“Hôm nay anh sẽ mời các em đi đập phá!” – Dũng vừa cất tiếng, 3 cô gái reo hò sung sướng.
Các cô gái phấn khích: “Hoan hô anh Dũng! Phong độ anh như thế sau này ắt thành đại gia”. “Anh ấy là thiếu gia rồi còn gì, bố anh Dũng là giám đốc kia mà…”. “Ôi! Bố anh làm giám đốc công ty gì ạ?”.
“À! Giám đốc một công ty sản xuất vật liệu xây dựng ấy mà” – Dũng trả lời. Nó bất chợt nhìn ra ngoài cửa phòng trọ, một bóng đen bước tập tễnh lướt qua, dáng vẻ rất quen thuộc. Dũng vội ngó theo, đúng cái dáng ấy rồi, cả chiếc áo bạc màu kia nữa. Người đó đã gần khuất khỏi con ngõ nhỏ. Dũng vội đuổi theo…
“Bố!”- Dũng cất tiếng gọi. Người đàn ông sững lại – “Sao bố lên mà không báo cho con biết?”. Dũng kéo người đàn ông có khuôn mặt khắc khổ về phía một con ngách khuất. Dũng không quên ngoái lại phía sau để chắc chắn không ai trông thấy hành động của nó.
“Bố lên bao giờ thế? Mẹ có khỏe không?”. “Mẹ anh khỏe, tôi cũng khỏe. Không ngờ anh ở trên thành phố trở thành thiếu gia cơ đấy! Tôi không ngờ những đồng tiền mà chúng tôi nhịn ăn, chắt bóp để chuyển khoản cho anh, để anh khoe mẽ với gái như thế”. “Dạ! Con xin lỗi. Mới cả con cũng lớn rồi, muốn có người yêu thì phải thoáng một chút”.
“Tôi gửi tiền để anh ăn học. Cái loại gái thấy tiền mới yêu, liệu có đáng tin không? Anh cứ học thật tốt, sống thật giản dị, đứa nào dám yêu anh tôi sẽ chấp nhận đứa đó”. “Thôi bố ạ! Con trót hứa rồi. Mấy hôm tới con sẽ đi làm thêm để bù vào tiền ăn học”. “Vâng! Tôi về đây, tôi không dám xuất hiện làm anh xấu hổ với bạn bè. Anh là thiếu gia, anh là con giám đốc kia mà!”.
Dũng sững lại trước lời mỉa mai, nó thẫn thờ nhìn dáng đi tập tễnh của bố khuất xa. Bố Dũng không phải là giám đốc, ông chỉ là một nông dân nghèo quần quật quanh năm mới đủ tiền nuôi Dũng khôn lớn. Nó bỗng nhớ đến cái vụ tai nạn kinh hoàng khiến bố trở thành tàn phế.
Sáng sớm hôm đó, Dũng nhận được giấy báo trúng tuyển đại học. Nó không ngờ rằng mình sắp trở thành sinh viên. Lần ứng thí, nó chỉ nghĩ là thử sức một lần cho biết rồi sẽ ở nhà tìm việc giúp bố mẹ. Bố Dũng là công nhân làm thuê cho một lò gạch ở ngoài bãi.
Sau khi thi đại học, hàng ngày Dũng giúp bố đóng gạch mà quên bẵng đi việc tra cứu xem mình có đỗ hay không. Đến khi nhận được giấy báo trúng tuyển, Dũng vừa vui vừa sợ. Nó vui vì mình cũng “giỏi giang” chẳng kém ai, nó sợ vì nhà nghèo, chẳng biết lấy tiền đâu để đi học.
Ấy vậy mà khi đưa tờ giấy trúng tuyển đại học ra, ông bố Dũng đang ốm bệt giường bỗng dưng khỏe lại. Ông hô hào vợ đi chợ rồi phăm phăm chạy ra lò gạch. Mọi người tưởng ông ra đó vay mượn ít tiền làm bữa cơm mừng “sự kiện trọng đại”. Ai ngờ ông ra đó để… đóng gạch.
Ông đi được một lúc thì ngoài bãi có người đến báo bố Dũng bị tai nạn. Cái máy nghiền đất phải đứng lên trên, dùng chân trần đạp đất xuống để ép thành khuôn. Không hiểu bố Dũng do mệt hay quá vui mà mất tập trung, bàn chân của ông bị lưỡi của chiếc máy đó cuốn vào, nghiến đến quá mắt cá. Người ta phải tắt điện, đưa cả người lẫn chiếc máy cùng với đám đất sét bê bết máu đó đến bệnh viện.
