Cuộc chiến quyền lực mềm Phương Tây – Trung Quốc

Các nước phương Tây như Mỹ, Anh, Canada, Úc và New Zealand đang muốn sử dụng các sáng kiến kinh tế và yếu tố quyền lực mềm nhằm chống lại sự gia tăng ảnh hưởng của Trung Quốc tại châu Á và châu Ðại Dương, theo báo cáo mới công bố hôm 27-4 của Asia Times.

Báo cáo cho biết các nước trên đã đồng ý thành lập liên minh tình báo “Ngũ nhãn” (Five Eyes) nhằm chia sẻ thông tin tình báo với nhau. 5 nước cũng đồng ý tăng cường viện trợ, mở rộng thương mại và quan hệ ngoai giao trong khu vực châu Á - châu Đại Dương nhằm đối phó với sự xâm nhập của Trung Quốc thông qua các dự án viện trợ và đầu tư vào cơ sở hạ tầng.

Asia Times cho biết Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc đang khiến các nước phương Tây và một số nước khác cảm thấy lo ngại, vì nó giúp gia tăng ảnh hưởng của Bắc Kinh trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương. 

Tại Nam Á, Ấn Độ đã thể hiện sự quan ngại trước những quan hệ đối tác của Trung Quốc với các nước như Pakistan, Maldives, Seychelles và Sri Lanka. Bắc Kinh đã tung tiền viện trợ cho thị trấn Gwadar, Pakistan, một khu vực cảng nước sâu thương mại mà Mỹ và Ấn Độ lo lắng có thể một ngày nào đó sẽ đón tiếp các tàu của Hải quân Trung Quốc.

Đầu năm nay đã xảy ra những căng thẳng giữa New Delhi và Bắc Kinh liên quan đến Maldives, nơi việc tuyên bố tình trạng khẩn cấp của chính phủ theo hướng ủng hộ Trung Quốc đã khiến phe đối lập kêu gọi Ấn Độ can thiệp. 

Quyết định của Chính phủ Sri Lanka cho Bắc Kinh thuê cảng biển Hamboantota và vùng đất xung quanh vào tháng 12-2017 đã khiến Ấn Độ tức giận, lo sợ Trung Quốc sẽ sử dụng cảng biển này để thiết lập sự hiện diện quân sự tại Ấn Độ Dương. 

Trung Quốc thiết lập cơ sở quân sự đầu tiên tại nước ngoài Djibouti.
Trung Quốc thiết lập cơ sở quân sự đầu tiên tại nước ngoài Djibouti.

Để đối phó lại việc Trung Quốc thuê cảng Hamboantota, Ấn Độ cũng đã ký hợp đồng thuê một sân bay hầu như không sử dụng gần đó của Sri Lanka, với thời hạn 40 năm, theo tờ Business Insider.

Điều tương tự cũng diễn ra tại Thái Bình Dương. Sau cuộc đảo chính năm 2006 tại đảo quốc Fiji, khiến Úc và New Zealand ban hành lệnh cấm vận, Bắc Kinh đã trở thành một nguồn viện trợ chính cho các nước Fiji, Tonga và Samoa. 

Trung Quốc cũng cấp vốn cho một cơ sở đóng cá hộp tại Papua New Guinea, láng giềng gần nhất Australia trong khu vực, với điều kiện các công ty Trung Quốc thực hiện việc xây dựng. 

Một công ty Trung Quốc cũng đã được cấp phép và nhượng quyền xây dựng một trại cá tại French Polynesia, sau đó Bắc Kinh đã viện trợ và trợ cấp cho chính quyền tại đây. 

Gần đây, truyền thông Úc đã đưa tin Chính phủ Trung Quốc và Vanuatu đã thảo luận thiết lập sự hiện diện của quân đội Trung Quốc, tại quốc đảo phía đông bắc nước Úc này. Thông tin này sau đó đã bị Bắc Kinh bác bỏ.

