Học ứng xử trước khi làm nghệ thuật

Công chúng càng ngày càng thêm chứng kiến nhiều câu chuyện phát ngôn bừa bãi, vô lối, thiếu văn hóa của nghệ sĩ. Hết chuyện nữ nghệ sĩ nọ tố nữ nghệ sĩ kia giật chồng, cờ bạc, bằng thứ ngôn ngữ chợ búa hết mức, lại chuyện nam ca sĩ mới nổi được đàn anh nhắc nhở về chuyện ứng xử, nhảy lên mạng cục cằn tuyên bố, đại loại “không thích thì thôi, đừng quan tâm đến tôi”.

Nhưng làm sao để công chúng không thèm quan tâm đến anh, khi anh hoạt động nghệ thuật và mang danh một nghệ sĩ. Một ngày nào đó, nếu tất cả công chúng không thèm quan tâm tới anh nữa, thì đó là một thảm họa, là ngày báo tử cho sự nghiệp mà anh theo đuổi. Nhưng xem ra, cách làm nghệ thuật của không ít nghệ sĩ trẻ hôm nay là không thèm quan tâm đến công chúng. Họ không thèm chọn cách nói năng, ứng xử sao cho đẹp lòng công chúng, mà thích gì nói nấy.

Cứ có chút bức xúc là họ lên mặt báo mắng chửi nhau. Khi nói thẳng, khi bóng gió, nhưng ngôn từ rất khó nghe, nặng về mạt sát. Công chúng ném đá dữ dội thì vội thanh minh thanh nga. Một vài người biết điều rút kinh nghiệm. Một số khác lại dửng dưng, thậm chí còn tận dụng cả sự ném đá của đám đông để nổi tiếng, dù đó là nổi tiếng theo hướng tiêu cực. Đang có một bộ phận giới sao trẻ lạm dụng công nghệ quá mức.

Theo đó, các trang mạng cá nhân được sử dụng triệt để để bộc lộ cái Tôi nghệ sĩ quá đà. Trình diễn bản thân quá mức thông qua những sờ-ta-tút gây sốc, những nhận xét thô thiển về đồng nghiệp, hay đơn giản là bộc lộ quan điểm của mình về cuộc sống, về các sự kiện đang diễn ra một cách thiển cận, thiếu suy nghĩ, và rất tự tin rằng mình nghệ sĩ cá tính.

Họa sĩ Phạm Bình Chương, giảng viên Đại học Mỹ thuật Hà Nội chia sẻ: "Nhiều nghệ sĩ trẻ nhầm lẫn khi cho rằng họ phải bộc lộ cái Tôi thật to lớn, to lớn đến mức không kiểm soát được, thì sẽ được chú ý. Nghệ thuật thực sự không cần cái Tôi bề ngoài ấy. Nghệ thuật cần một cái Tôi khác, là sự riêng biệt trong sáng tạo. Cái Tôi ấy không thể hiện bằng áo quần, phấn son, phát ngôn hay những hành vi kỳ quặc khác đời. Cái Tôi ấy là sự im lặng, nhìn sâu vào chính mình, miệt mài lao động để cuối cùng gặp được sự riêng biệt nhất trong bản thể của mình, và biểu hiện nó trên các sản phẩm nghệ thuật".

Từ góc nhìn như vậy có thể soi chiếu vào thị trường biểu diễn của ta, thấy không ít bạn trẻ được đám đông vội vàng phong tước ngôi sao đã mang một sự ảo tưởng về bản thân quá lớn. Cảm giác mình là trung tâm vũ trụ, họ cho phép mình được nói năng, ứng xử hết sức mất cảm tình trước đám đông. Họ thể hiện mình là người không biết lắng nghe.

Sơn Tùng M-TP gây “bão” trong dư luận với nhiều phát ngôn sốc.
Sơn Tùng M-TP gây “bão” trong dư luận với nhiều phát ngôn sốc.

Sơn Tùng M-TP khi được đàn anh ca sĩ Tùng Dương nhắc nhở thì phản pháo gay gắt, rồi bị cư dân mạng ném đá lại quay sang khó chịu: "Không thích thì đừng quan tâm đến tôi". Tương tự, khi đàn chị Mỹ Linh phê bình nhắc nhở, ca sĩ Tuấn Hưng cũng nóng nảy bật lại với những lời lẽ khiếm nhã trên facebook. Không muốn nhận lỗi hay bằng mọi cách cho mình là cái rốn vũ trụ, khiến cho nhiều ca sĩ, nghệ sĩ mất điểm trong mắt công chúng.

Loạn với những phát ngôn vô đối của sao Việt, trên một vài mạng xã hội, một số người đã đề xuất ý kiến cần phải đưa môn học ứng xử vào các trường nghệ thuật, là môn học bắt buộc trước khi một người trẻ muốn dấn thân làm nghệ thuật. Về phía các cơ quan quản lý, cần phải có những chế tài, quy định những phát ngôn như thế nào thì được xem là vô văn hóa, thiếu thẩm mỹ, mà phải có hình thức xử phạt thích đáng. Thực tế thời gian qua đời sống nghệ thuật bị nhiễu loạn không ít bởi những phát ngôn kiểu hàng tôm hàng cá của nhiều nghệ sĩ, trẻ có, và già cũng có. 

