Kỳ vọng về một khởi đầu mới ở Syria

Tình hình Syria ghi nhận một số diễn biến tích cực khi một loạt nhóm quân sự nổi dậy đồng ý giải tán để tập hợp thành một quân đội thống nhất dưới sự kiểm soát của chính phủ mới do nhóm Hayat Tahrir al-Sham (HTS) dẫn đầu. Tuy nhiên, Liên hợp quốc lo ngại căng thẳng chưa được hóa giải giữa các phe phái ở vùng Đông Bắc Syria có thể khiến xung đột tái bùng phát trở lại.

Reuters ngày 25/12 dẫn thông báo của chính quyền thực tế ở thủ đô Damascus của Syria do HTS nắm giữ, cho biết, lãnh đạo cao nhất HTS Ahmed al-Sharaa đã vừa đạt một thỏa thuận then chốt với thủ lĩnh các nhóm vũ trang nổi dậy về việc giải tán các nhóm vũ trang đó, rồi đưa lực lượng trực thuộc tập hợp lại dưới sự điều hành của Bộ Quốc phòng Syria mới. Chính quyền thực tế ở Syria thông báo lựa chọn ông Murhaf Abu Qasra, một trong những thủ lĩnh nổi dậy tham gia chiến dịch lật đổ cựu Tổng thống Bashar al-Assad làm tân Bộ trưởng Quốc phòng. Các động thái trên được mô tả là phù hợp với thông báo được đưa ra bởi Thủ tướng chính quyền chuyển tiếp của Syria Mohammed al-Bashir về việc HTS sẽ xây dựng lại quân đội Syria với hàng ngũ là các nhóm nổi dậy và một số cựu sĩ quan trong quân đội cũ của cựu Tổng thống al-Assad.

Kỳ vọng về một khởi đầu mới ở Syria -0
Thủ lĩnh HTS al-Sharaa (giữa) và đại diện các phe phái tham gia cuộc họp ở Damascus. Ảnh: Reuters

Hình ảnh do hãng thông tấn nhà nước Syria SANA đăng tải cho thấy, lãnh đạo cao nhất của HTS al-Sharaa (còn được biết đến với tên Abu Mohammed al-Jolani) trực tiếp thương lượng với thủ lĩnh các nhóm vũ trang ở thủ đô Damascus. Tuy nhiên, cuộc họp đó không có sự xuất hiện của đại diện lực lượng người Kurd đang kiểm soát vùng Đông Bắc Syria. Các nhóm vũ trang đồng ý hợp nhất đợt này được cho là các nhóm tham gia cùng HTS trong chiến dịch lật đổ cựu Tổng thống al-Assad hồi đầu tháng. Như vậy, sau quá trình hợp nhất, ở Syria còn hai phe phái chính, một do HTS kiểm soát và một bên là lực lượng người Kurd do nhóm Lực lượng Dân chủ Syria (SDF) dẫn đầu. SDF kiểm soát phần diện tích rộng lớn ở bờ Đông Bắc sông Euphrates tiếp giáp Iraq, được Mỹ ủng hộ.

Theo Reuters, HTS những ngày qua kêu gọi lực lượng người Kurd quy thuận để "Syria không còn bị chia cắt". Trong tuyên bố được đưa ra cách đây hai ngày, thủ lĩnh HTS al-Sharaa khẳng định chính quyền mới sẽ là bên "kiểm soát toàn bộ vũ khí" tại Syria và chính sách này cũng áp dụng với cả SDF. Tuy nhiên, phát ngôn viên SDF sau đó đáp lại rằng, vấn đề sáp nhập các nhóm dân quân người Kurd ở Đông Bắc vào quân đội thống nhất do HTS dẫn đầu cần được "thảo luận trực tiếp" và rằng SDF luôn sẵn sàng đối thoại với chính quyền thực tế Damascus "để giải quyết mọi vấn đề".