Hiện tại, Trung Quốc chỉ có một căn cứ quân sự ở nước ngoài đặt tại Djibouti, một quốc gia Đông Phi, tiếp giáp Eritrea về phía bắc, Ethiopia về phía tây và nam, và Somalia về phía đông nam. Phần còn lại của biên giới là Biển Đỏ và vịnh Aden. 

Trong khi Bắc Kinh coi căn cứ quân sự này như là một “cơ sở hậu cần”, nó vẫn khiến Mỹ quan ngại, khi một quan chức cấp cao của quân đội Mỹ nói rằng căn cứ này gây ra “những quan ngại về  hoạt động an ninh rất quan trọng”.

Giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) Christine Legarde đã cảnh báo Trung Quốc và các quốc gia làm ăn với Trung Quốc về khả năng nợ xấu gia tăng. Trong giai đoạn từ năm 2006 đến giữa năm 2016, Bắc Kinh cam kết hơn 1,7 tỷ USD tài trợ cho các dự án tại khu vực Thái Bình Dương. Cũng trong giai đoạn này, các nước phương Tây, dẫn đầu là Úc, cam kết tài trợ gần 9 tỷ USD, với những điều khoản minh bạch và trách nhiệm giải trình, khác hẳn với những khoản viện trợ của Trung Quốc.

Theo tờ Asia Times, những nỗ lực của Ngũ Nhãn chống lại Trung Quốc tại Thái Bình Dương sẽ bao gồm các hoạt động giám sát quân sự và thu thập thông tin tình báo. Nhưng nó sẽ bao gồm các yếu tố quyền lực mềm, ví dụ như chuyến thăm của Thái tử Charles tới Venuatu đầu tháng 4-2018. Các quan chức Anh cũng cho biết Chính phủ Anh sẽ tăng cường viện trợ, thương mại và quan hệ ngoại giao trong khu vực.

Nhật Bản cũng đã tăng cường những nỗ lực chống lại “bẫy nợ tài chính’’ của Trung Quốc,  bằng cách tăng cường quan hệ đối tác quốc tế và đầu tư của riêng mình vào các nước, bao gồm Sri Lanka và Vanuatu. Úc và New Zealand cũng có cách làm tương tự. Trung Quốc thiết lập cơ sở quân sự đầu tiên tại nước ngoài ở Djibouti.

Thùy Dương

Các tin khác

Những vụ mất tích của các nhà hoạt động xã hội ở Pakistan

Những vụ mất tích của các nhà hoạt động xã hội ở Pakistan

Cô Karima Baloch bắt đầu tị nạn chính trị ở Canada từ năm 2016, sau khi chính quyền Pakistan bắt đầu theo dõi và hăm dọa cô vì những hoạt động đấu tranh cho nhân quyền của người dân bang Balochistan. Với tư cách là chủ tịch đầu tiên của Hội Sinh viên Baloch - một tổ chức chính trị dành cho giới trẻ, cô Karima đã nhiệt tình bảo vệ quyền của những người dân sống tại Balochistan - vùng đất đã lâm vào tình trạng bạo loạn suốt nhiều năm ròng và thường xuyên lên án công khai nạn bắt cóc dân chúng tại Pakistan...
Mafia và COVID-19 "đại án y tế" ở Italy

Mafia và COVID-19 "đại án y tế" ở Italy

Dịch bệnh làm cho bọn mafia Italy quan tâm đến y tế, các cơ quan bảo vệ pháp luật đã nhanh chóng thích nghi với điều kiện làm việc trong thời dịch covid -19, tìm ra những cơ hội để đấu tranh với tội phạm có tổ chức, và thị trưởng thành phố Calabria tin tưởng các cựu cảnh sát vào trọng trách thanh tra bảo vệ sức khỏe.
Đêm Giáng sinh kinh hoàng

