh viện và công trình công cộng phục vụ nhân dân thì vẫn chưa được một số địa phương nhất là ở các thành phố lớn cấp đầy đủ.
Để ngăn chặn các việc làm sai trái trên và giữ lại 3,8 triệu ha đất lúa, như Nghị quyết về quy hoạch sử dụng đất quốc gia giai đoạn 2011 – 2020 của Quốc hội đề ra, các tỉnh, thành phố phải khẩn trương khảo sát, nghiên cứu hoàn chỉnh quy hoạch sử dụng đất một cách khoa học làm căn cứ để cấp dưới thực thi.
Mặt khác, cần chủ động tiến hành kiểm tra công tác quy hoạch sử dụng đất, sử dụng đất xây dựng, việc nộp tiền sử dụng đất. Nếu thấy dự án nào đã giao đất không hợp lý thì điều chỉnh, dự án nào chủ đầu tư không có năng lực thực thi, “treo” quá lâu thì kiên quyết thu hồi, dự án nào quá chậm tiến độ, yêu cầu khẩn trương thực hiện, cứ dây dưa kéo dài thì phạt hành chính.
Chủ đầu tư đã sử dụng đất phải nộp đầy đủ tiền thuế để giữ nghiêm kỷ cương phép nước. Đối với những dự án đã cấp đất, hoặc dự án sẽ được cấp đất, các địa phương yêu cầu các chủ đầu tư cần dựng bảng thông báo khổ lớn ở vị trí dễ quan sát khắc họa công trình xây dựng với số đất đai được sử dụng, thời gian triển khai thi công, thời gian hoàn thành… để các cơ quan chức năng và cán bộ, nhân dân tiện việc theo dõi, giám sát. Các cán bộ được quyền ký văn bản giao đất, cán bộ tham mưu về việc giao đất cần nâng cao tinh thần trách nhiệm trước Đảng, chính quyền và nhân dân, làm việc chí công vô tư, tránh tình trạng ưu ái, cấp đất cho cánh hẩu để mưu cầu lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm. Nếu phát hiện người nào vi phạm, các cấp cần xử lý kỷ luật nghiêm minh, hoặc truy tố trước pháp luật để giáo dục, răn đe chung, đồng thời cần biểu dương, khen thưởng kịp thời, xứng đáng những người dũng cảm chống tiêu cực trong việc cấp đất và sử dụng đất công không đúng mục đích, gây lãng phí.
Nhân dân ta có câu “Tấc đất, tấc vàng”. Vì vậy, lãng phí đất là lãng phí vàng. Vàng còn “đẻ” ra được chứ đất thì không. Mọi người nhất là cán bộ có chức, có quyền cần luôn luôn nhớ điều này