Cuộc chiến giành quyền kiểm soát Tập đoàn dầu khí quốc gia Venezuela

• Brazil gửi viện trợ nhân đạo đến Venezuela cùng với Mỹ
• Nga chuyển gấp 300 tấn hàng viện trợ bằng máy bay cho Venezuela

"Juan Guaido và những người ủng hộ ông ta sớm hay muộn cũng sẽ bị truy tố ra tòa và phải chịu trách nhiệm cho nỗ lực chiếm đoạt quyền lực", Tổng thống Nicolas Maduro nói với kênh truyền hình Al Mayadeen, đồng thời cho rằng, lãnh đạo đối lập đã "hành động chống lại lợi ích của nhân dân Venezuela và gây ra gây thiệt hại cho nhà nước". 

Tuyên bố kể trên của Tổng thống Nicolas Maduro được đưa ra sau khi Tổng thanh tra nhà nước Venezuela Elvis Amoroso cho biết, cơ quan này đã mở cuộc điều tra đối với thủ lĩnh đối lập đồng thời là Chủ tịch Quốc hội Juan Guaido vì cho rằng, ông không trung thực trong khai báo tài sản và có thể đã nhận tiền bất hợp pháp từ các cơ quan tổ chức trong và ngoài nước. 

Theo ông Elvis Amoroso, cơ quan thanh tra sẽ xem xét tính trung thực trong bản khai tài sản, cũng như đánh giá về các hoạt động kinh tế hiện nay của ông Juan Guaido. Ông Elvis Amoroso cho biết, theo Hiến pháp Venezuela, các nghị sỹ Quốc hội không được phép nhận bất kỳ khoản thù lao nào từ công việc nào khác trong tổ chức công hoặc tư nhân, cũng như không được phép sở hữu, đứng tên, điều hành hay quản lý công ty có liên hệ với các thực thể pháp lý. 

Trước đó (cuối tháng 1), Tòa án Tối cao Venezuela đã ra lệnh cấm xuất cảnh, đồng thời phong tỏa tài sản đối với ông Juan Guaido, sau khi chính trị gia này phải đối mặt với cuộc điều tra với cáo buộc tiếm quyền hành pháp khi tự phong là "Tổng thống lâm thời". 

Bộ trưởng Dầu khí Venezuela Manuel Quevedo (giữa).

Tổng thanh tra nhà nước Venezuela còn nhấn mạnh, nếu bị xác định vi phạm theo luật thanh tra, ông Juan Guaido có thể phải nhận hình phạt cấm tham gia các hoạt động công quyền trong thời gian 15 năm.

Cùng thời điểm kể trên, Quốc hội do phe đối lập kiểm soát đã thông qua quyết định bổ nhiệm ban lãnh đạo mới của Tập đoàn dầu khí quốc gia (PDVSA), cũng như chi nhánh của doanh nghiệp này tại Mỹ (Citgo). 

Được biết, Citgo là công ty lọc dầu lớn thứ 7 ở Mỹ với khả năng xử lý khoảng 750.000 thùng dầu thô nặng và siêu nặng mỗi ngày do PDVSA khai thác. Theo quyết định kể trên, ban lãnh đạo mới của PDVSA gồm 5 thành viên mới là Simon Antunez, Gustavo Velasquez, David Smolansky, Carlos Jose Balza và Ricardo Alfredo Prada. Còn chi nhánh Citgo gồm 6 thành viên mới trong hội đồng quản trị là Luisa Palacios, Edgar Rincon, Oswaldo Nunez, Fernando Vera, Elio Tortolera và Andres Padilla. 

Phe đối lập coi việc bổ nhiệm các quan chức dầu khí mới sẽ giúp bảo vệ tài sản của công ty Citgo trước những phán quyết bất lợi mà nước này phải đối mặt do không hoàn thành một số cam kết hợp đồng trị giá hàng triệu USD. Nhưng các quan chức vừa được bổ nhiệm kể trên sẽ làm việc thế nào khi PDVSA và Citgo vẫn là các doanh nghiệp do chính phủ của Tổng thống Nicolas Maduro kiểm soát.

Quyết định bổ nhiệm ban lãnh đạo mới tại PDVSA và Citgo của Quốc hội do phe đối lập kiểm soát diễn ra sau khi Bộ trưởng Dầu khí Manuel Quevedo (đồng thời là Chủ tịch PDVSA) tuyên bố hơn 20 ngày trước (29-1), theo đó PDVSA đang xem xét các biện pháp đáp trả lệnh trừng phạt đơn phương và phi pháp do Mỹ áp dụng đối với công ty Citgo. 

Theo ông Manuel Quevedo, một trong những biện pháp đầu tiên mà PDVSA sẽ áp dụng là yêu cầu các đối tác mua dầu thô phải thanh toán trước khi tàu chở dầu rời khỏi các cảng biển của Venezuela. Đồng thời khẳng định, các biện pháp mà Venezuela đưa ra là để bảo vệ lợi ích của nhà nước, cũng như các đối tác và nhà cung cấp cho PDVSA ở Mỹ, và giảm thiểu những tác động có thể xảy ra đối với thị trường dầu mỏ. 

Nhân viên làm việc tại trạm xăng của PDVSA ở Caracas, Venezuela.

Ngoài ra, Tổng Chưởng lý Tarek William Saab vừa thông báo, Viện Công tố sẽ điều tra ban lãnh đạo của PDVSA và Citgo, mới được ông Juan Guaido bổ nhiệm. Đồng thời nhấn mạnh, những người vừa được bổ nhiệm không có hiệu lực pháp lý, bởi ban lãnh đạo hợp pháp duy nhất là những người do Tổng thống Nicolas Maduro bổ nhiệm trước đó.

Venezuela đang chìm trong khủng hoảng kinh tế-chính trị, nhất là sau khi lãnh đạo đối lập Juan Guaido tự xưng là "tổng thống lâm thời" gần 1 tháng trước (23-1). Động thái của Chủ tịch Quốc hội Juan Guaido nhằm gây sức ép buộc Tổng thống Nicolas Maduro phải từ chức và ông được Mỹ và khoảng 50 quốc gia công nhận là lãnh đạo mới ở Venezuela. 

Dư luận cho rằng, sự ủng hộ của quân đội là một trong những điểm cơ bản giúp Tổng thống Nicolas Maduro vượt qua những thử thách hiện nay. Trong tuyên bố hôm 11-2, Bộ trưởng Quốc phòng Vladimir Padrino Lopez tái khẳng định "không có biện pháp trừng phạt nào có thể làm suy yếu và bẻ gãy phẩm giá dân tộc" của nước này. Đồng thời cảnh báo, những thế lực tìm cách xúi giục quân đội Venezuela đã đánh giá thấp lực lượng này. 

Ông Vladimir Padrino Lopez khẳng định, quân đội luôn trung thành với đất nước và chính phủ dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào. Đây không phải lần đầu ông Vladimir Padrino Lopez khẳng định điều này.