Hội đồng xét duyệt gồm các NS: Phan Huỳnh Điểu, Ca Lê Thuần, Trần Long Ẩn, Chu Minh, Đôn Truyền, Phạm Ngọc Khôi và GS.TSKH Tô Ngọc Thanh. Ngày 27/6 Hội đồng được bổ sung NSND Trọng Bằng và NSND Trung Kiên.
Để có thông tin 2 chiều, đảm bảo tính khách quan, chúng tôi đã trao đổi với một số nhạc sĩ và cả người trong cuộc về vấn đề này:
Nhạc sĩ Hoàng Hà: Tôi không quan tâm đến giải thưởng
Tôi vốn không quan tâm đến các diễn biến mới nảy sinh trong tình hình âm nhạc hiện nay. Đọc báo tôi mới biết có 68 nhạc sĩ được thông báo làm hồ sơ, và 28 nhạc sĩ được đề nghị xét duyệt Giải thưởng. Nhưng 68 NS "được thông báo làm hồ sơ" và 28 NS "được đề nghị xét duyệt" là những ai, tôi cũng không biết. Chuyện Giải thưởng, tôi không quan tâm đến. Về "sự ồn ào" như thế nào đó, chắc cũng làm bận tâm nhiều nhạc sĩ.
Còn hỏi ý kiến tôi, thì tôi hoàn toàn nhất trí với những phát biểu của NSND Trung Kiên mới đây trong bài "Có giải thưởng là có kiện cáo". Tôi nghĩ những ý kiến của NSND Trung Kiên là đầy đủ và đại diện được đúng suy nghĩ của lớp nhạc sĩ thế hệ tôi.
Nhạc sĩ Nguyễn Trọng Tạo: Hội đồng thẩm định cần nhìn nhận lại
Nguyễn Trọng Tạo là NS, nhà thơ với những ca khúc nổi tiếng "Làng quan họ quê tôi", "Khúc hát sông quê", "Đôi mắt đò ngang"… Ông là nghệ sĩ hiếm hoi thành công cả ở âm nhạc lẫn văn học với nhiều giải thưởng lớn thuộc cả 2 lĩnh vực. Vì thế, đợt xét Giải thưởng VHNT lần này, ông được đề cử ở cả lĩnh vực âm nhạc và văn học. Ở "bên" văn học, ông "đắc cử" vào danh sách các nhà văn được xét Giải thưởng Nhà nước, còn ở
PV: Thưa nhạc sĩ! Là người luôn theo sát các hoạt động VHNT, ông có quan điểm ra sao trước việc 8 NS không đồng tình với kết quả xét Giải thưởng Nhà nước chuyên ngành âm nhạc đợt 2010?
NS Nguyễn Trọng Tạo: Gần đây, không hiểu sao báo chí tấn công vào Hội NS Việt Nam hơi nhiều, từ chuyện mấy năm trước Chủ tịch Hội vừa dự thi vừa chấm thi và đạt giải cao nhất ở Tuyên Quang đến việc ông Chủ tịch Hội phổ thơ một ông Bí thư tỉnh. Năm 2006, dư luận cũng xì xào về việc xét Giải thưởng Hồ Chí Minh, khiến NS Trọng Bằng phải xin rút và giờ là vụ Giải thưởng Nhà nước mà 8 NS đang khiếu nại, kiến nghị. Rõ ràng điều này phản ánh một hiện tượng không được bình yên lắm ở Hội.
Việc xem xét Giải thưởng lần này của Hội NS lúc đầu cũng thấy quy củ với việc gửi công văn tới hội viên để đề cử cho từng loại giải thưởng, danh hiệu, rồi đề nghị những người có số phiếu cao nhất làm hồ sơ, gồm 68 người và nhiều người cũng xứng đáng. Tôi cũng là người được nhận thông báo làm hồ sơ, nhưng tôi không tin. Không phải vì tác phẩm, vì sự cống hiến trong âm nhạc, mà vì tôi vừa là nhà thơ, vừa là NS, nên Hội NS nghĩ tôi sẽ được đề cử bên Hội Nhà văn với số phiếu cao, nên nhường cho người khác ở lĩnh vực này, dù tôi có đóng góp và được công chúng ghi nhớ. Vì thế, tôi không ngạc nhiên khi
PV: Ý kiến của ông trước việc một số NS cho rằng họ xứng đáng được tặng Giải thưởng Nhà nước?
