Trước Nguyễn Hữu Vinh, Nguyễn Thị Minh Thúy thì cơ quan tiến hành tố tụng cũng đã thực hiện các biện pháp ngăn chặn và xử lý đối với một số cá nhân có hành vi phạm pháp quy định tại Điều 258, BLHS như Trương Duy Nhất, Phạm Viết Đào...
Theo cơ quan An ninh điều tra, Vinh và Thúy đã có hành vi đăng tải các bài viết trên mạng Internet nội dung xấu, thông tin sai lệch làm giảm uy tín, mất lòng tin trong nhân dân về cơ quan Nhà nước, tổ chức xã hội, công dân, quy định tại Điều 258 BLHS. Sau khi thực hiện lệnh bắt, khám xét khẩn cấp, cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an tiếp tục điều tra, làm rõ hành vi sai phạm của Nguyễn Hữu Vinh và Nguyễn Thị Minh Thúy để xử lý theo quy định của pháp luật.
Theo tìm hiểu của chúng tôi, Nguyễn Hữu Vinh và Nguyễn Thị Minh Thúy đã có các hành vi phạm pháp khi tự “đánh bóng ngược” với nhiều bài viết xuyên tạc sự thật trên Internet.
Đáng tiếc, Nguyễn Hữu Vinh dù sinh ra trong gia đình truyền thống, từng là sĩ quan an ninh được đào tạo cơ bản nhưng đã không tu chí hướng nghiệp cùng đồng đội mà sau đó “rẽ trái” sang ngành nghề khác có tính tự do. Một thời gian, Vinh lập công ty “thám tử tư”, tận dụng kiến thức luật thu nạp được với sở thích như Vinh tự nhận trên mạng là “đọc truyện trinh thám và hâm mộ Sherlock Holmes”. Tuy nhiên, cái tên Nguyễn Hữu Vinh bỗng dưng “nổi tiếng ngược” trên mạng với tên gọi “anh Ba Sàm” khi Vinh lập blog, quản trị trang mạng cùng tên gọi và những trang mạng khác như “Diễn đàn Xã hội dân sự”, “Đảng xanh”, “Chép sử Việt”... Với các blog, trang mạng tự thiết lập, quản trị, Vinh được sự giúp sức của một số người trong nhóm đã đăng tải những bài viết xuyên tạc, chống phá lại Đảng và Nhà nước Việt Nam, có các bài viết xâm phạm quyền, tự do dân chủ công dân, gây dư luận xấu. Mới đây, trong khi cả nước đang đồng lòng, đồng sức dành tình cảm và những hành động có ích chào mừng 39 năm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước thì Nguyễn Hữu Vinh lại có bài viết “gọi tên gì cho cuộc chiến” làm sai lệch nội dung, bản chất cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc của dân tộc, làm giảm uy tín, ảnh hưởng lòng tin trong nhân dân về cơ quan Nhà nước, tổ chức xã hội, công dân...
Sau khi cơ quan An ninh điều tra công bố về việc thực hiện lệnh bắt, khám xét khẩn cấp đối với Nguyễn Hữu Vinh và Nguyễn Thị Minh Thúy, trên một số trang mạng tiếp tục tái diễn những luận điểm, bài viết đòi soi xét lại điều luật 258 và quy chụp về tự do báo chí, ngôn luận.
Điều 258 quy định hành vi khách quan là lợi dụng các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội và các quyền tự do dân chủ khác xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân. Chỉ truy cứu trách nhiệm hình sự đối với những hành vi vi phạm pháp luật được quy định là tội phạm trong BLHS, chúng ta áp dụng luật tuân theo nguyên tắc hành vi, không có việc truy cứu hình sự về mặt tư tưởng mặc dù trong tư tưởng cũng đã hình thành ý định thực hiện những hành vi phạm tội. Điều 258 BLHS được áp dụng trong thực tiễn bảo vệ, điều chỉnh các quan hệ xã hội. Khách thể của tội phạm này là lợi ích của Nhà nước; quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân, trong đó khách thể lợi ích Nhà nước là cao nhất. Như vậy, điều luật 258 trong BLHS là tương thích với các văn bản pháp lý quốc tế về quyền con người và việc quy định điều luật này là bảo vệ quyền con người nhằm tránh sự xâm phạm, đảm bảo các quyền tự do dân chủ của cá nhân được bảo vệ, trong đó khách thể cao nhất là an ninh quốc gia. Điều 258 không phải là sản phẩm mới của giai đoạn internet hiện nay để quy dẫn cho tự do ngôn luận trên thế giới mạng. Nếu như trước đây, xâm phạm danh dự, nhân phẩm người khác bằng cách tán phát, bôi nhọ qua sách báo, ấn phẩm in hay phát tờ rơi thì ngày nay, bôi nhọ trên blog, mạng internet đều là hành vi phạm pháp và người vi phạm đều phải chịu hậu quả pháp lý tương ứng.
Luật pháp các nước cũng có quy định cụ thể để xử lý hành vi này, tùy mức độ mà xử lý hình sự hay hành chính. Chẳng hạn mới đây, một quan chức Nhà Trắng ở Mỹ bị sa thải vì đã lăng mạ chính phủ trên trang tweeter. Trang Daily Beast đưa tin, Jofi Joseph, 40 tuổi và làm việc tại Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ, đã bị sa thải khi bị xác định là người đã gửi những tin nhắn mang nội dung lăng mạ chính phủ dưới cái tên mạo danh “@NatSecWonk”...
