Đây là hoạt động thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng, yêu cầu lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương tăng cường giao lưu trực tuyến, đối thoại trực tuyến góp phần định hướng dư luận, tạo đồng thuận trong việc thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng là người “khai màn” hình thức đối thoại trực tuyến này ngay từ năm 2007. Tại Nga, Thủ tướng Vladimir Putin cũng duy trì đối thoại trực tuyến thường niên với dân.
Chất vấn thường được sử dụng trong hoạt động của Quốc hội. Thực ra, đối thoại trực tuyến cũng là một hình thức chất vấn, điểm khác là người dân trực tiếp chuyển câu hỏi, bức xúc tới Bộ trưởng thay cho việc thông qua đại diện là đại biểu Quốc hội. Theo đó, dù hình thức chất vấn trực tuyến không sống động, gay cấn và mang hàm lượng chất xám cao như tại nghị trường Quốc hội, song bù lại ở tính quảng đại quần chúng, từ người nông dân chân lấm tay bùn đến học sinh, sinh viên, trí thức… đều có thể đặt câu hỏi chất vấn thành viên Chính phủ.
Bởi thế nên có nhiều câu hỏi rất thẳng, thật và câu trả lời của Bộ trưởng cũng cực kỳ dí dỏm, có lẽ chỉ có ở… trực tuyến, như câu hỏi và trả lời sau đây giữa một độc giả và Bộ trưởng Đinh La Thăng:
“Độc giả hỏi: Bộ trưởng có sợ mất chức không khi đưa ra những giải pháp quyết liệt như vậy?
Bộ trưởng: Về việc sợ có mất chức không, tôi xin trả lời như sau: Vừa rồi, Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam Nguyễn Quốc Cường có chuyển cho tôi bức thư ngỏ của một người nông dân gửi Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải. Bức thư viết: Qua theo dõi các phương tiện thông tin đại chúng, chúng tôi ủng hộ các biện pháp quyết liệt vừa rồi của ông, mong ông tiếp tục duy trì. Nếu vì lý do gì đó, Quốc hội có phế truất, không cho ông làm Bộ trưởng nữa, thì ông hãy về với chúng tôi, chúng tôi sẽ bầu ông làm trưởng thôn, chúng tôi sẽ mời ông các món ăn dân dã nhưng rất ngon như tôm, cua, cá, ốc, ếch, chiều chiều chúng tôi sẽ mời ông đi thả diều, cũng vui lắm, không nhất thiết phải làm việc nọ hay việc kia.
- Nhưng có lẽ Bộ trưởng cũng không muốn về quê khi còn quá trẻ như vậy?
Bộ trưởng: Vấn đề không phải là muốn hay không muốn, mà mình làm gì, ở vị trí nào cũng vậy, phải làm hết mình để đóng góp cho cái chung, cho tập thể”
