Giáo sư - Viện sĩ Trần Huy Liệu là một nhà cách mạng, một chính khách với nhiều hoạt động đa dạng, phong phú. Cuộc đời gần bảy mươi năm của ông đã được Đảng và Nhà nước tin cậy giao nhiều trọng trách: Phó Chủ tịch Ủy ban Dân tộc giải phóng, Bí thư Tổng bộ Việt Minh, Trưởng đoàn đại biểu Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vào Huế tiếp nhận sự thoái vị của Bảo Đại - ông vua cuối cùng trong lịch sử phong kiến Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Thông tin tuyên truyền Chính phủ Lâm thời, Đại biểu Quốc hội khóa I tỉnh Nam Định, Ủy viên Ban Thường trực Quốc hội, Trưởng ban thống nhất Quốc hội…
Ông còn là một nhà báo hoạt động từ rất sớm và gây được tiếng vang trên mặt trận báo chí và văn đàn từ trước Cách mạng tháng Tám 1945, với các bút danh Đẩu Nam, Hải Khách, Côi Vị…
Từ năm 1953, Trần Huy Liệu được cử làm Trưởng ban Nghiên cứu Văn Sử Địa trực thuộc Trung ương Đảng, Viện trưởng đầu tiên Viện Sử học, Chủ tịch đầu tiên Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học Xã hội (nay là Viện Khoa học Xã hội Việt Nam).
Trên nhiều cương vị khác nhau, Trần Huy Liệu đều có những đóng góp to lớn trong sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc và nghiên cứu khoa học, đặc biệt là lĩnh vực Sử học Việt Nam hiện đại mà ông gây dựng nền móng. Ghi nhận những đóng góp lớn lao đó của ông, nhà sử học Trần Huy Liệu đã được Viện Hàn lâm khoa học nước CHDC Đức vinh danh Viện sĩ và tặng thưởng Huân chương Humbold. Năm 1996, các công trình về Lịch sử của Trần Huy Liệu được truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh đợt đầu tiên.
"Cuộc đời hoạt động cách mạng chính trị và khoa học của Trần Huy Liệu còn phong phú và đa dạng hơn. Thêm vào đó, còn những trang nhật ký chưa từng được công bố trong đó tác giả giãi bày những suy tư thầm kín nội tâm. Cũng đừng quên nói đến cuộc đời lãng mạn của Trần Huy Liệu, con người đa cảm, đa tình. Mong rằng những công trình nghiên cứu tiếp theo sẽ giúp chúng ta và những thế hệ mai sau qua lịch sử một nhân vật mang nhiều sắc thái tiêu biểu của một kẻ sĩ Việt Nam ở thế kỷ XX với những uẩn khúc của cuộc đời có thể hiểu sâu hơn về Trần Huy Liệu và thời đại của ông. Để từ đó, cùng với Trần Huy Liệu yêu lịch sử, dân tộc, đất nước hơn…" như ý kiến phát biểu của PGS Bùi Đình Thanh, một người cộng sự gần gũi của Trần Huy Liệu