Được biết, bên cạnh đó, cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an cũng đã tiến hành khởi tố bị can, tạm giam đối với: Nguyễn Ngọc Lâm (27 tuổi, trú tại thị xã Sơn Tây, TP/ Hà Nội), Đặng Văn Thành (22 tuổi, ngụ tại huyện Phúc Thọ), Đoàn Hồng Sơn (22 tuổi, ngụ tại huyện Phúc Thọ) và Trần Việt Anh (26 tuổi, ngụ tại quận Bắc Từ Liêm, TP Hà Nội) để điều tra làm rõ về hành vi "Vi phạm các quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên".
Trước đó, rạng sáng ngày 8/11, hơn 200 cán bộ, chiến sĩ thuộc các lực lượng: Tổng cục Cảnh sát về xử lý hành chính, trật tự xã hội, Cục Cảnh sát đường thủy, Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động của Bộ Công an và Công an huyện Phúc Thọ (Công an TP/ Hà Nội) đã bất ngờ bao vây, triệt phá hoạt động khai thác cát trái phép quy mô lớn trên sông Hồng đoạn đi qua địa bàn huyện Phúc Thọ, do Toàn "cụt" cầm đầu, bắt giữ 51 tàu, bao gồm 21 tàu cuốc chuyên dùng để hút cát, 30 tàu chuyên chở, cùng nhiều đối tượng hoạt động theo hình thức xã hội đen, bảo kê việc khai thác cát tại đây. Theo kết quả điều tra ban đầu, trung bình mỗi ngày nhóm đối tượng trên đã chỉ đạo khai thác cát trái phép, thu lợi bất chính hơn 1 tỉ đồng. Từ tháng 9.2014 đến khi bị bắt giữ, nhóm đối tượng do Toàn "cụt" cầm đầu đã dùng 19 chiếc tàu khai thác, thu về số tiền hơn 12 tỉ đồng.
Lực lượng Công an tổ chức vây bắt “cát tặc” tại địa phận huyện Phúc Thọ.
Mặc dù tên cầm đầu trong vụ "cát tặc" đang phải lẩn trốn, nhưng tại nhiều làng quê ở huyện Phúc Thọ, khi nhắc tới cái tên Toàn "cụt", nhiều người dân đã lắc đầu ngao ngán, thậm chí họ còn xua tay trước những câu hỏi của chúng tôi. Số ít người dân bày tỏ quan điểm, hoặc cung cấp thông tin thì đều nhất quyết yêu cầu phóng viên phải viết tắt tên của họ. Theo những người dân này, Toàn "cụt" vốn sinh ra và lớn lên ở Phúc Thọ. Việc khai thác cát trái phép được tên này bắt đầu triển khai từ khoảng 6 năm nay, bằng việc cho thành lập Công ty Biển Đông và sau đổi tên thành Công ty Cổ phần Vân Phúc. Điều đáng nói, trên giấy phép, công ty của Toàn "cụt" chỉ được cấp phép khơi thông dòng chảy trên sông Hồng, đoạn chảy qua địa bàn huyện Phúc Thọ, nhưng không hiểu sao tên này lại có thể ngang nhiên dùng máy móc để khai thác cát trái phép, cũng như ngang nhiên cho tay chân thu tiền của các tàu qua lại trên địa bàn.
Bác N.N.A (52 tuổi, quê quán xã Vân Nam, huyện Phúc Thọ, TP. Hà Nội) phản ảnh: "Trên thực tế, công ty do Toàn "cụt" thành lập được điều hành và bảo kê bởi một băng nhóm hàng chục tên đầu trọc, khắp mình xăm trổ. Công ty này chỉ có vài chiếc thuyền chính là khai thác và vận chuyển cát. Hàng chục chiếc còn lại là làm ăn theo dạng "cổ phần" vì được Toàn "cụt" và đàn em bảo kê".
Ở khúc sông này “cát tặc” tổ chức hút cát rất công khai.
