Nếu như trước Quốc hội, UBTV Quốc hội, các vị Bộ trưởng đăng đàn trả lời chất vấn thì gần đây, tại các Ủy ban của Quốc hội, Bộ trưởng chuyên ngành được mời góp mặt với vai trò nhân vật chính nhằm giải trình các nội dung theo chủ đề được Ủy ban đặt ra. Về bản chất, việc giải trình không khác nhiều chất vấn khi Bộ trưởng vẫn phải giải đáp hàng loạt câu hỏi trái khoáy do đại biểu Quốc hội đưa ra dưới hình thức họp trực tuyến, thường mỗi Bộ trưởng “ôm” trọn một buổi. Sau phiên giải trình của vị “tư lệnh” GTVT tuần trước tại Ủy ban Quốc phòng và An ninh, tuần này đến lượt người đứng đầu Bộ Tư pháp “ôm cặp” đến Ủy ban Pháp luật đăng đàn.
Tại phiên giải trình ở Ủy ban, theo nguyên tắc đã được quán triệt, Bộ trưởng không được nhắc thành tích Bộ, ngành mình quá nhiều cũng như quá mất thời gian kể lể thời gian qua đã làm được những gì. Thay vào đó, chỉ ít phút “mào đầu” bởi các số liệu, dữ liệu, người điều hành phiên giải trình ở Ủy ban tiến hành chất vấn ngay.
Bộ trưởng Hà Hùng Cường cũng đã có kinh nghiệm diện kiến việc nóng tại Quốc hội nên ông tỏ ra không mất bình tĩnh, khi vướng chất vấn khó thì lược ý hoặc khất nợ cũng chẳng “phạm luật”. Ông cho hay, sau 6 năm thi hành Luật Công chứng, các tổ chức hành nghề công chứng đã công chứng được khoảng 7 triệu việc, tổng số phí công chứng thu được gần 2.600 tỷ đồng, tổng số thù lao công chứng thu được gần 180 tỷ đồng, tổng số tiền nộp ngân sách và thuế gần 1.000 tỷ đồng.
Tại phiên giải trình, ông Cường nói kết quả tích cực của hoạt động công chứng, chứng thực từ năm 2007 đến nay trong việc giải quyết công việc cho nhân dân, nhất là đã hạn chế và giải quyết gần như triệt để việc chen chúc, ùn ứ, quá tải, “cò” công chức tại các phòng công chứng Nhà nước trước đây. Tuy nhiên, ông thừa nhận, quá trình hoạt động cũng xuất hiện nhiều vấn đề cần sớm được chấn chỉnh. Chẳng hạn, tình trạng phát triển của các tổ chức hành nghề công chứng có dấu hiệu nóng ở một số thành phố lớn như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng cũng như có hay không tình trạng đào tạo, cấp thẻ CCV dễ dàng trong khi đây là việc đòi hỏi có trình độ cao, đào tạo bài bản.
Về vấn đề này, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hà Hùng Cường cho biết, việc xã hội hoá hoạt động công chứng từ 2007 đến nay nhưng chưa lường hết những phát sinh trong quá trình xã hội hoá đã nẩy sinh các bất cập: các tổ chức hành nghề công chứng phải hoạt động theo Luật Doanh nghiệp, không khống chế việc thành lập bao nhiêu doanh nghiệp công chứn. Để khắc phục thực trạng văn phòng công chứng chỉ có 1 CCV, Bộ Tư pháp đang cùng các địa phương khắc phục bằng cách sáp nhập, hợp nhất các văn phòng công chứng có từ 2 CCV trở lên.
“Hiện nay, Bộ Tư pháp đã ban hành kế hoạch thực hiện quy hoạch của Thủ tướng về hoạt động công chứng để sắp xếp lại các văn phòng công chứng như sáp nhập lại, chuyển đổi sang địa bàn khác để không có tình trạng nơi quá nhiều, nơi quá ít” - Bộ trưởng Cường nói