Chưa rõ liệu các bên đã lên kế hoạch cho một cuộc đối thoại trực tiếp hay không. Giới quan sát mô tả việc HTS và SDF chưa đi đến tiếng nói chung phản ánh những mâu thuẫn phức tạp giữa các phe phái ở Syria cũng như sức ảnh hưởng của Thổ Nhĩ Kỳ tại khu vực. SkyNews cho biết, Thổ Nhĩ Kỳ ủng hộ chiến dịch quân sự chống cựu Tổng thống al-Assad do HTS dẫn đầu và hậu thuẫn với một số nhóm tham gia cùng HTS, nổi bật là nhóm Quân đội Quốc gia Syria (SNA). Tuy nhiên, Thổ Nhĩ Kỳ lại coi SDF là mối nguy an ninh nghiêm trọng ở khu vực biên giới, do SDF có thành phần chính là các tay súng YPG bị Ankara cáo buộc có liên hệ với tổ chức Đảng Công nhân người Kurd (PKK). PKK từng giao tranh với Thổ Nhĩ Kỳ trong quá khứ, bị nước này đưa vào danh sách khủng bố. Sau khi HTS tiếp quản thủ đô Damascus gần 3 tuần trước, giao tranh đã nổ ra giữa SDF và các nhóm vũ trang thân Thổ Nhĩ Kỳ do SNA dẫn đầu ở thành phố chiến lược Manbij và SDF đã bị đẩy lùi. SNA được cho là đang lên kế hoạch tấn công thành phố Kobani mà SDF kiểm soát gần biên giới Thổ Nhĩ Kỳ. Dữ liệu do tổ chức quan sát chiến sự Syria SOHR cho thấy các cuộc giao tranh giữa hai bên khiến hàng chục người thiệt mạng.

Theo SkyNews, SDF muốn thúc đẩy một lệnh ngừng bắn, nhưng chưa thành công. Tại cuộc họp báo chung với lãnh đạo HTS al-Sharaa ở thủ đô Damascus hôm 22/12, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan kêu gọi YPG - nòng cốt của SDF, giải tán. Đây sẽ là một yêu cầu mà các nhóm người Kurd khó chấp thuận.

Từ phía Liên hợp quốc (LHQ), phát biểu trên Reuters ngày 24/12, đặc phái viên LHQ về Syria, ông Geir Pedersen, lo ngại việc các phe phái chưa đạt thỏa thuận về tình hình Đông Bắc Syria có thể "gây hậu quả nghiêm trọng cho toàn Syria". Ông khẳng định, bất cứ giải pháp nào đều "đòi hỏi những thỏa hiệp nghiêm túc" và cần được thực hiện dưới sự dẫn dắt của chính quyền chuyển tiếp. Tuy vậy, ông cũng tin rằng, khi vượt qua được "phép thử" khó khăn nêu trên, các bên có thể thật sự "tạo ra một đất nước Syria mới".

Bên cạnh nỗ lực thống nhất các nhóm vũ trang ở Syria, HTS đang tìm kiếm sự ủng hộ của cộng đồng quốc tế trong việc công nhận chính quyền mới và tái thiết Syria sau nhiều năm chịu ảnh hưởng của chiến sự. Số liệu của LHQ cho thấy hơn 90% dân chúng nước này đang sống trong cảnh nghèo khổ; hàng triệu người phải sơ tán ra nước ngoài. Trong diễn biến tích cực liên quan, Bộ trưởng Giao thông và Cơ sở hạ tầng Thổ Nhĩ Kỳ Abdulkadir Uraloglu ngày 24/12 tuyên bố Ankara sẵn sàng giúp nước láng giềng sửa chữa, xây dựng mới các sân bay, cầu, đường bộ và tuyến đường sắt huyết mạch.

Thái Hà

Các tin khác

Sập diện rộng, nhiều dịch vụ Microsoft tê liệt

Sập diện rộng, nhiều dịch vụ Microsoft tê liệt

Hàng loạt dịch vụ cốt lõi của Microsoft như Outlook, Teams và Copilot đã gặp sự cố gián đoạn nghiêm trọng kéo dài từ Mỹ sang khu vực châu Á - Thái Bình Dương trong ngày 13/11, khiến hoạt động của nhiều cơ quan chính phủ và tập đoàn lớn bị ảnh hưởng nặng nề.

