"Chảo lửa" Trung Đông tăng nhiệt

Tình hình an ninh khu vực Trung Đông ghi nhận những diễn biến phức tạp mới, khi hai cường quốc quân sự hàng đầu là Iran và Thổ Nhĩ Kỳ thực hiện các đòn tập kích nhằm vào các nhóm vũ trang đối địch bên ngoài lãnh thổ; còn Mỹ tiếp tục tấn công cơ sở quân sự của lực lượng Houthi ở Yemen.

Hãng thông tấn Tasnim của Iran ngày 17/1 xác nhận, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã thực hiện một cuộc tấn công nhắm vào 2 cứ điểm của nhóm vũ trang cực đoan Jaish al-Adl ở tỉnh Balochistan của Pakistan giáp với Iran bằng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái (UAV), đánh dấu lần đầu tiên Tehran tấn công tên lửa mục tiêu trên lãnh thổ quốc gia láng giềng.

tinh hinh trung dong 17-1.jpg -0
Khoảnh khắc tên lửa đạn đạo của Iran rời bệ phóng trong một cuộc phóng thử. Ảnh: Reuters

Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Pakistan ra thông cáo xác nhận vụ việc và chỉ trích Iran vi phạm không phận. Phía Pakistan cho biết, 2 người đã thiệt mạng trong cuộc không kích, đồng thời cảnh báo hành động của Iran là "không chấp nhận được" và có thể "gây hậu quả nghiêm trọng". "Chủ nghĩa khủng bố là mối đe dọa chung và các nước cần phối hợp hành động để ứng phó", Bộ Ngoại giao Pakistan nêu và khẳng định Iran đã bắn tên lửa vào lãnh thổ nước này mà không báo trước qua kênh liên lạc sẵn có.

Jaish al-Adl là nhóm vũ trang có thành viên là người Hồi giáo dòng Sunni, hoạt động chủ yếu ở khu vực biên giới Pakistan - Iran, quốc gia Hồi giáo với hầu hết người dân theo dòng Shiite, theo Reuters. Jaish al-Adl bị Tehran liệt vào danh sách khủng bố và từng nhận trách nhiệm thực hiện các vụ đánh bom đẫm máu hoặc bắt cóc nhân viên an ninh Iran nhiều năm qua.

Tháng 12 năm ngoái, Jaish al-Adl bị cáo buộc đứng sau một cuộc tấn công nhắm vào đồn cảnh sát ở thành phố Rask ở phía Đông Nam Iran, khiến 12 người thiệt mạng và 7 người khác bị thương. Các hãng tin Iran tiết lộ, 2 cơ sở của Jaish al-Adl đã bị phá hủy hoàn toàn bởi tên lửa và UAV của IRGC, trong đó, cơ sở ở khu vực Kuhe Sabz là cứ điểm lớn nhất mà Jaish al-Adl sở hữu.

Đợt tấn công tên lửa nhắm vào mục tiêu ở Pakistan xảy ra một ngày sau khi IRGC ngày 15/1 tiến hành không kích cơ sở của tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng ở miền Bắc Syria và loạt "trung tâm gián điệp" gần lãnh sự quán Mỹ tại vùng Erbil, miền Bắc Iraq. Bộ Ngoại giao Iraq đã triệu đại biện lâm thời của Iran tại Baghdad để phản đối. Iraq tuyên bố sẽ thực hiện mọi biện pháp pháp lý cần thiết, bao gồm khiếu nại lên Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (LHQ). Bộ Ngoại giao Mỹ cũng ra thông cáo mô tả các cuộc tấn công "làm suy yếu sự ổn định của Iraq".

Trong khi đó, phát ngôn viên Stephane Dujarric của Tổng Thư ký LHQ bày tỏ quan ngại về các cuộc không kích, nhấn mạnh tất cả mối quan ngại an ninh giữa Iraq và Iran cần được giải quyết thông qua đối thoại và các biện pháp hòa bình, phù hợp luật pháp quốc tế. Gần như cùng thời điểm, truyền thông Thổ Nhĩ Kỳ dẫn thông báo của Bộ Quốc phòng nước này tuyên bố triển khai máy bay chiến đấu tấn công loạt vị trí tại Syria và miền Bắc Iraq, bao gồm mục tiêu gần thành phố Erbil, để "đảm bảo an ninh biên giới và ngăn chặn các cuộc tấn công" của các nhóm dân quân người Kurd.

