Cuộc hội đàm có nội dung bị rơi vào tay giới báo chí đã diễn ra vào ngày 26/3 tại Seoul (Hàn Quốc), là nơi hàng loạt các nguyên thủ thế giới tới đây để tham dự hội nghị thượng đỉnh. Cụ thể đó là đoạn đối thoại có tính chất riêng tư vào thời điểm khi Obama và Medvedev vừa hoàn tất cuộc đàm phán song phương trong điều kiện bí mật và chuẩn bị cho cuộc họp báo sau đó. Có vẻ như một sơ suất nào đó đã khiến microphone đi kèm với camera ghi hình đã được bật lên. Hậu quả là giới báo chí vô tình trở thành người chứng kiến cuộc trò chuyện này.
Trong lúc trò chuyện với Medvedev, Obama thừa nhận mình không có đủ "không gian" để giải quyết một loạt các vấn đề trong quan hệ với nước Nga, trước tiên là về hệ thống phòng thủ chống tên lửa của NATO tại châu Âu. Theo lời ông Obama, giới lãnh đạo Nga có thể giúp tạo một không gian thích hợp để ông giải quyết được vấn đề này. "Giờ đây, tôi sắp sửa tham gia tranh cử lần cuối - Obama ý nói tới cuộc bầu cử tổng thống Mỹ sẽ diễn ra vào tháng 11/2012 - Sau bầu cử, tôi sẽ có thể hành động một cách mềm mỏng hơn". Nhà lãnh đạo Nga để đáp lại cũng bày tỏ sự thấu hiểu và hứa sẽ truyền đạt lại chuyện này cho Thủ tướng Vladimir Putin, người sẽ kế nhiệm ông vào tháng 5 tới đây.
Nội dung cuộc hội đàm đã gây náo động thực sự trong báo giới Mỹ, làm lu mờ luôn bản thân sự kiện chính là cuộc họp thượng đỉnh về vấn đề hạt nhân, nơi có sự tham dự của các nhà lãnh đạo hàng đầu trên thế giới. Bản thân cuộc gặp của hai nguyên thủ trên ngay từ đầu đã thu hút sự chú ý đặc biệt của các phóng viên, do đây là lần cuối ông Medvedev hội đàm với ông Obama với cương vị Tổng thống Nga.
Vụ việc này được coi là một món quà thực sự đối với phe Cộng hòa, những người trong giai đoạn tranh cử sẵn sàng tận dụng bất cứ một lý do nào có thể để chỉ trích Tổng thống Obama, hy vọng có thể làm giảm tỉ lệ ủng hộ của cử tri đối với ông. Đối thủ chính của ông chủ Nhà Trắng lúc này, cựu Thống đốc Mitt Romney từ bang Massachustes, hiện được coi là ứng cử viên hàng đầu của đảng Cộng hòa, đã công khai buộc tội Tổng thống lừa dối nhân dân Mỹ. "Đó là một vị Tổng thống nói một đằng làm một nẻo. Trong các kế hoạch của ông ta có điều gì đó thật đáng sợ" - Romney tuyên bố trong một cuộc trả lời phỏng vấn trên kênh truyền hình CNN.
Romney bày tỏ sự công phẫn của mình với lý do ông Obama đã tìm cách bí mật hợp tác với nước Nga, quốc gia mà ứng cử viên này gọi là "kẻ thù địa chính trị số 1". Một ứng cử viên khác của đảng Cộng hòa là cựu Chủ tịch Hạ viện Newt Gingrich trong một bài phỏng vấn cũng buộc tội Obama về âm mưu "bán" chương trình phòng thủ chống tên lửa cho Nga.
| Những nỗ lực nhằm đạt được thỏa thuận về hệ thống NMD đã được Moskva và Washington triển khai từ vài năm qua. Mỹ biện minh việc triển khai các thành phần của hệ thống tại một số quốc gia Đông Âu chỉ là để ngăn chặn nguy cơ tấn công tên lửa từ Iran và CHDCND Triều Tiên. Còn Moskva bày tỏ lo ngại rằng, mục đích chính của hệ thống này là nhằm hạn chế tiềm lực quân sự của Nga. Ngay như tân Đại sứ Mỹ Michael McFaul tại Nga (mới bổ nhiệm tháng 12/2011) cũng suýt trở thành nạn nhân của cuộc chiến ngoại giao giữa hai nước. Thượng viện Mỹ ban đầu đã từ chối phê chuẩn ứng cử viên này vì lo ngại ông này sẽ chuyển giao những thông tin bí mật về hệ thống NMD để lấy lòng Nga. Về sau trên báo chí cũng xuất hiện thông tin cho rằng, Mỹ đã chuyển giao cho Moskva những thông tin tương tự, dù đại diện cả hai bên đều bác bỏ giả thuyết này. |
Hiểu rõ những hậu quả nghiêm trọng có thể xảy ra từ vụ này, Nhà Trắng cũng đang tìm cách cứu vãn tình hình và gỡ lại thể diện. Như phó cố vấn an ninh quốc gia Benjamin Rhodes giải thích rằng, không thích hợp để tranh cãi về những vấn đề quan trọng như NMD trong giai đoạn bầu cử Tổng thống diễn ra tại cả hai nước trong năm nay. Bản thân người đứng đầu Nhà Trắng cũng lựa chọn chiến thuật tương tự.
"Chắc chắn không thể coi là thích hợp nếu nói về NMD trong thời điểm chỉ vài tháng nữa sẽ diễn ra bầu cử Tổng thống và Quốc hội Mỹ. Ngoài ra, bầu cử cũng vừa mới diễn ra tại Nga, nơi đang xúc tiến quá trình chuyển giao chính quyền, và Tổng thống mới sẽ lên nhậm chức trong hai tháng nữa, ông Obama tuyên bố trước các phóng viên - Tôi có thể thực thi được việc đàm phán chỉ trong trường hợp tôi phải tư vấn với Lầu Năm Góc, Quốc hội và nhận được sự ủng hộ của cả hai đảng".
Tổng thống Dmitri Medvedev của Nga ngay sau đó cũng có bình luận về vụ việc trên. Sau khi khuyên Mitt Romney nên "đưa ra những lý lẽ trên cơ sở lý trí" trong các bài phát biểu công khai của mình, Tổng thống Nga cũng nhấn mạnh, vấn đề NMD chỉ nên thảo luận trong bối cảnh "các lực lượng chính trị đã tương đối ổn định để có thể nắm rõ ai là người có trách nhiệm giải quyết". Liên quan đến triển vọng hội đàm, ông Medvedev bày tỏ tin tưởng rằng, sẽ có đủ cơ hội và thời gian để thảo luận về chương trình NMD của NATO