NS Nguyễn Trọng Tạo: Họ đáng được Giải thưởng Nhà nước, có khi còn xứng đáng hơn một số người đã được bầu chọn, chứng tỏ Hội đồng thẩm định không chuẩn. Vì nhìn nhận đóng góp của các NS không hề khó, vì đã nổi rõ hết cả rồi! Chứ người được Giải thưởng Nhà nước mà đến trong giới không biết thì sao nói là tác phẩm xuất sắc và đi vào lòng công chúng cho được? Trong khi đó, các NS có khiếu nại đều có tác phẩm đi vào lòng nhân dân cùng với một sự nghiệp cống hiến cho cách mạng đầy đặn. Để gây ra sự phản ứng này, trách nhiệm thuộc về Hội đồng thẩm định, khi họ không bàn bạc, cân nhắc kỹ để có cái nhìn bao quát đầy đủ, đối chiếu với qui chế, dẫn đến người đủ phiếu và không đủ phiếu "chường" nhau.
PV: Theo ông, nên xử lý thế nào cho hợp lý trước những phản ứng của một số NS?
NS Nguyễn Trọng Tạo: Trước một hiện tượng nhiều người có ý kiến không đồng tình như thế, nhất là khi họ vô tư, tôi cho rằng,
PV: Liệu những ý kiến phản ứng có khách quan, khi số NS lên tiếng đều là những người bị Hội đồng đánh trượt?
NS Nguyễn Trọng Tạo: Theo tôi họ đều là những người có tác phẩm xứng đáng nên có quyền lên tiếng khi thấy không công bằng. Sau mấy chục năm chúng ta mới tiến hành trao Giải thưởng đợt 1, nên dẫn đến dồn ứ là dễ hiểu. Nhưng nhiều NS lớn tuổi rồi, sự nghiệp đóng góp của họ xứng đáng thì nên trao Giải, chứ đợi đến khi họ mất rồi mới đến lượt thì lấy đâu ra tác phẩm hay nữa? Tôi cho rằng, Giải thưởng không phải là vấn đề chính sách, mà là vấn đề công bằng.
PV: Xin cảm ơn ông!
NS Phạm Ngọc Khôi - Phó Chủ tịch Hội Nhạc sĩ Việt
NS Phạm Ngọc Khôi: Sau 2 năm bị kỷ luật, NS Lê Lan đã đi Trường Sơn gần 10 năm. Với những đóng góp của mình, ông đã được xóa kỷ luật và được phong hàm Đại tá trước khi mất. Ca khúc "Vì thống nhất hòa bình" của ông là một trong 10 tác phẩm chính thức của QĐND Việt
PV: Nhiều ý kiến băn khoăn khi tại sao lại là số phiếu mới đạt tiêu chuẩn, chứ không phải là quá bán và liệu đây có phải qui định riêng của Hội đồng cơ sở?
NS Phạm Ngọc Khôi: Đây là qui định trong Thông tư hướng dẫn của Bộ VH, TT&DL chứ không phải là của riêng Hội đồng cơ sở đặt ra.
PV: Ý kiến của ông về việc hồ sơ có tem dán niêm phong vẫn nguyên vẹn, chưa bị bóc xé chứng tỏ Hội đồng cơ sở chưa xem xét đầy đủ hồ sơ của các nhạc sĩ?
NS Phạm Ngọc Khôi: Có những tác phẩm nổi tiếng 30 - 40 năm nên Hội đồng đều đã biết. Tôi cho rằng, việc thẩm định được làm khách quan. Để hội viên không bị thiệt thòi, việc bỏ phiếu tiến hành với từng tác phẩm, cụm tác phẩm. Vì thế, có tác giả gửi 5 bài, nhưng chỉ được Hội đồng bỏ phiếu 2-3 bài. Trước khi bước vào thẩm định, tôi cũng đã nói rõ quan điểm là: mong muốn mỗi lần xét duyệt, càng nhiều NS được giải thưởng càng tốt, vì chứng tỏ ngành Âm nhạc Việt
PV: Cảm ơn ông!
