Ông Bùi Văn Tiếng, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử TP Đà Nẵng nhấn mạnh: Từ nhiều thế kỷ trước, Việt Nam xác lập, thực thi và bảo vệ chủ quyền trên biển Đông nói chung và hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa nói riêng. Tuy nhiên, từ năm 1956, Trung Quốc đã chiếm đóng nhóm đảo phía Đông quần đảo Hoàng Sa, đến năm 1974 thì dùng vũ lực chiếm toàn bộ quần đảo này. Không dừng lại ở đó, những năm 1980, Trung Quốc dùng vũ lực chiếm một số đảo khác thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam, trong đó có đảo Gạc Ma năm 1988.
Đầu tháng 5/2014, Trung Quốc tiếp tục mở rộng quá trình xâm lấn bằng việc ngang ngược đưa giàn khoan Hải Dương-981 vào sâu 80 hải lý trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam cùng nhiều tàu vũ trang, tàu quân sự và máy bay hộ tống và đã tấn công lực lượng thực thi pháp luật trên biển của Việt Nam; khiến nhiều tàu hư hại, nhiều kiểm ngư viên bị thương. “Có thể nói, đây là bước leo thang mới hết sức nguy hiểm, bất chấp đạo lý và luật pháp quốc tế, xâm phạm chủ quyền của Tổ quốc ta.
Cùng với đồng bào cả nước, nhân dân Đà Nẵng bày tỏ sự bất bình và căm phẫn trước hành động ngang ngược của Trung Quốc. Hành vi này xâm hại mối quan hệ hữu nghị giữa 2 nước Việt - Trung, vi phạm đặc biệt nghiêm trọng luật pháp quốc tế, Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982 và cũng là sự quy phạm nghiêm trọng Tuyên bố về ứng xử của các bên trên biển Đông (DOC) mà Trung Quốc là một bên tham gia ký kết.
Vì vậy, các Hiệp hội cùng toàn thể nhân dân TP Đà Nẵng phản đối các hành động sai trái nêu trên của Trung Quốc, yêu cầu Trung Quốc rút ngay không điều kiện giàn khoan Hải Dương-981 cùng các tàu vũ trang, tàu quân sự và các phương tiện khác ra khỏi vùng biển thuộc chủ quyền của Việt Nam. Liên hiệp các tổ chức hữu nghị - Hội Khoa học lịch sử và Hội Nghề cá TP Đà Nẵng kêu gọi mọi người yêu chuộng hòa bình và công lý trên thế giới ủng hộ mạnh mẽ cuộc đấu tranh đòi Trung Quốc chấm dứt xâm phạm chủ quyền của Việt Nam, ủng hộ bản tuyên bố phản đối Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan được thông qua tại mít tinh này”, ông Tiếng khẳng định.
Tại buổi mít tinh, ông Hồ Việt, Ủy viên Ban Chấp hành hội Hữu nghị Việt - Trung TP Đà Nẵng, cũng bày tỏ sự phản đối đến hành vi xâm phạm chủ quyền Việt Nam của Trung Quốc, chỉ rõ những hành vi này gây tổn hại nghiêm trọng đến quan hệ hữu nghị và sự tin cậy lẫn nhau giữa nhân dân Việt Nam và nhân dân Trung Quốc mà trong một thời gian dài, hai bên đã rất cố gắng mới đạt được.
“Chúng tôi mong muốn Chính phủ hai nước đàm phán để giải quyết một cách hòa bình vấn đề biển Đông, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của mỗi nước, phù hợp với nguyện vọng của nhân dân Việt Nam - Trung Quốc. Song trong trường hợp “cây muốn lặng mà gió chẳng dừng”, thì tất cả nhân dân Việt Nam, người dân Đà Nẵng quyết đem hết tinh thần, tài sản và tính mạng của mình để bảo vệ chủ quyền Tổ quốc! Chúng ta kiên quyết không lùi bước trước sự lấn tới của Trung Quốc!”, ông Việt tỏ rõ quan điểm.
Trao đổi với phóng viên chiều 12/5, ông Đoàn Thanh Lâm, đại diện lãnh đạo Chi đội Kiểm ngư 3, cho biết: Đến thời điểm hiện nay, Trung Quốc vẫn duy trì khoảng 80 tàu bảo vệ giàn khoan Hải Dương-981, trong đó có cả tàu hộ vệ tên lửa, tàu tấn công nhanh và máy bay. Hành động ngang ngược nhất của phía Trung Quốc diễn ra ngay trong ngày 12/5 là tìm mọi cách ngăn cản các tàu của Việt Nam tiếp tế lương thực, thuốc men cho các tàu đang làm nhiệm vụ.
Ông Lâm bày tỏ: “Dù tàu lực lượng Kiểm ngư Việt Nam liên tục bị tàu Trung Quốc húc hoặc dùng vòi rồng tấn công, nhưng lực lượng Kiểm ngư vẫn kiên cường bám biển; góp phần cùng với các lực lượng khác, đặc biệt là Cảnh sát biển Việt Nam, quyết ngăn chặn và không lùi bước trước hành vi sai trái của Trung Quốc”. Liên quan đến tàu CSB 2012 và 4033 bị tàu Trung Quốc tấn công gây hư hỏng phải đưa về sửa chữa tại Tổng Công ty Sông Thu, Vùng Cảnh sát biển 2 cho biết, đến nay, các tàu đã được sửa chữa xong và chuẩn bị ra khơi cùng đồng đội làm nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền tại vùng biển Hoàng Sa của Việt Nam