Khơi thông các nguồn lực để hồi phục nhanh kinh tế TP Hồ Chí Minh

Các tập đoàn lớn như Intel, Samsung… đặt mục tiêu khôi phục toàn bộ công suất hoạt động các nhà máy tại khu công nghệ cao vào cuối tháng 11 này. Bất chấp dịch bệnh kéo dài, thu hút vốn FDI của TP Hồ Chí Minh vẫn tăng hơn 10% và tăng trưởng xuất khẩu là điểm sáng về kinh tế thành phố. Tuy vậy, Chủ tịch Hiệp hội các KCN tại TP Hồ Chí Minh (HBA) Nguyễn Văn Bé cho rằng, thành phố cần nhanh chóng lập khu cách ly tập trong các KCX - KCN và ban hành quy chế hoạt động cho các khu cách ly này, đồng thời sớm tiêm mũi vaccine tăng cường cho người lao động trong các KCX - KCN để giúp DN duy trì ổn định sản xuất trong "tình hình mới".

Chung tình trạng thiếu lao động của hàng chục nghìn DN vừa và nhỏ ngoài KCN, ông Hữu Xuân - chủ một DN chế biến thực phẩm ở huyện Củ Chi cho biết, sau dịch bệnh, chi phí nguyên liệu, vật tư đầu vào tăng, trong khi sản phẩm đầu ra chưa thể điều chỉnh giá bán do mức độ tiêu thụ còn chậm là một trong những khó khăn DN phải đối mặt. Sau 5 tháng đóng cửa nhà máy, gánh lãi suất ngân hàng trên phần vốn vay đầu tư nhà xưởng, máy móc, gánh chi phí tối thiểu cho công nhân và gánh cả rủi ro từ các nhà phân phối, vốn liếng của DN nhỏ như ông Xuân đã cạn kiệt.

"DN nhỏ và vừa như chúng tôi rất cần vốn để hồi phục, quay vòng sản xuất. Song những DN đã có dư nợ với ngân hàng cũng chỉ được giảm 0,5-1% lãi vay/năm. Trường hợp được tái cơ cấu lại nợ vay, đương nhiên DN bị ngân hàng xếp vào nhóm nợ xấu và khi đó, muốn vay thêm vốn để kinh doanh là điều không đơn giản". Thời gian gần đây, Ngân hàng Nhà nước chi nhánh TP Hồ Chí Minh đã tổ chức một số đợt kết nối giữa ngân hàng với DN. Song kết quả chưa đáng kể trước số lượng DN rất lớn tại thành phố.

Một thế mạnh của kinh tế TP Hồ Chí Minh là lĩnh vực kinh doanh ăn uống, dịch vụ, nhưng dịch bệnh kéo dài đã khiến DN, hộ kinh doanh  phải đồng loạt đóng cửa, trả mặt bằng hoặc thu hẹp mô hình kinh doanh. Bà Trần Phạm Phương Quyên, Quản lý cấp cao của Savills Việt Nam nhận định, đại dịch COVID-19 đã làm thay đổi toàn bộ hành vi của người tiêu dùng, khi tỷ trọng doanh thu của kênh bán hàng trực tuyến đã tăng 1,5 - 2 lần so với trước.

Để phục hồi ngành kinh doanh ăn uống, dịch vụ, bà Quyên cho rằng, người dân, DN cần tiếp cận xu hướng chia nhỏ, dựng mạng lưới cửa hàng ở nhiều địa bàn để tối đa hóa việc tiếp cận khách hàng. Việc này vừa giúp cung cấp sự tiện lợi ăn uống ngay tại khu vực khách hàng sinh sống, vừa bao phủ diện rộng cho mạng lưới vận chuyển và bán hàng mang đi. Giảm diện tích quán ở mức hợp lý để tránh lãng phí không gian và chi phí; quản lý các chi phí thuê mặt bằng tối đa ở mức 10-16% doanh thu; tinh gọn bộ máy để duy trì hiệu quả việc kinh doanh, dành nguồn lực và phần tài chính tiết kiệm được dành đầu tư cho hệ thống phân phối và kênh giao nhận là những vấn đề được bà Quyên gợi ý. Đồng thời, với tiềm năng tăng trưởng doanh thu còn rất lớn từ hình thức bán hàng trực tuyến, bà Quyên đánh giá thương mại điện tử và hệ thống vận chuyển, giao nhận hàng hóa sẽ còn tiếp tục lên ngôi hậu đại dịch.