Khi Dũng ra đến nơi thì bố nó đã được chuyển đến bệnh viện huyện. Dũng ra bệnh viện huyện thì ông lại được chuyển lên bệnh viện tỉnh. Chạy vạy tiền nong xong xuôi, lên đến nơi thì chân phải của bố Dũng đã không còn. Do bị nghiền nát, bết đất, nhiễm trùng, chân của ông bị cưa đến gần đầu gối.
Dũng nhìn bố nằm thiêm thiếp mà nước mắt chảy dài, nó hằn học nói với mẹ: “Cái giấy nhập học khốn nạn đã hại bố. Con sẽ không đi học nữa”. Bố Dũng bỗng hé mắt thều thào: “Phải học. Bố có chết thì con cũng phải học”.
Mảnh đất hương hỏa của gia đình phải bán đi gần hết để lo thuốc thang cho bố Dũng. Số còn lại được gửi tiết kiệm rút dần làm tiền ăn học cho Dũng. Trước ngày nhập trường, bố Dũng nhắc nó phải gắng sức học để sau này sẽ chuộc lại mảnh đất của tổ tiên. Nhưng với Dũng còn một việc cần phải làm ngay, đó là sẽ tìm cách lắp cho bố một chiếc chân giả.
Năm đầu, Dũng học hành rất chăm chỉ. Tan học, Dũng xin phụ việc bưng bê tại một quán cơm bình dân. Đến khi quán hết khách, Dũng mới được ăn bữa tối miễn phí. Hôm nào hết cơm thì Dũng ăn cháy, thức ăn là chút canh, chút thức ăn vụn không thể bán cho khách.
Tuy không ngon lành gì, nhưng chừng đó cũng đủ nhét căng cái dạ dày đang tuổi lớn của Dũng. Vậy là mỗi ngày, Dũng chỉ phải lo bữa trưa. Số tiền ít ỏi bố gửi vào tài khoản, Dũng kiên quyết không rút. Nó dự định đến cuối năm học sẽ trả lại bố mẹ.
Dũng rất ít bạn, thời gian của nó kín mít nên chẳng còn thì giờ để giao lưu với bạn bè. Như thế lại càng hay, Dũng sẽ ít bị khó xử mỗi khi gặp bạn ở quán ăn. Mọi người trong lớp vẫn gọi Dũng là Dũng “cặn”, có nghĩa là ăn cơm thừa canh cặn và hàm ý Dũng rất ki bo kiệt xỉ.
Dũng nín nhịn chấp nhận hết. Nó thui thủi một mình, tối muộn về ký túc xá, nó chỉ kịp tắm rửa vệ sinh rồi học bài đến khuya. Chính vì vậy mà kế hoạch tìm nơi lắp chân giả cho bố mãi đến gần hết năm học thứ nhất, nó mới thực hiện được.
Qua một bạn học cùng lớp có bố là thương binh, nó tìm được một trung tâm công nghệ chế tạo chân tay giả bằng chất liệu composite cacbon có thể tăng chỉnh độ dài, nhẹ và giá thành hợp lý. Ngày nghỉ hè về quê, Dũng mang theo món quà đó tặng bố.
Đến năm học thứ 2, Dũng không làm việc tại quán ăn nữa mà xin được một chân gia sư. Thu nhập có khá hơn, nhưng đi lại cũng vất vả hơn.
Dũng phải trích tiền trong tài khoản nhà gửi để mua một chiếc xe đạp, một tuần 4 buổi đạp xe gần 10km để đi dạy học. Mỗi buổi dạy 2 tiếng, được 100 nghìn đồng, thu nhập có cao hơn, công việc sạch sẽ hơn nhưng cái biệt danh Dũng “cặn” vẫn cứ bám riết lấy nó. Nó không có bạn trai, các cô gái nhìn thấy Dũng thì đều tủm tỉm cười và lảng tránh.
