Đầu năm, Cảnh sát biển có bắt một tàu cá trên địa bàn tỉnh Sóc Trăng (cũ), nay là TP Cần Thơ, đang cải tạo là thay cái biển kiểm soát của Malaysia để đi chuẩn bị ra nước ngoài đánh bắt. Vụ việc được chuyển cho Công an TP Cần Thơ để tiến hành điều tra làm rõ. Bước đầu đã xác định được 2 đối tượng và đã xử lý theo quy định pháp luật. Tuy nhiên, yêu cầu Ban Giám đốc Công an thành phố đặt ra là phải làm rõ, tìm các cái đối tượng có liên quan. Phòng An ninh kinh tế Công an TP Cần Thơ được phân công chủ trì.
Các trinh sát thuộc Phòng An ninh kinh tế nắm được thông tin, tại một số địa phương ven biển phía Nam, có những đối tượng đã tìm cách lan truyền về việc ra nước ngoài câu mực thu nhập cao hơn nhiều lần trong nước. Không giấy tờ cũng đi được, có người lo trọn gói. Tổ chức xuất, nhập cảnh trái phép để khai thác thủy sản tại vùng biển nước ngoài tưởng chừng chỉ là hoạt động của những ngư dân vì vụ lợi nhưng sau đó là cả một đường dây hoạt động có tổ chức của các đối tượng ở trong và ngoài nước. Những lời dụ dỗ về “chuyến biển trúng lớn”, “thu nhập cao”, “đi nhanh – về gọn” đã khiến nhiều ngư dân trong đó có các chủ tàu cá nhẹ dạ trở thành mắt xích vi phạm khai thác IUU.
Thượng tá Trần Thanh Lê, Phó Trưởng Phòng An ninh kinh tế, Công an TP Cần Thơ cho biết, theo tài liệu trinh sát, vì vụ lợi, các đối tượng đã lợi dụng việc sinh sống lâu năm tại Malaysia, có quan hệ với một số cá nhân tại Malaysia để thiết lập một mạng lưới tổ chức thuê, mua hồ sơ tàu cá của các cá nhân ở Malaysia, rồi tìm đến những chủ tàu khó khăn, những lao động biển thiếu việc làm rồi vẽ ra giấc mơ đổi đời nơi biển xa. Nhưng để đi được tàu cá Việt Nam phải biến thành tàu nước ngoài. Biển số thay mới, sơn lại thân tàu, treo cờ giả, mang theo hồ sơ giả. Thậm chí thiết bị giám sát hành trình bị tháo bỏ để xóa dấu vết. Một quy trình phạm pháp khép kín vận hành ngay trên biển.
Thiếu tá Võ Hoàng Khải, Phó Đội trưởng Đội điều tra, Phòng An ninh điều tra, Công an TP Cần Thơ cho biết, việc củng cố tài liệu cũng như thu thập tài liệu, chứng cứ, hồ sơ đối với chuyên án này thì ngay từ giai đoạn ban đầu đã được các đơn vị phối hợp chặt chẽ, đồng bộ, Những hoạt động trong đường dây này này được tổ chức bài bản, có người tìm nguồn lao động, người sắp xếp phương tiện, người dẫn đường. Nếu không kịp thời ngăn chặn, hệ lụy không chỉ là vi phạm pháp luật, mà còn ảnh hưởng đến nỗ lực quốc gia trong trong phòng, chống khai thác IUU, phát triển ngành thủy sản bền vững vì lợi ích quốc gia và chính ngư dân khai thác thủy sản.
Ròng rã nhiều ngày đeo bám đối tượng tình nghi, từng mắt xích trong đường dây dần được Ban chuyên án nhận diện. Theo đó, một số đối tượng giữ vai trò tổ chức liên hệ mua, thuê hồ sơ tàu cá mang biển kiểm soát của nước ngoài, chỉ đạo, điều hành hướng dẫn chủ tàu, ngư dân các thủ đoạn che giấu như tắt, tháo, gửi thiết bị giám sát hành trình tàu cá, dùng giấy tờ giả của nước ngoài, đưa tàu cá sang nước ngoài và chỉ đạo hoạt động đánh bắt thủy tại nước ngoài.
Sau nhiều tháng điều tra, các mũi trinh sát bí mật tiếp cận mục tiêu. Khi các đối tượng đang tiếp tục thực hiện hành vi câu móc ngư dân chuẩn bị tổ chức thêm một chuyến đưa người xuất cảnh trái phép, Cơ quan Công an đã đồng loạt khống chế, bắt giữ. Trong đó, đối tượng cầm đầu là Huỳnh Thị Thu Thảo (quê quán tại Tây Ninh), trú tại Malaysia đã bị bắt giữ ngay khi vừa về Việt Nam.
Huỳnh Thị Thu Thảo đã sử dụng các nền tảng mạng xã hội để tiếp cận các chủ tàu cá ở Việt Nam đang gặp khó khăn về kinh tế và các ngư dân đang thiếu việc làm, muốn có thu nhập cao để tổ chức đưa sang vùng biển nước ngoài đánh bắt thủy sản trái phép. Với những thủ đoạn tinh vi của Thảo đưa ra, nhiều chủ tàu cá, ngư dân đã vì cái lợi trước mắt mà tin tưởng cải hoán tàu, tắt thiết bị giám sát hành trình (VMS), sử dụng biển kiểm soát giả để đưa tàu và thuyền viên vượt biên giới biển trái phép. Khi đã ra đến vùng biển nước ngoài, các ngư dân hoàn toàn bị mất quyền kiểm soát, bị cưỡng bức lao động, có nguy cơ bị lực lượng chức năng nước sở tại bắt giữ, xử lý hình sự.
Đại tá Huỳnh Hoài Hận, Phó Giám đốc Công an TP Cần Thơ cho biết, Công an thành phố đã và đang tập trung đấu tranh, triệt phá các đường dây tổ chức đưa tàu cá, ngư dân ra nước ngoài khai thác hải sản trái phép. Hành vi của đối tượng Huỳnh Thị Thu Thảo cùng đồng bọn không chỉ vi phạm pháp luật hình sự mà còn gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến nỗ lực của Chính phủ Việt Nam trong gỡ bỏ "thẻ vàng" đối với ngành thủy sản Việt Nam. Việc bắt giữ đối tượng ở nước ngoài là một đòn giáng mạnh vào các đường dây chuyên "săn đón", lôi kéo ngư dân Việt Nam vi phạm quy định IUU.