Xu hướng thanh toán trả trước bằng ví điện tử hoặc thẻ, không dùng tiền mặt cũng được phổ biến với tốc độ rất nhanh. Theo một khảo sát của YoGov, đã có 51% người tiêu dùng chuyển từ thanh toán tiền mặt khi nhận hàng sang hình thức thanh toán này kể từ khi dịch bệnh xuất hiện. Vì vậy, DN kinh doanh trong lĩnh vực ăn uống, dịch vụ cũng cần đầu tư vào các kênh thanh toán điện tử hoặc thẻ để tối đa hóa sự thuận tiện cho người tiêu dùng.

Theo bà Quyên, DN kinh doanh trong lĩnh vực này cần tham gia sâu hơn vào thương mại điện tử, nhất là trên các sàn thương mại tập trung lớn. Và trong bối cảnh người tiêu dùng không trực tiếp đến cửa hàng để cảm nhận không gian, chất lượng phục vụ, thì chất lượng sản phẩm, khâu giao nhận chu đáo cũng là yếu tố quan trọng.

Với kế hoạch đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công để kích cầu kinh tế của thành phố, ông Nguyễn Toàn Thắng, Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường (TN&MT) cho biết, hiện TP Hồ Chí Minh còn trên 63.000 căn nhà chưa được cấp sổ hồng. Có đến 37.421 căn hộ chung cư và nhà đất chưa được cấp sổ hồng tại những dự án đã có văn bản thẩm định để cấp sổ. Ông Nguyễn Toàn Thắng đặt mục tiêu từ nay đến tháng 12/2023, Sở TN&MT sẽ phối hợp với các sở, ngành và chủ đầu tư giải quyết việc cấp sổ hồng cho 37.421 căn nhà.

Theo phản ánh của Hiệp hội Bất động sản (BĐS) TP Hồ Chí Minh, hiện thành phố đang còn đến 173 dự án nhà ở chủ đầu tư đã có quyền sử dụng đất, nhưng chưa được công nhận chủ đầu tư, trong đó có 126 dự án đã được triển khai từ cách đây vài năm với tổng mức đầu tư rất lớn. Khi được tháo gỡ các vướng mắc về thủ tục pháp ký để triển khai, các dự án này sẽ tạo nguồn thu lớn cho ngân sách và hỗ trợ vực dậy nhiều ngành nghề, lĩnh vực khác. Tính toán của Hiệp hội BĐS thành phố cho thấy, khi được cấp sổ hồng, với mỗi căn hộ trị giá một vài tỷ đồng, ngân sách còn thu 2% thuế thu nhập cá nhân. Tuy nhiên, là lĩnh vực liên quan đến nhiều ngành nghề kinh tế khác, nhưng hầu như các doanh nghiệp BĐS chưa được các ngân hàng xem xét hỗ trợ thỏa đáng vì vẫn bị coi là lĩnh vực kinh doanh tiềm ẩn rủi ro. Khơi thông ách tắc về vốn ngân hàng với lĩnh vực BĐS cũng là vấn đề cần thiết hiện nay.

"Khi DN BĐS hồi phục sản xuất kinh doanh, ngân hàng mới dễ dàng thu hồi được nợ và giảm nợ xấu ở lĩnh vực BĐS", ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội BĐS thành phố nhìn nhận.