Đã 5 năm trôi qua cho 1 bài toán xây dựng các lò giết mổ, buôn bán gia súc, gia cầm tập trung, đảm bảo vệ sinh, đảm bảo nguồn cung thực phẩm an toàn cho người dân Thủ đô; TP lại một lần nữa lỗi hẹn. Các điểm giết mổ nhỏ lẻ vẫn tràn lan, gia súc gia cầm nhập lậu vẫn tràn qua biên giới và thực phẩm chưa được kiểm dịch vẫn điềm nhiên vào chợ. Người dân vẫn lo ngay ngáy trước những gì mình ăn hàng ngày… dù đã không biết bao nhiêu cuộc họp đã được triển khai.
5 năm triển khai, gà lợn không kiểm dịch vẫn ùn ùn vào chợ
Theo Sở Công thương Hà Nội: Tình trạng giết mổ lan tràn, không đúng quy định trên địa bàn TP "đã có chuyển biến rõ rệt, việc kinh doanh trong các chợ đã được kiểm soát tương đối tốt", song "vẫn còn rất nhiều tồn tại". Cách đây 5 năm, khi các lò mổ thủ công như Khương Đình, Thịnh Liệt, Tây Hồ.... khiến dư luận bức xúc vì sự mất VSATTP cũng như ô nhiễm môi trường xung quanh, UBND TP đã giao cho các Sở, ngành lập đề án xây dựng các điểm giết mổ tập trung, công nghiệp, dần thay thế các điểm giết mổ nhỏ lẻ. Song, 5 năm đã qua đi, các điểm giết mổ CN tập trung vẫn chưa thấy ra đời. Trong khi, các điểm giết mổ nhỏ lẻ, phân tán trong khu dân cư ngày một nhiều.
Bà Nguyễn Thị Như Mai, Phó Giám đốc Sở Công thương đưa ra những con số đáng giật mình: Toàn Hà Nội hiện còn 3.725 điểm giết mỏ nhỏ lẻ, phân tán. Có những huyện còn đến gần 1 nghìn điểm như Thường Tín 958 điểm, Mỹ Đức 241 điểm, Thanh Oai 187 điểm, Đan Phượng 145 điểm… thậm chí ở nội thành, riêng phường Thịnh Liệt đã 26 hộ giết mổ, chiếm 30% lượng thịt tiêu thụ trên địa bàn TP, nhưng không có gì đảm bảo việc giết mổ hợp vệ sinh. Tại các hộ này vẫn là giết mổ nhỏ lẻ, chưa chấp hành vệ sinh môi trường, thú y theo pháp lệnh, đặc biệt là việc vận chuyển sau giết mổ gần như không có che đậy, bảo quản.
Các cơ sở giết mổ trái phép còn tồn tại nhiều ở các huyện, không những gây khó khăn cho công tác quản lý, mà còn tạo sự bức xúc trong dư luận vì tình trạng mất vệ sinh xung quanh. Gia súc, gia cầm hầu hết vẫn được vận chuyển trần, dù TP đã cấp 80 thùng vận chuyển cho các lò giết mổ lớn nhưng không ai dùng. Trong khi đó, công tác kiểm tra còn hạn chế, lại thiếu sự thường xuyên.
"Đã 5 năm trôi qua cùng với nhiều cuộc họp, nhưng chúng ta vẫn loay hoay mãi chưa giải quyết được những bức xúc hiện nay. Đây là bức xúc chung của toàn xã hội, của người tiêu dùng, nhưng vì không đưa cụ thể, đúng đối tượng, nên mãi bây giờ vẫn quanh co, không biết trách nhiệm thuộc về ai" - ông Phan Minh Nguyệt - Tổng Giám đốc Công ty Đầu tư và phát triển nông nghiệp Hà Nội bày tỏ.
Cùng quan điểm trên, ông Nguyễn Xuân Vui - Phó Chi cục trưởng, Chi cục Thú y Hà Nội cho rằng: Ngoài những thực phẩm đưa vào siêu thị, nhà hàng, có thể tạm chấp nhận về VSATTP, còn lại đều đáng báo động. Hiện chúng ta không thể quản lý cũng như kiểm dịch thú y được với lượng gia súc, gia cầm vận chuyển, buôn bán trên địa bàn TP. Ông Vui lấy ví dụ, chợ gia cầm Hà Vĩ (xã Thắng Lợi, huyện Thường Tín), ngày cao điểm có thể tiêu thụ đến 18.000 con gà; hay điểm giết mổ trâu, bò ở xã Quang Lãng và Tri Thủy huyện Phú Xuyên, trung bình 1 đêm giết mổ 120 con, chiếm đến 80% là bò nhập ngoại, nhưng quản lý cực khó.
"Văn bản, quy định của TP cũng đã có nhiều song phần lớn là không sát thực tế, thiếu tính khả thi... "Rõ ràng vấn đề quản lý của mình còn lỏng lẻo, gà nhập lậu không đảm bảo vẫn ùn ùn đổ vào trong nước, lợn, gà không có kiểm dịch vẫn có thể vào chợ…" - ông Vui nhấn mạnh.
Mơ hồ về tình hình thực tế, họp mãi vẫn chưa ra giải pháp
Tại buổi họp bàn biện pháp giải quyết tình trạng trên do Sở Công thương Hà Nội tổ chức, ý kiến các quận, huyện và các cơ quan liên quan đều cho rằng: Còn tồn tại việc tràn lan thực phẩm chưa kiểm dịch là bởi chưa đánh giá được cụ thể tình hình, giải pháp cũng chưa cụ thể, mới dừng lại ở mức chung chung. Các đại biểu đều thống nhất, "cần căn cứ vào tình hình buôn bán, vận chuyển gia súc gia cầm thực tế để có những bước đi phù hợp". Tuy nhiên, điều đáng nói là "tình hình thực tế" hiện vẫn… chưa có ai nắm được.