Có lẽ “truyền thuyết” keo kiệt về Dũng đã được đám sinh viên độc miệng truyền đi và có phần thêm mắm thêm muối, khiến Dũng bị coi như một “biểu tượng” của sự keo kiệt. Nào là thằng Dũng chẳng bao giờ dám ngồi quán; thằng Dũng ăn sáng lúc nào cũng chỉ có mì tôm không người lái (không có trứng hay thịt ăn kèm) và nó húp hết cả cặn; thằng Dũng không dám yêu ai vì sợ tốn tiền; thằng Dũng không dám mua dầu gội đầu mà gội bằng xà phòng… Dũng không hề tâm sự chuyện gia đình nên không ai biết được hoàn cảnh khó khăn của gia đình nó.
Dũng rất ức, nó hiểu rằng nghèo thì luôn đi đôi với hèn. Nó khao khát có một ngày sẽ xóa đi cái biệt danh Dũng “cặn” đó. Để thoát ra khỏi sự ác cảm của bạn bè, Dũng xin dạy thêm vài ca nữa.
Có chút tiền, nó ra ngoài thuê phòng trọ ghép phòng với 2 cậu bạn học trường khác. Rồi Dũng cũng có cô gái để ý, đó là Vân, một sinh viên năm thứ nhất ở cùng dãy trọ. Tung tích về biệt danh Dũng “cặn” được nó giấu ỉm. Đám bạn cùng lớp cũng không biết phòng trọ bí mật này của nó.
Dũng bắt đầu dựng cho mình một lý lịch mới. Nó mua sắm một số quần áo mới, số tiền trong tài khoản nhà gửi lên, nó không định trả lại bố mẹ nữa mà “đầu tư” một chiếc xe máy Tầu giá chỉ vài triệu. Nó cất công lùng mua các đồ thay thế để xóa sạch tông tích của các dòng thương hiệu Tầu, thay vào đó là tem mác của một chiếc Honda Thái.
Dũng cũng thường xuyên chiêu đãi Vân cùng đám bạn của cô những bữa ăn vặt và sung sướng tận hưởng những lời khen ngợi rằng mình ga lăng, hào phóng. Thỉnh thoảng, Dũng mạnh mồm khoe: “Bố anh trước đây từng là giám đốc nhưng mới về hưu, nên bây giờ anh không dám tiêu xài hoang phí như trước nữa”. Dũng giơ chiếc điện thoại đời cũ lên nói: “Mình chưa làm ra tiền, dùng tiền người khác mà ăn chơi thì xấu hổ lắm. Thế nên anh chỉ dám dùng chiếc điện thoại này”. Đám con gái thấy Dũng chăm chỉ, lại biết thương bố mẹ nên coi Dũng như một tấm gương.
Cho đến một lần, ông chú từ quê lên cứ nằng nặc đòi gặp Dũng. Bất đắc dĩ, Dũng phải khai địa chỉ. Ông chú đến thăm cứ oang oang cả xóm, Dũng ngượng về bộ dạng quê mùa của chú lắm. Ông chú về, Dũng thở phào tưởng như tai qua nạn khỏi, ai ngờ ông chú lại tiết lộ địa chỉ và sau đó là cuộc viếng thăm đột ngột của bố Dũng.
Bố đi khuất một hồi lâu, Dũng mới thẫn thờ trở lại phòng trọ. Vừa quay người, Dũng gặp Vân đứng ngay ở phía sau. Vân khẽ nói: “Sao anh không mời bố vào nhà? Em thấy anh vội vã chạy ra, tưởng có chuyện gì nên đi theo sau... Tối nay em có việc bận nên không đi được với anh”. Nói rồi, Vân bỏ về phòng.
Suốt 2 hôm, Dũng không sao gặp được Vân. Đến hôm thứ 3 thì Dũng nhận được một phong thư Vân đút qua khe cửa. Vân đã từ chối tình yêu của Dũng. Trong thư Vân có viết: “… Anh là người độc ác! Đến người bố đã sinh thành, nuôi nấng mình mà anh còn xấu hổ không dám nhận, thì với người khác, liệu anh có yêu thương thật lòng?”. Dũng sững người, cẩn thận cất kỹ lá thư vào chiếc hòm đựng tư trang. Vân là người con gái tuyệt vời! Nó sẽ phải tìm mọi cách để lấy lại tình cảm của Vân.
Dũng chỉ còn cách là nói thật tất cả, cả cái biệt danh Dũng “cặn” mà nó từng bị bêu diễu. Dũng tin rằng Vân sẽ hiểu và thông cảm cho hành động của nó. Nó đã mang tội với bố, nhưng bản chất của nó không phải là một đứa con độc ác
