Cựu Bộ trưởng Tư pháp "quyết đấu" với Tổng thống

• Philippines quyết định “bỏ” Mỹ?
• Sau ma túy, Philippines mạnh tay với hút thuốc lá nơi công cộng

Bà Leila de Lima cho rằng, sự can thiệp của quốc tế là hy vọng duy nhất để kết thúc việc giết người không qua xét xử, gây sợ hãi trong dân chúng kể từ khi ông Rodrigo Duterte lên nắm quyền cách đây gần 4 tháng (từ 30-6).

Hơn 10 ngày trước (14-10), hãng AFP từng dẫn tuyên bố của Trưởng công tố viên ICC, khi bà Fatou Bensouda bày tỏ mối quan ngại sâu sắc về những vụ giết người chưa qua xét xử ở Philippines.

Tổng thống Rodrigo Duterte.

Và chính phủ Philippines cũng đã gửi thư mời bà Agnes Callamard, đại diện của Liên hợp quốc đến Philippines để điều tra chiến dịch chống tội phạm ma tuý khiến hơn 3.600 người thiệt mạng trong hơn 3 tháng qua.

Cuộc trả lời phỏng vấn của bà Leila de Lima diễn ra sau khi Ủy ban Tư pháp Thượng viện Philippines quyết định dừng điều tra về các vụ giết người không qua xét xử đối với tội phạm và con nghiện ma túy kể từ khi ông Rodrigo Duterte lên nắm quyền.

Và quyết định này đã đặt dấu chấm hết cho những yêu cầu phải mở cuộc điều tra về việc hơn 1.000 người bị chết trong chiến dịch chống tội phạm ma túy của Tổng thống Rodrigo Duterte.

Bởi khi còn là Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Thượng viện, bà Leila de Lima đã yêu cầu điều tra các vụ giết người không qua xét xử. Và theo thống kê (tính tới ngày 20-9), chiến dịch chống tội phạm ma túy của ông Rodrigo Duterte đã khiến 1.167 người bị chết. Con số thống kê kể trên được công bố sau khi bà Leila de Lima mất ghế Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Thượng viện hôm 19-9.

Và người được cử thay thế bà Leila de Lima, Thượng nghị sĩ Richard Gordon vừa tuyên bố, Ủy ban Điều tra của Thượng viện sẽ không tiếp tục thảo luận về các vụ giết người không qua xét xử. Tân Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Thượng viện cũng bác bỏ mọi lời khai của nhân chứng trước đó bởi nó không đáng tin cậy.

Bà Leila de Lima là một trong những người dám phê phán, chỉ trích Tổng thống Rodrigo Duterte, nên bị Thượng viện phế truất chức Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Thượng viện. Ngoài việc mất chức, cựu Bộ trưởng Tư pháp còn nhận gần 2.000 tin nhắn thù hận và đe dọa giết, cùng những cáo buộc khác.

Theo hãng Reuters, kế hoạch "Double Barrel Alpha" của cảnh sát Philippines có thay đổi trong chiến dịch chống tội phạm ma túy, theo đó giảm bớt tình trạng giết nghi phạm ma túy để tập trung nguồn lực truy quét những nhân vật nổi bật có liên quan tới loại tội phạm này.

Theo người phát ngôn cảnh sát quốc gia Philippines Dionardo Carlos, "Double Barrel Alpha" sẽ chính thức được thực thi nhưng chi tiết cụ thể không được công bố.

Tuy nhiên, theo kế hoạch được công bố hôm 25-10 tại Trại Crame - trụ sở cảnh sát ở phía Bắc thủ đô Manila, các chính trị gia, tướng quân đội, cảnh sát, quan chức chính phủ và những người nổi tiếng bị cáo buộc có liên quan đến ma tuý đều bị bắt.

Theo ông Dionardo Carlos, nguyên nhân khiến chiến dịch chống tội phạm ma túy phải điều chỉnh có liên quan tới vấn đề EJK (giết nghi phạm không qua xét xử).

Tổng thống Rodrigo Duterte từng tuyên bố, sẽ không tha thứ cho bất kỳ quan chức chính phủ, hay người nổi tiếng nào bị phát hiện sử dụng ma túy, nhận hối lộ hoặc trực tiếp tham gia hoạt động trong lĩnh vực này.

Trước đó, ông Rodrigo Duterte cũng đã quyết định kéo dài chiến dịch chống tội phạm ma túy thêm 6 tháng.

Thượng nghị sĩ Leila de Lima chống lại chiến dịch chống ma túy của Tổng thống Rodrigo Duterte.

Theo thống kê của Bộ Tư pháp Philippines, có 715 quan chức đã bị bắt trong giai đoạn 2011-2016 vì có liên quan đến ma túy. Giới truyền thông cho biết, một phần của "Double Barrel Alpha" là cảnh sát sẽ làm việc với các lãnh đạo cộng đồng để xử lý những điểm nóng buôn bán ma túy, đồng thời thiết lập chương trình cai nghiện tại địa phương.

Theo kết quả một cuộc thăm dò mới đây, có tới 94% số người Philippines được hỏi nói rằng, họ muốn cảnh sát bắt sống nghi phạm ma túy.

Và chiến dịch chống tội phạm ma túy tại Philippines bị dư luận chỉ trích là tập trung quá lớn vào người nghèo sử dụng ma túy và người bán ma túy quy mô nhỏ.