"Ồ, lại là hắn"
Dù "phiến quân John", kẻ cầm dao trong các video chặt đầu của IS có thể không phải là thành viên chủ chốt trong các hoạt động của nhóm cực đoan nhưng hắn là biểu tượng mạnh mẽ nhất của nhóm khủng bố.
Sau vụ khủng bố 11-9, nhiều người tin rằng, những kẻ khủng bố sẽ chuyển sang sử dụng những vũ khí hủy diệt hàng loạt để tấn công các thành phố. Ít ai dự đoán được một người đàn ông cầm dao, sử dụng kỹ thuật hành quyết thời Trung cổ và một đội ngũ sản xuất video lại có thể có tác động to lớn với thế giới đến như vậy.
Người đàn ông cao lớn nói giọng Anh - Anh, mỉa mai phương Tây trong các video của IS không còn là bí ẩn nữa. Hắn bị vạch trần là Mohammed Emwazi, một thanh niên London thuộc tầng lớp trung lưu và được giáo dục tốt. Emwazi sinh ra tại Kuwait nhưng đã chuyển đến Anh sinh sống từ khi còn bé. Hiện giờ, hắn đã quay lưng với quốc gia mình lớn lên.
 |
| Bên trái là ảnh chụp Mohammed Emwazi vào thời đại học, trước khi hắn đến Syria và xuất hiện trong các video chặt đầu con tin của IS. |
Theo AP, danh tính bị tiết lộ có thể khiến phiến quân John không còn đáng sợ như trước. Bức ảnh Emwazi chụp từ thời học đại học đã được lan truyền khắp thế giới. Trong ảnh, hắn ta trông hơi ngốc nghếch khi đội một chiếc mũ bóng chày hơi rộng.
Các video chặt đầu của IS có thể sẽ khiến không ít người xem phải rùng mình hơn khi họ đã biết kẻ bí ẩn đằng sau mặt nạ là ai. Nếu hắn tiếp tục giết một con tin nữa trước máy quay, yếu tố bí ẩn mà IS cố gắng tạo dựng sẽ mất đi và phản ứng có thể sẽ là "Ồ, lại là hắn".
Sẽ bị đưa ra trước ánh sáng công lý
Ngoài ra, khi chính quyền các nước đã nhận diện được "phiến quân John", y chắc chắn sẽ trở thành mục tiêu của máy bay không người lái, nếu Mỹ hoặc Anh phát hiện chính xác nơi ở của hắn. Áp lực dồn lên Emwazi có thể làm hắn ta trở nên ít giá trị hơn đối với IS, thậm chí có thể là gánh nặng với tổ chức.
Magnus Ranstorp, chuyên gia về khủng bố tại Đại học Quốc phòng Thụy Điển cho rằng vai trò của Emwazi trong hàng ngũ có thể sẽ suy giảm. Khi hắn ta liên lạc bằng điện thoại di động, phương Tây có thể lần dò ra vị trí và điều máy bay không người lái đến tiêu diệt y và những phần tử cực đoan khác. Ranstorp cho biết, việc xác định danh tính Emwazi cũng cung cấp cho công chúng hy vọng rằng, hắn sẽ bị đưa ra trước ánh sáng công lý.
Theo Fox News, khi tên và gương mặt của Enwazi đã được lan truyền trên toàn thế giới, thòng lọng sẽ nhanh chóng siết chặt vào cổ hắn. Y sẽ không thể quay trở về Anh, điều tình báo phương Tây lo ngại về các chiến binh ngoại quốc. Thông tin liên lạc giữa hắn với gia đình hoặc bạn bè chắc chắn sẽ bị theo dõi- các chuyên gia cho biết.
Thủ tướng Anh David Cameron tuyên bố, sẽ sử dụng tất cả các nguồn lực cần thiết để tìm ra Emwazi. Thượng viện Mỹ hồi tháng 9/2014 treo thưởng 10 triệu USD cho thông tin dẫn đến vị trí "phiến quân John", khi danh tính hắn chưa được tiết lộ. Những thông tin mới được công bố về hắn và phần thưởng lớn sẽ là động lực mạnh mẽ, kích thích các cá nhân giúp chính phủ truy lùng Emwazi- cựu đặc vụ FBI Michael Harkins cho biết.
"Hắn ta là một mục tiêu lớn"- ông nói. "Nếu bắt được một người như Emwazi, chúng ta sẽ gửi đi thông điệp mạnh mẽ rằng, bất kể các người là ai, chúng ta cũng sẽ tìm ra và bắt các người phải chịu trách nhiệm vì đã sát hại công dân Mỹ".
Chia rẽ cộng đồng
Khi các thông tin chi tiết về cuộc sống cá nhân của Emwazi được hé lộ, hắn trở thành vấn đề tranh luận của nghị viện Anh: Y bị cực đoan hóa như thế nào? Tại sao mật vụ không xác định y là một mối hiểm họa và tìm cách giữ chân, ngăn cản y đến Syria?
Emwazi có lẽ là ví dụ điển hình nhất của xu hướng cực đoan đang tăng tốc độ không chỉ ở Anh mà còn ở Pháp, Bỉ, Đan Mạch và các nước Tây Âu khác. Hắn là tiên phong cho phong trào jihad của Anh khi đến Syria từ năm 2013, trước khi IS chiếm đóng lãnh thổ và kêu gọi những kẻ cùng tư tưởng, bao gồm cả các thiếu nữ, gia nhập hàng ngũ tại Syria và Iraq.
Có bằng chứng gián tiếp cho thấy, Emwazi từng cố gia nhập nhóm khủng bố al-Shabaab ở Somalia nhưng bị một điệp viên Anh ngăn cản. Điệp viên cố gắng tuyển mộ Emwazi làm người cung cấp tin tức cho mật vụ nhưng không thành công.
Kể từ đó, lời kêu gọi gia nhập phong trào jihad của các phiến quân cực đoan ngày càng mạnh mẽ. Người Anh mới đây bất lực chứng kiến ba thiếu nữ bỏ nhà ra đi, được cho là đến Syria để trở thành "cô dâu" của các chiến binh IS. Nhóm khủng bố Al-Shabaab cũng tung ra lời đe dọa, cảnh báo rằng, các trung tâm mua sắm lớn ở Mỹ, Anh, Canada có thể sẽ trở thành mục tiêu của các vụ khủng bố.
