Cuộc thử nghiệm biến thành thảm kịch

Một sự cố nghiêm trọng chưa từng có trong lịch sử các vụ thử nghiệm thuốc mới tại Pháp. Một người chết, 5 người rơi vào tình trạng nguy hiểm sau khi tham gia thử nghiệm lâm sàng thuốc giảm đau thần kinh tại một phòng thí nghiệm ở Rennes (Pháp) hôm 16-1. Đằng sau vụ tai nạn hy hữu trên là một loạt câu hỏi vì sao nên nỗi?

Theo Le Monde, sản phẩm thử nghiệm là một loại phân tử có tác dụng "giảm đau" tác động lên cơ quan cảm nhận của hệ thần kinh. Sản phẩm này dùng để điều trị chứng "rối loạn tâm thần và lo âu, rối loạn vận động kết hợp với các bệnh thoái hóa thần kinh".

Phân tử được thử nghiệm mang mã số BIA-2474 đang được phòng thí nghiệm BIAL phát triển. BIAL là một phòng thí nghiệm dược phẩm của Bồ Đào Nha, có trụ sở tại thành phố Rennes (Pháp). 

Ngày 30-4-2015, phòng thí nghiệm BIAL đã trình hồ sơ thử nghiệm giai đoạn 1, xin được cấp phép để tiến hành thử nghiệm lâm sàng đối với 128 người từ 18 đến 55 tuổi. Mục đích của cuộc thử nghiệm giai đoạn 1 là để đánh giá sự an toàn và khả năng dung nạp của các phân tử qua việc sử dụng thuốc bằng cách uống qua đường miệng với liều lượng nhỏ thuốc, sau tăng dần.

Theo Bộ trưởng Bộ Y tế Pháp Marisol Touraine, ngày 26-6-2015, Cơ quan quốc gia về an toàn dược phẩm của Pháp (ANSM) đã cấp phép cho phòng thí nghiệm BIAL và BIAL đã thuê cơ sở Biotrial tiến hành thử nghiệm cho mình.

Về phía đơn vị làm dịch vụ là Biotrial, bà Touraine cho biết, phòng thí nghiệm này được thành lập từ năm 1989 và mỗi năm tiến hành khoảng 80 nghiên cứu khoa học. Năm 2014, ANSM đã tiến hành thanh tra hai lần phòng thí nghiệm này và các kết quả thanh tra được đánh giá là "tích cực" và "thuận lợi".     

Để ra được loại thuốc mới trên thị trường, rất cần có những người tình nguyện tham gia thử nghiệm lâm sàng. Ảnh: usinenouvelle.com.
Để ra được loại thuốc mới trên thị trường, rất cần có những người tình nguyện tham gia thử nghiệm lâm sàng. Ảnh: usinenouvelle.com.

Liên quan đến việc thử nghiệm lâm sàng đối với phân tử mã số BIA-2474, tổng cộng 90 người, là những người đàn ông khỏe mạnh trong độ tuổi từ 28 đến 48, tham gia tình nguyện dùng thử loại thuốc trên. Tuy nhiên, tai nạn không mong muốn đã xảy ra đối với 6 tình nguyện viên. 

Theo AFP, cả 6 tình nguyện viên trên thuộc nhóm những người sử dụng thuốc với liều lượng cao nhất. Họ bắt đầu dùng thuốc từ ngày 7-1-2016. Các triệu chứng đầu tiên được ghi nhận vào ngày 10-1 vừa qua khi một tình nguyện viên phải nhập viện và rơi vào tình trạng bại não. Sau đó lần lượt 5 tình nguyện viên khác cũng nhập viện với biểu hiện rối loạn thần kinh nghiêm trọng. 

Ngay sau đó, cuộc thử nghiệm đã bị đình chỉ, hơn 100 tình nguyện viên còn lại tham gia cuộc thử nghiệm đã được liên hệ để theo dõi. Đến ngày 17-1, bệnh nhân bị bại não đã qua đời. Vụ việc đã gây chấn động giới y học Pháp.

Bộ trưởng Marisol Touraine cho biết, việc thử nghiệm lâm sàng thuốc trên động vật, sau đó là người là quy trình bắt buộc trước khi một loại thuốc mới được cấp phép lưu hành. Còn theo ANSM, để phát triển một loại thuốc mới phải cần từ 10 đến 15 năm. 

