Chọn phương án hiệu quả bảo vệ quyền của người dân sau khi trúng đấu giá biển số

Việc đấu giá biển số nên triển khai sớm nhất có thể

Anh Phùng Thái Sơn (Ngọc Hồi, Thanh Trì, Hà Nội) chia sẻ: “Ngay sau khi đọc được chủ trương đấu giá biển số xe ôtô, tôi chỉ mong các cơ quan chức năng thực hiện sớm. Bản thân tôi làm nghề kinh doanh, nên khá chú ý đến việc đi xe biển “độc”. Trước kia, khi mua ôtô chỉ được bấm số một cách ngẫu nhiên thì phải chịu, giờ biển đẹp được đấu giá công khai, thì cơ hội mình sở hữu tấm biển đẹp dễ hơn nhiều, nhất là việc tấm biển đấy sẽ đi theo mình trọn đời. Tôi cũng đã nghiên cứu và thấy mức quy định giá khởi điểm một biển số xe ôtô tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh sẽ chỉ khoảng 40 triệu đồng vì mức lệ phí đăng ký xe tại hai địa phương này là 20 triệu đồng, đây là một mức hợp lý".

Dưới góc nhìn của một chuyên gia nhiều năm làm việc trong ngành vận tải, ông Nguyễn Văn Quyền, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ôtô Việt Nam bày tỏ: “Tôi hoàn toàn ủng hộ việc đấu giá biển số đưa vào triển khai "sớm nhất có thể" để đáp ứng nhu cầu của người dân và tăng ngân sách Nhà nước”. Vị này chia sẻ thêm, một chiếc xe chỉ có "tuổi thọ" trên dưới 20 năm, nếu biển số trúng đấu giá được coi là tài sản cá nhân để người sở hữu có thể bán, cho, tặng, thừa kế,... thì cuộc đấu giá sẽ được nâng lên một tầm cao mới và thu hút nhiều người tham gia, tiền thu về nhiều hơn. Hơn nữa, một người bỏ ra hàng tỷ đồng để mua một biển số đẹp thì hãy cho họ quyền tự định đoạt.

Ông đề xuất, nếu việc đấu giá được triển khai cần chia biển số thành hai trường hợp để quản lý. Thứ nhất, cá nhân dùng biển trúng đấu giá sẽ được sở hữu trọn đời, không gắn cố định vào một xe. Thứ hai, biển số cấp theo hình thức "bấm ngẫu nhiên" vẫn chỉ gắn với một xe cố định như hiện nay để phục vụ quản lý nhà nước.

Theo dự thảo, Luật Ngân sách Nhà nước 2015 chưa quy định về sử dụng tiền thu được từ đấu giá biển số, cơ chế trích lại % số tiền thu được từ đấu giá biển số cho ngân sách địa phương. Hiện nay, Bộ Công an đang thực hiện thu lệ phí đăng ký số tiền hàng năm rất lớn, theo thống kê năm 2020 thu 3.892 tỷ đồng. Toàn bộ số tiền này đều nộp vào ngân sách Nhà nước trong khi nguồn chi phí cho việc thu lệ phí đăng ký, cấp biển số do ngân sách Nhà nước bố trí trong dự toán của tổ chức thu theo chế độ, định mức chi ngân sách Nhà nước theo quy định của pháp luật còn rất thấp.

Nếu Đề án được triển khai thực hiện thì số tiền thu được từ đấu giá và thu lệ phí đăng ký xe rất lớn. Dự kiến, số tiền thu được từ đấu giá biển số sau khi trừ các khoản chi phí tổ chức đấu giá theo quy định, sẽ phân chia nguồn thu theo tỷ lệ 70% nộp vào ngân sách Trung ương, 30% phân bổ cho ngân sách địa phương.