Đêm Giáng sinh kinh hoàng

Vào đêm Giáng sinh năm 1945, một đám cháy lớn đã thiêu rụi ngôi nhà của gia đình họ Sodder tại thị trấn Fayetteville, Tây Virginia, Hoa Kỳ. Năm đứa trẻ nhà Sodder biến mất trong đám cháy vẫn là một bí ẩn chưa lời giải. Những người thân may mắn thoát khỏi trận cháy vẫn luôn nỗ lực tìm kiếm tung tích của năm đứa trẻ...
Cuộc gọi tử thần

Cuộc gọi tử thần

Vụ án người phụ nữ trẻ bị mất tích tại Mỹ năm 1980 gây chấn động dư luận thời bấy giờ. Tên sát nhân ngông cuồng thách thức cảnh sát và dư luận tìm kiếm hắn. Cảnh sát nhanh chóng bắt tay vào cuộc điều tra phá án với quy mô lớn nhưng đến nay, kẻ thủ ác vẫn chưa lộ diện...
Nigeria- khi tội phạm lừa đảo… “lên mạng”!

Nigeria- khi tội phạm lừa đảo… “lên mạng”!

Thực tế cho thấy, ở Việt Nam vấn nạn lừa đảo qua mạng Internet mới chỉ thật sự được chú ý từ hơn một thập niên trở lại đây mà thôi. Ấy thế nhưng, đối với các quốc gia phương Tây, người ta đã phải đối mặt với những kẻ lừa đảo trực tuyến ngay từ những ngày đầu khi mà Internet mới ra đời.
"Thánh" trộm

"Thánh" trộm

Nhiều tay móc túi (trộm cướp hoặc gian lận) vẫn núp sau mặt nạ người tử tế để che giấu hành vi phạm pháp của mình. Trong thế kỷ XX, châu Âu có một tay như thế ở thành phố Venice, Italy - đó là "tay trộm cắp lịch lãm" Vincenzo Pipino, được ví như anh hùng truyền thuyết tại quần đảo Anh Robin Hood lấy của người giàu phát cho người nghèo.
Vì sao Liên Xô từ bỏ tàu ngầm tốc độ cao?

Vì sao Liên Xô từ bỏ tàu ngầm tốc độ cao?

Tháng 12-1970, chiếc tàu ngầm hạt nhân thử nghiệm của Liên Xô thuộc Dự án 661 Anchar đã đạt tốc độ di chuyển tối đa khi lặn tới 44,7 hải lý/giờ, tương đương 82,78km/giờ.
Nước Anh trước nhiều trắc trở vì Brexit

Nước Anh trước nhiều trắc trở vì Brexit

Lại một lần nữa thời hạn đàm phán thỏa thuận để vương quốc Anh rời EU (gọi tắt là Brexit) phải lùi lại, điều gì khiến cho cuộc tình Anh - EU cứ mãi dùng dằng dường như không dứt như vậy?
Nigeria và nỗi ám ảnh khủng bố trường học

Nigeria và nỗi ám ảnh khủng bố trường học

Hàng trăm học sinh một trường chuyên nằm ở phía Tây Bắc bang Katsina, Nigeria hiện đang mất tích và bị nghi đã bị bắt cóc sau khi một nhóm vũ trang được trang bị súng AK-47 đột nhập vào trường. Nhiều người dân tin rằng những kẻ đứng đằng sau vụ việc là một toán cướp.
Hơn 20.000 vụ bắt giữ trong chuyên án toàn cầu của INTERPOL

Hơn 20.000 vụ bắt giữ trong chuyên án toàn cầu của INTERPOL

Nhằm ngăn chặn hoạt động lừa đảo chiếm đoạt tài sản bằng sử dụng công cụ viễn thông và quan hệ xã hội có xu hướng ngày càng gia tăng trên thế giới, Chuyên án "First Light" do Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế - INTERPOL điều phối được thiết lập triển khai trên phạm vi toàn cầu đấu tranh chống tội phạm sử dụng công cụ viễn thông và quan hệ xã hội để lừa đảo xuyên quốc gia.