Quá trình thử nghiệm thường diễn ra trong ba giai đoạn và được kiểm soát nghiêm ngặt. Qua thử nghiệm lâm sàng, các nhà nghiên cứu phải thu thập dữ liệu chi tiết để trả lời hai câu hỏi: "Tác động của thuốc tới người như thế nào?" và "Liệu có an toàn hay không?".

Để tham gia vào các đợt thử nghiệm, những người tình nguyện sẽ nhận được tiền đền bù với số tiền phụ thuộc vào mức độ và thời gian của nghiên cứu. Nhưng một người không thể nhận được nhiều hơn 4.500 euro một năm khi tham gia vào các đợt thử nghiệm lâm sàng. “Điều này nhằm tránh tạo ra một nghề chuyên nghiệp trong các cuộc thử nghiệm lâm sàng”, Véronique Marti, Tổng thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nghiên cứu lâm sàng cho biết.

Theo ông Marti, “một số người tình nguyện tham gia thử nghiệm vì động lực tài chính. Tuy nhiên, điều này không có lợi ích trực tiếp đối với những người có sức khỏe tốt. Điều này hoàn toàn khác với quá trình thử nghiệm giai đoạn 2 và 3, nơi các bệnh nhân hy vọng thuốc thử có thể giúp họ chữa khỏi bệnh tật”.

Vụ việc ở Pháp là sự cố đáng tiếc nhưng thử nghiệm trên người là điều bắt buộc trước khi bất kỳ một loại thuốc hay một phương pháp điều trị mới nào được áp dụng đại trà. Ngay sau khi xảy ra vụ việc, Cơ quan công tố Paris đã mở cuộc điều tra về vụ thử nghiệm lâm sàng thuốc giảm đau thần kinh gây hậu quả nghiêm trọng trên. Cuộc điều tra nhằm xem xét lại các quy trình và việc áp dụng các quy định sẽ được tiến hành trên cơ sở phối hợp với cảnh sát tư pháp của thành phố Rennes, miền Tây nước Pháp và lực lượng hiến binh chuyên về các vấn đề y tế (Oclaesp) của Pháp.   

Giáo sư Jean-Francois Bergmann nhận định, hiện nay, tai nạn thử nghiệm lâm sàng giai đoạn 1 vẫn khá đặc biệt. Trước đây, ở Anh vào năm 2006, một thử nghiệm với một kháng thể cũng có hậu quả nghiêm trọng, với 6 người nhập viện chăm sóc đặc biệt. “Điều này xảy ra ở Rennes dĩ nhiên là khủng khiếp và chúng tôi chỉ có thể nghĩ về những nạn nhân và gia đình của họ. Nhưng tôi hy vọng rằng, điều này sẽ không làm mất uy tín của việc thử nghiệm lâm sàng ở Pháp, một bước cần thiết để phát triển các loại thuốc mới. Và tôi cũng đề nghị mọi người hãy tôn trọng những người tình nguyện bởi họ là những “chiến sĩ thầm lặng” trên mặt trận đi tìm loại thuốc mới. Chúng ta không nên đối xử họ là “vật thí nghiệm", hoàn toàn không được như vậy”, ông Jean-Francois Bergmann nhấn mạnh.

Đồng tình với quan điểm trên, Bộ trưởng Y tế Pháp cho rằng, nếu không có thử nghiệm, sẽ không thể có thuốc mới. Do đó, "không có lý do để chấm dứt tất cả các thử nghiệm lâm sàng trong tương lai".

Phương Linh

Các tin khác

Mỹ cảnh báo phong tỏa hàng hải Iran vô thời hạn

Mỹ cảnh báo phong tỏa hàng hải Iran vô thời hạn

Mỹ tuyên bố có đủ lực lượng để duy trì lệnh phong tỏa đường biển đối với Iran vô thời hạn, trong khi Tehran khẳng định sẵn sàng duy trì cuộc xung đột với Washington trong nhiều năm nếu cần thiết.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt từ chức

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt từ chức

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa xác nhận Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt sẽ chính thức thôi giữ vị trí này vào cuối tháng để dành thời gian chăm lo cho gia đình. Đây là sự thay đổi nhân sự cấp cao mới nhất trong nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump.