Trong sự hỗn độn của đời sống biểu diễn hiện nay, nhiều nghệ sĩ đang làm nghề với một phông văn hóa rất thấp. Họ nổi tiếng nhờ công nghệ lăng xê, nhờ những chiêu trò gây xì căng đan trong dư luận. Họ có chút tài năng nhưng văn hóa ứng xử, nghệ thuật ứng xử trước đám đông thì không có, và không được học hành, uốn nắn.

Có những nghệ sĩ hàng ngày khoe ảnh, chăm chỉ đi luyện tập thể thao, học các động tác múa sao cho đẹp, mắt nhìn sao cho tình tứ trên sân khấu và được công chúng ủng hộ. Nhưng đụng vào một vấn đề cần sự khéo léo trong ứng xử, mới lộ ra, họ có một kiến thức văn hóa quá nông, và kỹ năng ứng xử quá kém. Họ nói năng như chỗ không người, xúc phạm đồng nghiệp và tệ hơn, xúc phạm khán giả.

Vì vậy, thiết nghĩ, giống như môn y đức bắt buộc bên trường Y, cần có môn học ứng xử bắt buộc trong các trường nghệ thuật. Để chúng ta có được những thế hệ nghệ sĩ tương lai bước ra sân khấu, ngoài tài năng, là phẩm chất đạo đức tốt, có kỹ năng ứng xử đẹp trong mắt công chúng.

TS. Nguyễn Mai Phương

Các tin khác

Bỏ quy định cấm hát nhép, cơ hội cho những ca sĩ giả

Bỏ quy định cấm hát nhép, cơ hội cho những ca sĩ giả

Lâu nay, việc một số ca sĩ hát nhép khi lên sân khấu đã bị công chúng lên án vì họ không có thực lực. Thế nhưng, Nghị định 144/2020/NĐ-CP quy định về hoạt động nghệ thuật biểu diễn, vừa được ban hành đã bỏ quy định cấm hát nhép khi biểu diễn nghệ thuật. Nhiều người lo ngại quy định mới sẽ tạo điều kiện cho những ca sĩ “thích” hát nhép…
Bất cập trong quản lý phát hành phim trên mạng

Bất cập trong quản lý phát hành phim trên mạng

Câu chuyện mới nhất làm nóng dư luận là 2 bộ phim “Vũ điệu tử thần” và “Những người viết huyền thoại” mới đây “tự dưng” được phát hành trên kênh Netflix - một nền tảng xem phim có trả phí nổi tiếng của Mỹ.
Cần thay đổi tư duy tổ chức Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc

Cần thay đổi tư duy tổ chức Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc

Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc 5 năm diễn ra một lần, nhưng năm nay đã xảy ra hiện tượng xước tranh, mất tượng… Giới họa sĩ và công chúng yêu hội họa thất vọng và bất bình. Đó còn chưa kể đến câu chuyện chất lượng của triển lãm, cũ và nhàm. Vấn đề đặt ra là làm thế nào để Triển lãm Mỹ thuật toàn quốc được tổ chức đúng với giá trị phải có? Phóng viên Chuyên đề Cảnh sát toàn cầu đã có cuộc trò chuyện với nhà nghiên cứu, phê bình nghệ thuật Vũ Huy Thông về thực trạng này.
Đằng sau màn chơi lớn của tân binh Bình Định

Đằng sau màn chơi lớn của tân binh Bình Định

Mới trở lại V-League sau 12 năm vắng bóng, Bình Định đã chiêu mộ hàng loạt tân binh ấn tượng. Người ta nói đội bóng đất võ chơi lớn, thậm chí là chơi trội so với nhiều ông lớn trên thị trường chuyền nhượng trước mùa giải năm nay. Nhưng ít ai biết rằng  từ hai năm trước, Bình Định đã sẵn sàng cho cuộc chơi lắm tiền nhiều của này với kế hoạch dài hơi cùng tiềm lực tài chính, để qua đó hiện thực hoá tham vọng của đội bóng.
Người đắm đuối với "dòng tranh Hàng Trống"

Người đắm đuối với "dòng tranh Hàng Trống"

Sau khi xuất bản cuốn "Dòng tranh dân gian Kim Hoàng vào năm 2019, nhà sưu tập Nguyễn Thị Thu Hòa lại vừa cho ra mắt cuốn sách "Dòng tranh dân gian Hàng Trống", một dòng tranh dân gian độc đáo nhất của Hà Nội. Tranh dân gian đang hồi sinh từ những con người tâm huyết và yêu văn hóa dân gian như nhà sưu tập Nguyễn Thị Thu Hòa.
Bùi Thị Thu Thảo và hành trình vượt khó của "nữ hoàng"

Bùi Thị Thu Thảo và hành trình vượt khó của "nữ hoàng"