"Mỗi ngày lượng thực phẩm ra vào Hà Nội là bao nhiêu, từ đâu về, vận chuyển, buôn bán, quy hoạch các cơ sở giết mổ… cũng còn chưa đánh giá được" trong khi "tình trạng buôn lậu, gia cầm và các sản phẩm gia cầm về Hà Nội đang diễn biến hết sức phức tạp, thường thành những đường dây, tụ điểm" - Thượng tá Lê Hồng Sơn - Phó trưởng phòng CSĐT tội phạm về TTQLKT&CV, Công an Tp Hà Nội nhận định.
"Thực phẩm cung cấp cho HN, ngoài 1 lượng từ miền Trung ra thì lượng gà, trứng gà nhập lậu về rất lớn. Theo báo cáo của Sở Công thương, 6 tháng đầu năm bắt được 25 tấn gà lậu, tôi thấy là quá ít ỏi, không sát sao, không thấm vào đâu so với thực tế". Theo Thượng tá Sơn, có những đối tượng khi bị bắt giữ đã khai nhận, trung bình mỗi ngày buôn 50 tấn gà nhập lậu để tuồn vào nội địa, chủ yếu là thị trường Hà Nội.
"Cách đây 5 năm TP đã họp về vấn đề này. Tại sao TP HCM họ làm được, mà HN cứ giậm chân tại chỗ? Chợ cóc, chợ tạm của Hà Nội còn quá nhiều, nếu không giải quyết dứt điểm thì cứ kéo dài mãi mà thôi. Không còn cách nào khác phải cương quyết và chỉ đạo tập trung quyết liệt từ phía TP" - đại diện huyện Từ Liêm nói.
Đại diện của thị xã Sơn Tây cũng bày tỏ: Công tác triển khai thực hiện giết mổ tập trung hiện đang gặp khó khăn. Kể cả địa điểm đã được chính quyền quy hoạch, nhưng nếu người dân không đồng ý thì cũng không thể triển khai được. Để đưa được các hộ giết mổ, hộ chăn nuôi vào tập trung đòi hỏi phải có chế tài rõ ràng, ngoài ra phải có cơ chế, chính sách hỗ trợ, tạo cho họ một lợi thế để khuyến khích họ tham gia. Trong khi các quận, huyện cho rằng chính sách của TP chưa cụ thể, thì Sở Công thương Hà Nội lại cho rằng các địa phương làm chưa hết trách nhiệm.
"Xây dựng cơ sở giết mổ, HN đã có cơ chế đặc thù, nhưng tại sao các cơ sở vẫn chậm, chưa triển khai được. TP đã cấp thùng để chở gia súc gia cầm đã giết mổ, mẫu thùng đã được các cấp ngành xem xét thực tế, sau đó mới đi gia công và cấp, tại sao vẫn không ai dùng? Các quận, huyện thị xã đã làm hết trách nhiệm chưa? Các quận, huyện cứ để tồn tại các cơ sở giết mổ không phép, cứ đến phạt rồi lại cho qua, có thể coi là sự trì trệ, quản lý yếu kém" - Bà Nguyễn Thị Như Mai gay gắt.
"Kế hoạch của TP là 2010 chấm dứt giết mổ nhỏ lẻ, song trong quá trình triển khai bị chậm nên chúng tôi đã xin lùi vào 31/12/2011" - bà Mai cho biết. Lý giải cho sự chậm trễ này, bà Mai cho rằng, do Hà Nội mới sáp nhập, phải chờ quy hoạch chung của TP rồi mới đến quy hoạch ngành. Song, hầu hết các ngành, và doanh nghiệp đều không đồng tình với lời giải thích này.
"Cơ quan chủ quản mà đứng đầu là Sở Công thương vẫn chưa đánh giá, nắm bắt được một cách cụ thể về tình hình buôn bán, vận chuyển cũng như giết mổ trên địa bàn TP. Trong công các quy hoạch các điểm giết mổ CN cũng chưa có sự đánh giá, tổng kết đã làm được gì, đến đâu và cần tháo gỡ cái gì... Nếu cứ như vậy thì có họp nữa, họp nữa cũng không giải quyết được vấn đề, vẫn chỉ dừng lại ở họp bàn mà thôi" - Thượng tá Lê Hồng Sơn nhấn mạnh.
| Sở Công thương Hà Nội sẽ lập đoàn giám sát việc sử dụng thùng xốp vận chuyển gia súc gia cầm đã giết mổ trong tháng 9 Sở Công thương Hà Nội cho biết, năm 2009, Sở đã cấp cho một số cơ sở giết mổ 80 thùng để vận chuyển gia súc, gia cầm sau giết mổ song hầu hết không cơ sở nào thực hiện. Từ nay đến cuối tháng 8/2010, Sở sẽ tiếp tục cấp thùng cho các cơ sở với tổng số là 300 thùng. Theo đó, để yêu cầu các cơ sở giết mổ thực hiện, từ tháng 9/2010, Sở sẽ thành lập 2 đoàn kiểm tra, giám sát. Ông Hồ Quốc Khánh - Trưởng phòng Thương mại, Sở Công thương Hà Nội cũng cho biết: Hiện có 8 cơ sở giết mổ tập trung đang triển khai, dự kiến 2011 một số sẽ đi vào hoạt động, còn lại đến năm 2012. Khi các lò này đi vào hoạt động sẽ đề xuất UBND thành phố đóng cửa các lò giết mổ thủ công. |