Người trúng đấu giá trong thời gian thí điểm sẽ không lo mất đi quyền lợi

Một trong những vấn đề được người dân quan tâm nhiều là liệu có được mua bán chuyển nhượng biển số? Về vấn đề này, Đại tá Đỗ Thanh Bình, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát giao thông cho biết, phương án nào “đơn giản” ta thí điểm trước. Trước đây trong đề án đưa ra 2 phương án: Thứ nhất là sẽ giữ nguyên theo luật hiện hành - người trúng đấu giá được phép sử dụng nhưng cấm mua bán, trao đổi biển số. Thứ hai, cho phép người dân được mua bán, cho tặng, thừa kế, thế chấp biển số và thực hiện bằng cách đưa vào luật các quy định về các quyền cụ thể. Tuy nhiên trong thời gian thực hiện thí điểm, cơ quan chức năng đề xuất thực hiện phương án sử dụng biển số trúng đấu giá, chưa cho mua bán, chuyển nhượng.

"Bây giờ thí điểm mà nhiều quyền, sau khi thí điểm phải tổng kết, đi vào chính thức nếu thay đổi thì sẽ nảy sinh mâu thuẫn. Còn bây giờ mới quy định phương án được sử dụng, sau này có thay đổi, ví dụ như được mua bán, chuyển nhượng thì sẽ đảm bảo quyền lợi của những người trúng đấu giá. Do đó cơ quan quản lý đã đưa ra nhiều phương án và chọn phương án hợp lý nhất thực hiện để bảo vệ quyền của người sau khi trúng đấu giá. Những người trúng đấu giá biển số xe trong thời gian thực hiện thí điểm được quyền giữ lại biển số này, sau này quy định thay đổi thì họ sẽ được thêm các quyền khác chứ không bị bớt đi", Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát giao thông phân tích và thông tin thêm: Hiện nay, các nước quy định đấu giá biển số rất đa dạng, có nơi chỉ cho sử dụng chứ chưa cho mua bán chuyển nhượng, đáp ứng nhu cầu người dân muốn sở hữu biển số xe theo sở thích. Còn nếu để việc mua bán biển số thành "thị trường" thì cũng có nước thực hiện nhưng ít, bởi biển số xe là "tài nguyên" nên không thể nghĩ ra rất nhiều biển số mà phụ thuộc vào số lượng xe đăng ký.

Thực tế xã hội trong nhiều năm qua có rất nhiều người có nhu cầu sở hữu những biển số xe theo sở thích, thường gọi là “biển số đẹp” tùy theo quan niệm của từng người. Chính vì xuất phát từ nhu cầu của người dân, Chính phủ đã hai lần cho phép Bộ Công an tổ chức đấu giá và thu lệ phí cấp biển số tự chọn (năm 1993 và năm 2008). Tuy nhiên, do dư luận xã hội còn nhiều ý kiến trái chiều nên Chính phủ đã yêu cầu ngừng triển khai việc thu lệ phí cấp biển số tự chọn và đấu giá biển số.

Tại một số nước như Mỹ, Thái Lan, Nhật Bản, Singapore, Myanmar, Hàn Quốc… có thực hiện cấp biển số bằng hình thức cho người dân tự chọn trong danh sách các biển số theo sở thích đã được liệt kê và phải trả một khoản phí cao hơn lệ phí đã quy định (Mỹ, Nhật Bản, Myanmar), hoặc tổ chức đấu giá (Thái Lan, Malaysia, Singapore), việc quy định quản lý biển số sau đấu giá cũng không giống nhau (Singapore, Thái Lan cho phép biển số đấu giá được chuyển nhượng cho người khác hoặc đổi sang xe khác); Malaysia quy định biển số trúng đấu giá không được bán cho người khác nhưng được phép đổi sang xe khác. Cơ quan có thẩm quyền đăng ký, cấp biển số là cơ quan tổ chức thực hiện đấu giá biển số thông qua hệ thống phần mềm quản lý biển số và bán đấu giá trên mạng internet..