Cựu Tổng thống Lula da Silva bị cấm xuất cảnh

• Tranh cãi về bản án 9,5 năm tù của cựu Tổng thống Lula da Silva
• Cựu Tổng thống Brazil Lula da Silva cầu cứu Liên Hợp Quốc

"Không có sự hạn chế pháp lý để cấm cựu Tổng thống Lula da Silva ra nước ngoài. Chúng tôi đã nói với nhà chức trách, ông ấy sẽ tham dự sự kiện tại Ethiopia. Ông Lula da Silva có quyền đến và đi", ông Cristiano Zanin Martins, một trong những luật sư đại diện của ông Lula da Silva cho biết, khi phát biểu với báo giới xung quanh quyết định cấm xuất cảnh của Bộ Tư pháp đối với cựu Tổng thống. 

Hãng AFP vừa dẫn quyết định hôm 25-1 của Bộ Tư pháp Brazil - được đưa ra một ngày sau khi Tòa phúc thẩm ủng hộ việc quy kết cựu Tổng thống Lula da Silva với tội danh tham nhũng. Theo đó, ông Lula da Silva không được tới Ethiopia, bất chấp việc cựu Tổng thống đã lên kế hoạch cho việc này. 

Theo giới truyền thông, ông Lula da Silva muốn tới Thủ đô Addis Ababa của Ethiopia để dự cuộc họp do Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) tổ chức, nhưng giới chức Brazil đã hủy hộ chiếu của cựu Tổng thống. Theo giải thích của Bộ Tư pháp, đây là biện pháp nhằm ngăn chặn khả năng đào tẩu và xin tị nạn chính trị ở nước ngoài bởi ông Lula da Silva từng bị tòa tuyên án, và đang phải đối mặt với một số vụ án khác.

Cựu Tổng thống Lula da Silva.

Tại phiên phúc thẩm ở thành phố Porto Alegre hôm 24-1, Thẩm phán Gebran Neto không những ủng hộ quyết định do Thẩm phán Sergio Moro từng đưa ra tại phiên sơ thẩm hồi tháng 7-2017, mà còn yêu cầu tăng hình phạt từ mức 9,5 năm tù lên 12 năm 1 tháng tù giam đối với ông Lula da Silva. 

Theo đó, ông Lula da Silva đã tham nhũng trong vụ bê bối ở Tập đoàn Dầu khí quốc gia Petrobras bằng việc nhận 1 căn hộ từ Công ty Xây dựng OAS và việc cựu Tổng thống không đứng tên bất động sản này nhằm che giấu hành vi tham nhũng của mình. Công tố viên Jose Carlos Blat cho biết, cơ quan chức năng có bằng chứng căn hộ kể trên thuộc về cựu Tổng thống Lula da Silva. 

Tờ The Wall Street Journal cũng từng đưa tin, vợ chồng ông Lula da Silva bị nghi không khai báo với cơ quan thuế về một căn hộ sang trọng thuộc sở hữu của họ. Thẩm phán Leandro Paulsen đã bỏ phiếu ủng hộ việc kết tội ông Lula da Silva, chỉ còn 1 thẩm phán chưa bỏ phiếu để kết tội cựu Tổng thống. 

Theo giới truyền thông, quyết định hôm 25-1 của Bộ Tư pháp và tuyên bố hôm 24-1 của Thẩm phán Gebran Neto là đòn giáng mạnh đối với kế hoạch tái xuất chính trường của cựu Tổng thống. Bởi ông Lula da Silva đã quyết định tham gia cuộc bầu cử Tổng thống diễn ra trong tháng 10-2018 và theo các cuộc thăm dò dư luận mới đây, tỷ lệ ủng hộ đối với cựu Tổng thống luôn dẫn đầu so với các ứng cử viên khác. 

Giới truyền thông đưa tin, khi diễn ra phiên phúc thẩm, hàng chục nghìn người ủng hộ ông Lula da Silva đã tập trung bên ngoài trụ sở Tòa án ở Porto Alegre để phản đối khả năng các thẩm phán buộc tội cựu Tổng thống. Còn tại Sao Paulo (nơi cựu Tổng thống sinh sống), người ủng hộ đổ xuống đường để bày tỏ đoàn kết với ông Lula da Silva. 

Trước động thái kể trên, lực lượng cảnh sát và an ninh đã được huy động cùng với máy bay trực thăng và tàu thuyền để đảm bảo an toàn cho phiên phúc thẩm kể trên. Ông Lula da Silva từng bị toà sơ thẩm tuyên bản án 9,5 năm tù giam (12-7-2017) vì bị cáo buộc nhận hối lộ 4,2 triệu USD thông qua các khoản tiền xây dựng trụ sở Viện Lula và một bất động sản tại bang Sao Paulo.

Cựu Tổng thống Lula da Silva (trái) và thẩm phán Gebran Neto.

Theo thông báo của Petrobras, họ đã thu được 450 triệu USD tiền thất thoát do tham nhũng, và sẽ tiếp tục truy thu những khoản tiền hợp pháp từ những công ty và cá nhân có liên quan tới vụ tham nhũng này.