Trong khi đó, ông T.V.T (63 tuổi, quê quán xã Vân Phúc, huyện Phúc Thọ, TP Hà Nội) lại cho biết: "Ở đâu cũng vậy, đã có xã hội đen tham gia bảo kê làm ăn thì sớm muộn gì cũng nảy sinh mâu thuẫn, tranh giành địa bàn làm ăn rồi đánh chém lẫn nhau. Tại nơi khúc sông mà công ty do tên Toàn "cụt" cầm đầu cũng vậy, các cuộc đánh chém nhau xảy ra như cơm bữa, mỗi khi các tàu không chịu nộp tiền bảo kê. Điều này gây mất an ninh trật tự, khiến người dân lo sợ". Không chỉ ông T. mà nhiều người dân khác ở Vân Phúc cho chúng tôi biết, đã xảy ra 3 vụ có người thương vong. Tuy nhiên, sau mỗi vụ, Toàn "cụt" lại cho đàn em mang tiền tới tận nhà bồi thường cho nạn nhân, đồng thời phô trương lực lượng, khiến bị hại cũng như người thân của họ không dám lên tiếng tố cáo.
Qua tìm hiểu, có những thời điểm ngay tại khu vực bến đò Vân Nam, nhiều đêm tối người dân đếm được gần 70 chiếc tàu khai thác và vận chuyển cát, đèn điện sáng rực, trông như một thành phố nổi trên sông. Nhiều người dân nhận định, có thể vào thời điểm lực lượng Công an vây bắt, một số tàu đã vận chuyển cát đi nơi khác bán chưa kịp trở lại nên mới chỉ bắt được 30 tàu.
Trên thực tế, tình trạng khai thác cát trộm do công ty của Toàn "cụt" đã gây thiệt hại lớn. Theo đó diện tích đất ruộng canh tác của người dân dọc hai bên bờ sông Hồng bị sạt lở nghiêm trọng. Không những thế dòng chảy của khúc sông Hồng bị biến dạng, nước vẩn đục và ô nhiễm… Theo những người dân sinh sống tại Vân Phúc cho hay, nhiều năm trước ở xã Vân Phúc có một bãi trồng hoa màu lớn, chạy dài cả cây số. Nhưng do tình trạng khai thác cát trái phép nên hiện bãi đất trồng hoa màu này đã gần như bị sạt lở, trôi xuống sông Hồng, biến mất hoàn toàn… khiến đời sống vốn phụ thuộc quá nhiều vào nông nghiệp của người dân bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Không những thế, hiện tình trạng sạt lở nghiêm trọng còn diễn ra tại bờ kè đá dài khoảng 2km chạy qua xã Vân Phúc. Được biết đây là công trình mà Nhà nước đã tốn nhiều tiền của để xây dựng.
Do tình trạng hút cát trái phép, bãi đất trồng hoa màu gần như đã biến mất.
"Trước những khó khăn trên, trong nhiều cuộc họp, người dân trong xã đã đề nghị Uỷ ban và an ninh xã ra giải quyết. Tuy nhiên, khi chính quyền địa phương ra tới nơi thì nhóm người của Công ty Biển Đông còn đứng ra thách thức, thậm chí chửi lại lực lượng chức năng", ông P.P.H phản ảnh. Vẫn theo ông H., ngay từ những ngày đầu, nhóm người của Toàn "cụt" đưa máy móc tới khai thác cát, thì trong các cuộc họp, người dân trong xã đã nêu kiến nghị, yêu cầu cơ quan chức năng nhập cuộc xử lý, nhưng đều không có tác dụng. Hiện hầu hết người dân trong xã đều sợ nhóm người trong công ty của Toàn "cụt".
Trao đổi với báo giới, Đại tá Nguyễn Xuân Trường - Trưởng Công an huyện Phúc Thọ cho biết, có nắm được thông tin về việc Toàn "cụt" thường chỉ đạo các đàn em thực hiện các hoạt động khai thác cát trái phép, hoạt động hết sức tinh vi. Hiện phía huyện Phúc Thọ đang thu thập chứng cứ, lập chuyên án đấu tranh với ổ nhóm tội phạm này. Công an huyện Phúc Thọ cũng rất bức xúc trước vấn nạn "cát tặc" lộng hành gây nhức nhối trong quần chúng nhân dân. "Đối tượng Toàn thường lúc đi lúc về, không trực tiếp thực hiện mà chỉ đứng đằng sau để chỉ đạo tay chân thực hiện các hoạt động khai thác cát trái phép với những thủ đoạn hoạt động hết sức tinh vi, gây khó khăn cho cơ quan chức năng" - Đại tá Trường nhấn mạnh