Dầu loang khổng lồ đe dọa bờ biển Oman

Dầu loang khổng lồ đe dọa bờ biển Oman

Một vệt dầu loang từ tàu chở dầu Caroline Bezengi đang lan nhanh và bắt đầu dạt vào bờ biển Oman, kéo theo nguy cơ trở thành một trong những sự cố tràn dầu nghiêm trọng nhất thế giới.

Cộng đồng người Việt tại Colombia vẫn an toàn

Cộng đồng người Việt tại Colombia vẫn an toàn

Sáng 10/8 (giờ địa phương), một trận động đất mạnh 7,4 độ richter đã làm rung chuyển Colombia, gây thiệt hại nặng nề tại nhiều khu vực. Hiện tại, toàn bộ cộng đồng người Việt Nam tại đây đều được xác nhận an toàn.

Tổng thống Trump đòi Iran bồi thường thiệt hại 50 năm

Tổng thống Trump đòi Iran bồi thường thiệt hại 50 năm

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa lên tiếng yêu cầu Iran bồi thường thiệt hại trong suốt 50 năm qua. Động thái này được đưa ra như một sự đáp trả trực tiếp ngay sau khi Tehran tuyên bố chỉ mở lại eo biển Hormuz nếu Washington chịu chi trả bồi thường chiến tranh và chấm dứt các lệnh trừng phạt.

Nhìn lại 10 cơn địa chấn tồi tệ nhất lịch sử Mỹ Latinh

Nhìn lại 10 cơn địa chấn tồi tệ nhất lịch sử Mỹ Latinh

Ít nhất 111 người đã thiệt mạng sau khi một trận động đất mạnh làm rung chuyển miền Tây Colombia ngày 10/8 (giờ địa phương), kéo sập nhiều tòa nhà tại các thành phố và khiến nhiều nạn nhân vẫn đang mắc kẹt dưới đống đổ nát.

Động đất 7,4 độ tại Colombia, ít nhất 111 người thiệt mạng

Động đất 7,4 độ tại Colombia, ít nhất 111 người thiệt mạng

Ít nhất 111 người đã thiệt mạng và 87 người khác bị thương sau khi một trận động đất mạnh 7,4 độ richter làm rung chuyển khu vực miền Tây Colombia ngày 10/8 (giờ địa phương). Trận động đất cũng khiến hàng chục tòa nhà đổ sập tại nhiều thành phố, vùi lấp nhiều cư dân dưới đống đổ nát và buộc hàng nghìn người phải sơ tán khỏi nhà, tầm ảnh hưởng lan rộng đến tận thủ đô Bogota.

Thủ tướng Israel phản đối kế hoạch do Ủy ban Hòa bình đưa ra. Ảnh minh họa CNN/Getty Images.

Thủ tướng Israel bác bỏ kế hoạch hòa bình của Mỹ

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố Israel đã chính thức bác bỏ kế hoạch của Ủy ban Hòa bình đề xuất dành cho Dải Gaza, đồng thời nhấn mạnh quân đội Israel sẽ không rút quân cho đến khi phong trào Hamas của Palestine bị giải giáp hoàn toàn.

Canada ban bố tình trạng khẩn cấp do cháy rừng

Canada ban bố tình trạng khẩn cấp do cháy rừng

Tỉnh British Columbia của Canada mới đây đã chính thức ban bố tình trạng khẩn cấp sau khi hàng nghìn người dân được lệnh sơ tán khỏi một trận cháy rừng tàn khốc, với quy mô tăng gần gấp đôi chỉ sau một đêm.

Xả súng tại trường học Thái Lan, ít nhất 7 người chết

Xả súng tại trường học Thái Lan, ít nhất 7 người chết

Ít nhất 7 người đã thiệt mạng và 15 người khác bị thương, sau khi một học sinh xả súng ngay tại trường học của mình ở Thái Lan trước khi tự kết liễu đời mình. Sự việc đánh dấu vụ nổ súng tại trường học thứ hai ở quốc gia này chỉ tính riêng trong năm nay.