Đề xuất lập Khu thương mại tự do, Huế có những lợi thế gì?

Nhiều điều kiện thuận lợi

Tại buổi làm việc với Đoàn Đại biểu Quốc hội TP Huế cuối tháng 7/2026; đại diện các sở, ngành của TP Huế vừa đề xuất cơ quan này kiến nghị đến Quốc hội, Chính phủ cho phép thành lập FTZ Huế.

Về căn cứ đề xuất, lãnh đạo Sở Tài chính TP Huế cho rằng, theo Quyết định số 613/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch vùng Bắc Trung Bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, đã định hướng phát triển FTZ gắn với các khu kinh tế, cửa khẩu quốc tế, cảng biển nước sâu, trung tâm logistics và hành lang kinh tế.

Bên cạnh đó, Quyết định 2229/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chiến lược phát triển dịch vụ logistics Việt Nam thời kỳ 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2050, trong đó xác định phát triển TP Huế trở thành trung tâm logistics quốc tế. Và theo điều chỉnh quy hoạch (tháng 2/2026) thời kỳ 2021 - 2023, tầm nhìn đến năm 2050 được TP Huế xác định: Hình thành xây dựng FTZ tại xã Chân Mây - Lăng Cô tại xã Phú Lộc, xã Vinh Lộc, khu công nghiệp La Sơn, khu công nghiệp Phú Bài; đồng thời định hướng TP Huế là trung tâm kinh tế biển mạnh của cả nước.

Tại diễn đàn logistics vùng Bắc Trung Bộ và Duyên hải miền Trung diễn ra vào năm 2025 tại Huế, một số chuyên gia đã nhận định, khu vực phía Đông Nam TP Huế có đủ điều kiện để xây dựng FTZ, đặc biệt là trong Khu kinh tế Chân Mây- Lăng Cô.

Khu vực này nằm giữa TP Huế và TP Đà Nẵng, nằm gần Quốc lộ 1A, trục cao tốc Bắc - Nam, sở hữu cảng nước sâu Chân Mây, là cửa ngõ ra biển trên hành lang kinh tế Đông-Tây, có vai trò kết nối hàng hóa và dịch vụ giữa khu vực Trung Bộ, Tây Nguyên và các nước láng giềng như Lào, Thái Lan…

Trong 6 tháng đầu năm 2026, cảng Chân Mây đón hơn 369 lượt tàu, gồm 306 tàu hàng, 40 tàu du lịch và 23 chuyến tàu container. Tổng lượng hàng hóa thông qua cảng đạt hơn 4,33 triệu tấn, tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước; sản lượng container đạt hơn 3.300 TEU.

Cảng Chân Mây cũng phục vụ gần 80.000 lượt khách du lịch và hơn 40.000 lượt thuyền viên, phần lớn đến từ các nước Châu Âu. Riêng bến số 1 và số 2 ghi nhận sản lượng hàng hóa khoảng 3,5 triệu tấn, tăng 12,4% so với cùng kỳ năm 2025; doanh thu đạt gần 240 tỷ đồng…

Song song với hoạt động khai thác Cảng, nhiều dự án logistics và dịch vụ hậu cần; dự án bến tổng hợp, container số 4 và số 5 cũng đang được triển khai tại Chân Mây. Khi hoàn thành, các dự án này sẽ nâng cao năng lực lưu giữ, trung chuyển, bốc xếp hàng hóa, từng bước hình thành hệ thống logistics đồng bộ…

Với diện tích quy hoạch hơn 27 ngàn ha, Khu kinh tế Chân Mây-Lăng Cô được chia thành 5 phân khu chức năng gồm: khu cảng biển, khu công nghiệp, khu phi thuế quan, khu đô thị và khu du lịch. Đặc biệt, khu phi thuế quan hiện hữu là nền tảng thuận lợi để phát triển mô hình FTZ theo chuẩn quốc tế…

Các chuyên gia cho rằng, việc hình thành và phát triển FTZ tại Huế không chỉ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh vùng, mà còn đóng vai trò đầu tàu phát triển kinh tế - logistics - công nghiệp cho cả khu vực Trung Bộ và Tây Nguyên.

Sẽ có nhiều chính sách đặc thù, đặc biệt

Trong báo cáo gửi Đoàn Đại biểu Quốc hội TP Huế, lãnh đạo Sở Tài chính TP Huế khẳng định, FTZ Huế sẽ là không gian thí điểm các cơ chế, chính sách vượt trội, tạo môi trường đầu tư cạnh tranh quốc tế để thu hút các nhà đầu tư chiến lược trong các lĩnh vực công nghệ cao, logistics, thương mại quốc tế.

Thông qua việc hình thành FTZ, TP Huế hướng tới trở thành trung tâm kinh tế biển, logistics, công nghệ cao, du lịch văn hóa và đổi mới sáng tạo của khu vực miền Trung; đồng thời là cửa ngõ giao thương quốc tế quan trọng của hành lang kinh tế Đông - Tây kết nối Việt Nam với Lào, Thái Lan và khu vực tiểu vùng Mekong mở rộng.

Quốc hội đã cho phép TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng và Hải Phòng áp dụng thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù đối với thành lập FTZ.

Tại TP Huế; các cơ chế, chính sách đặc thù, đặc biệt cũng sẽ được áp dụng trong FTZ. Trước hết là đơn giản hóa thủ tục hành chính, nhà đầu tư được áp dụng trình tự, thủ tục đầu tư đặc biệt theo quy định của pháp luật về đầu tư đối với các ngành, lĩnh vực ưu tiên như: Công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, điện toán đám mây; Trung tâm dữ liệu, hạ tầng số, công nghệ số, chuyển đổi số; Công nghệ môi trường, năng lượng tái tạo, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn; logistics quốc tế, logistics thông minh, cảng cạn, kho ngoại quan, trung tâm logistics; Thương mại điện tử xuyên biên giới, tài chính số, dịch vụ số…

Đối với nhà đầu tư nước ngoài thành lập tổ chức kinh tế trong FTZ Huế không phải thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư trước khi thành lập tổ chức kinh tế, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Miễn kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa đã được chứng nhận hợp chuẩn, hợp quy theo tiêu chuẩn quốc tế; hàng hóa có kết quả đánh giá phù hợp được thừa nhận theo điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên…

Đối với thủ tục giao đất, cho thuê đất và sử dụng đất, trừ các dự án nhà ở thương mại, UBND TP Huế được giao đất, cho thuê đất không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư đối với các dự án ưu tiên trong FTZ Huế. Các dự án đầu tư trong FTZ Huế được miễn toàn bộ tiền thuê đất, thuê mặt nước cho cả thời hạn thuê, trừ các dự án xây dựng nhà ở thương mại, đất thương mại dịch vụ…

Việc sử dụng đất trong FTZ Huế được ưu tiên bố trí phù hợp với yêu cầu phát triển: logistics, công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, trung tâm dữ liệu, đô thị sinh thái, thương mại dịch vụ quốc tế, công nghiệp xanh. Đối với quan hệ mua bán, trao đổi hàng hóa, dịch vụ giữa khu chức năng trong Khu FTZ Huế phải đáp ứng điều kiện khu phi thuế quan với khu vực bên ngoài trừ FTZ khác là quan hệ xuất khẩu, nhập khẩu theo quy định của pháp luật về hải quan, thuế và xuất khẩu, nhập khẩu…