Trong đoàn đại biểu của Bộ Văn hóa- Thể thao và Du lịch dự Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ X vừa tổ chức tại Hà Nội tuần qua, có 2 vận động viên, đó là Đoàn Văn Hậu (Bóng đá), Bùi Thị Thu Thảo (Nhảy xa).
Nhóm Action C, đam mê làm phim về đề tài Công an

Nhóm Action C, đam mê làm phim về đề tài Công an

Họ đều là những người làm phim chuyên nghiệp, đến với nhau vì đam mê. Những lúc rảnh rỗi, họ cùng nhau làm những clip ngắn để giải trí, thế nhưng nhờ sự đầu tư công phu và tâm huyết, cùng tài năng võ thuật thực sự của những thành viên mà nhóm Action C đã tạo được những clip có sức hấp dẫn riêng, đặc biệt là đề tài về Công an.
Hồng Lĩnh Hà Tĩnh liệu có trở thành thế lực ở V..League 2021?

Hồng Lĩnh Hà Tĩnh liệu có trở thành thế lực ở V..League 2021?

Gần 3 thập kỷ, bóng đá Hà Tĩnh nép mình trước cái bóng khổng lồ của người hàng xóm Sông Lam Nghệ An. Nhưng thời thế đổi thay. Sự xuất hiện của Hồng Lĩnh Hà Tĩnh, theo một cách đặc biệt, đang giúp người hâm mộ bóng đá nơi đây có được một niềm tự hào.
Rapper và Gangster - Hai đầu sợi xích

Rapper và Gangster - Hai đầu sợi xích

Làng giải trí Mỹ cách đây hơn một năm có dịp ồn ào vì chuyện rapper nổi tiếng Takeshi 69 (tên thật Daniel Hernandez) đã phải hầu toà vì tội hành hung bạn gái. Trước đó, cả toà án và công luận đều tin rằng, Takeshi 69 là thành viên của băng đảng Nine Trey Gansta Bloods khét tiếng ở Brooklyn, New York.
Một SEA Games bớt… nặng nề

Một SEA Games bớt… nặng nề

40 môn với 520 nội dung là số lượng mà SEA Games 31 với chủ nhà Việt Nam chốt lại. Nhìn từ đó, người ta thấy được một kỳ SEA Games mà số lượng môn Olympic cao nhất trong lịch sử. Rất nhiều môn thi đấu "trời ơi đất hỡi" đã bị lược bỏ, tránh tình trạng vận động, o bế cho chủ nhà đứng nhất toàn đoàn như nhiều quốc gia khác từng làm trước đó.
Sân khấu nhạc kịch "nóng" trở lại

Sân khấu nhạc kịch "nóng" trở lại

Những ngày tháng 11 này, sân khấu nhạc kịch Hà Nội "nóng" với hai vở diễn được chờ đợi, "Những người khốn khổ" của Nhà hát Nhạc vũ kịch Việt Nam và "Tôi đọc báo sáng nay" của Nhà hát Ca múa nhạc Thăng Long. Đó là một tín hiệu vui cho sân khấu nhạc kịch nước nhà khá lâu im ắng.
Bóng đá Hải Phòng, Quảng Ninh và cú trượt dài

Bóng đá Hải Phòng, Quảng Ninh và cú trượt dài

Từng là địa phương sở hữu các CLB thế lực một thời của bóng đá Việt Nam, nhưng giờ đây Hải Phòng và Quảng Ninh đều đang loay hoay tìm hướng phát triển bóng đá trong tương lai. Không có tầm nhìn dài hạn, đầu tư theo cảm hứng,... khiến cho trận derby máu lửa ngày nào của vùng Đông Bắc càng ngày càng đìu hiu cả trên sân cỏ lẫn khán đài.
Cử tạ Việt Nam với quả tạ ngàn cân

Cử tạ Việt Nam với quả tạ ngàn cân

6 tháng trước khi Olympic 2020 diễn ra “bù” tại Tokyo, cử tạ Việt Nam nhận tin sét đánh: Nguyễn Thị Thu Trang và Bùi Đình Sáng bị cấm thi đấu 4 năm vì dương tính với doping.
Kiatisak và ân tình với bầu Đức

Kiatisak và ân tình với bầu Đức

"Tôi bắt Kiatisak lúc nào mà chẳng được", bầu Đức của Hoàng Anh Gia Lai (HAGL) đã nói như thế cách đây 5 năm. Và quả thực, đúng là chỉ sau 1-2 cú điện thoại, bầu Đức đã nhận được cái gật đầu của Kiatisak Senamuang. Đáng nói hơn, ông làm như vậy là để… chiều những cầu thủ trẻ tại HAGL hiện tại.
Đạo, nhái trong nghệ thuật, chưa bao giờ là chuyện cũ

Đạo, nhái trong nghệ thuật, chưa bao giờ là chuyện cũ

Đạo, nhái trong nghệ thuật, chuyện không mới, nhưng chưa khi nào cũ. Mặc dù báo chí đã nhiều lần lên tiếng nhưng xem ra công chúng vẫn tiếp tục đau đầu về những thông tin liên quan đến đạo đức, lòng tự trọng của một số người làm nghệ thuật.