Viện trợ bị cắt, người tị nạn Palestine tại Lebanon đối mặt với khủng hoảng chồng chất

Viện trợ bị cắt, người tị nạn Palestine tại Lebanon đối mặt với khủng hoảng chồng chất

Tình trạng thiếu hụt ngân sách nghiêm trọng của Cơ quan Liên hợp quốc (LHQ) cứu trợ người tị nạn Palestine (UNRWA) đang khiến các dịch vụ giáo dục, y tế và hỗ trợ xã hội tại những khu tị nạn Palestine ở Lebanon bị thu hẹp. Không chỉ đối mặt với khó khăn kinh tế và thiếu thốn các dịch vụ thiết yếu, hàng trăm nghìn người tị nạn còn phải chịu thêm sức ép từ tình trạng thất nghiệp, gia tăng tội phạm, ma túy và nguy cơ phải di dời do xung đột.

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 12/11 đã đồng ý để các đại diện châu Âu tham gia vòng đàm phán hòa bình tiếp theo về Ukraine, theo lời đặc phái viên Mỹ. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Nga yêu cầu Washington phải làm rõ với các đồng minh châu Âu xem họ thực sự muốn "hòa bình hay chiến tranh" tại Ukraine.

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Một kẻ đã nổ súng tại một phòng tập thể dục ở khu vực sầm uất của thủ đô Washington, D.C. (Mỹ) ngày 12/11 (giờ địa phương), khiến một người thiệt mạng và bốn người khác bị thương, trước khi cố thủ trong căn hộ riêng và tự sát.

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

Ông Jensen Huang đã từ chức Tổng Giám đốc điều hành (CEO) Nvidia, có hiệu lực ngay lập tức, sau khi xuất hiện thông tin về mối quan hệ giữa ông và một người bị nghi là điệp viên Trung Quốc.

Những toan tính đằng sau “Sáng kiến Hải quân Bắc Cực”

Những toan tính đằng sau “Sáng kiến Hải quân Bắc Cực”

Việc 10 quốc gia Bắc Âu và khu vực lân cận thống nhất tăng cường hợp tác hải quân phản ánh những điều chỉnh đáng chú ý trong chính sách quốc phòng châu Âu. Sáng kiến này không chỉ hướng tới nâng cao năng lực phối hợp quân sự mà còn đặt ra những vấn đề về bảo vệ hạ tầng chiến lược, ứng dụng công nghệ và duy trì cân bằng an ninh tại Bắc Đại Tây Dương và Biển Baltic.

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Trong thông báo chính thức, Bộ Ngoại giao Nga bày tỏ tiếc thương trước sự ra đi của Đại sứ Darchiev, đánh giá ông là một nhà ngoại giao xuất sắc, nhà lãnh đạo giàu kinh nghiệm và chuyên gia am hiểu sâu sắc các vấn đề liên quan đến Mỹ.

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Ít nhất 300 trường học tại Italy đã buộc phải sơ tán trong ngày 11/11 sau khi đồng loạt nhận được cùng một thông điệp đe dọa đánh bom. Sự việc gây xáo trộn này xảy ra trong bối cảnh châu Âu đang ngày càng lo ngại về các mối đe dọa "chiến tranh hỗn hợp" nhắm vào nhiều cơ sở hạ tầng và dịch vụ dân sự.

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Bộ Ngoại giao Iran ngày 11/11 thông báo Tehran đã chính thức liệt lực lượng Hải quân và Không quân của Argentina vào danh sách "các tổ chức khủng bố". Đây là động thái trả đũa trực tiếp sau khi Buenos Aires có quyết định tương tự đối với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hồi tháng 4 vừa qua.

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Thủ tướng Đức Friedrich Merz phát tín hiệu sẽ phủ quyết ngân sách EU nếu các quốc gia thành viên không đạt được thỏa thuận về viện trợ tài chính cho Ukraine, đồng thời cho rằng gánh nặng hỗ trợ hiện chủ yếu do một số ít quốc gia thành viên gánh vác.

Nga và Ukraine nối lại đàm phán hòa bình tại Abu Dhabi

Nga và Ukraine nối lại đàm phán hòa bình tại Abu Dhabi

Ngày 10/11, các quan chức Nga và Ukraine đã có cuộc gặp tại Abu Dhabi (Các tiểu Vương quốc Arab Thống nhất - UAE) trong vòng đàm phán hòa bình đầu tiên kể từ tháng 2, đánh dấu một nỗ lực mới nhằm chấm dứt chiến sự dưới sự thúc đẩy của các đặc phái viên do Tổng thống Mỹ Donald Trump tiến cử.