"Có 23 mục tiêu bị phá hủy, bao gồm hang động, nơi trú ẩn, kho đạn, vật tư và hạ tầng của đối phương", Bộ Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ tuyên bố. Aljazeera đưa tin, các mục trên thuộc kiểm soát của tổ chức Đảng Công nhân người Kurd (PKK), vốn bị Ankara liệt vào danh sách khủng bố từ lâu. Đợt tập kích là phản ứng của Thổ Nhĩ Kỳ trước việc 9 binh sĩ nước này thiệt mạng trong các cuộc đụng độ với PKK tuần trước.

Giới quan sát đánh giá, dù Iran và Thổ Nhĩ Kỳ đều khẳng định các mục tiêu bị tấn công đã được chọn lựa kĩ lưỡng nhằm hạn chế căng thẳng leo thang, nhưng chúng cho thấy 2 cường quốc khu vực sẵn sàng sử dụng biện pháp mạnh tay để giải quyết những lo ngại về an ninh. Theo New York Times, tình hình Trung Đông đang diễn biến xấu đi khi xung đột ở Dải Gaza chưa hạ nhiệt, còn giao tranh dọc biên giới Israel-Lebanon cũng như tại khu vực Biển Đỏ có nguy cơ lan rộng.

Hôm 16/1, Reuters cho biết Israel đã pháo kích dữ dội mục tiêu của lực lượng Hezbollah được Iran hậu thuẫn ở miền Nam Lebanon. Rạng sáng 17/1, AP dẫn lời quan chức quân đội Mỹ cho hay, nước này lại vừa không kích mục tiêu ở Yemen, phá hủy 4 tên lửa đạn đạo của lực lượng Houthi thân Iran đang trong trạng thái sẵn sàng khai hoả. Đây là lần thứ ba Mỹ không kích Yemen trong một tuần sau các cuộc tập kích quy mô lớn trước đó vào đêm 11/1 và 12/1 với lí do "ngăn Houthi tấn công tàu bè ở Biển Đỏ".

Israel và Hamas đạt thỏa thuận nhân đạo

New York Times ngày 17/1 dẫn thông báo của Bộ Ngoại giao Qatar xác nhận nước này và Pháp đã môi giới thành công một thỏa thuận giữa Israel và phong trào vũ trang Hamas của người Palestine về việc mở đường chuyển thuốc men cho các con tin Israel đang bị giữ ở Dải Gaza. Đổi lại, Israel cho phép tăng cường viện trợ hàng hóa nhân đạo, bao gồm thuốc men, tới dân thường Palestine ở Dải Gaza. Bộ Ngoại giao Qatar thông tin thêm, thuốc men và hàng viện trợ bổ sung được đưa từ thủ đô Doha của nước này sang Ai Cập vào ngày 17/1 trên 2 máy bay quân sự, sau đó lên đường đến "những khu vực bị ảnh hưởng và dễ bị tổn thương nhất" ở Dải Gaza. New York Times dẫn lời một số quan chức Trung Đông tiết lộ, số thuốc men nêu trên sẽ do cơ quan y tế của Hamas trực tiếp phân phát cho các con tin Israel, cũng như dân thường Palestine. Giới quan sát hi vọng thỏa thuận mới nhất có thể mở đường để các bên sớm đạt được một lệnh ngừng bắn nhân đạo.

Thái Hà

Các tin khác

Mỹ đình chỉ hoạt động cất cánh trên toàn quốc

Mỹ đình chỉ hoạt động cất cánh trên toàn quốc

Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) hôm 13/11 ra lệnh tạm dừng toàn bộ các chuyến bay khởi hành trên phạm vi cả nước do sự cố nghiêm trọng trong hệ thống liên lạc kiểm soát không lưu. Sự cố khiến gần 11.000 chuyến bay bị hoãn hoặc hủy, gây gián đoạn hoạt động hàng không trên diện rộng.

Sập diện rộng, nhiều dịch vụ Microsoft tê liệt

Sập diện rộng, nhiều dịch vụ Microsoft tê liệt

Hàng loạt dịch vụ cốt lõi của Microsoft như Outlook, Teams và Copilot đã gặp sự cố gián đoạn nghiêm trọng kéo dài từ Mỹ sang khu vực châu Á - Thái Bình Dương trong ngày 13/11, khiến hoạt động của nhiều cơ quan chính phủ và tập đoàn lớn bị ảnh hưởng nặng nề.

Viện trợ bị cắt, người tị nạn Palestine tại Lebanon đối mặt với khủng hoảng chồng chất

Viện trợ bị cắt, người tị nạn Palestine tại Lebanon đối mặt với khủng hoảng chồng chất

Tình trạng thiếu hụt ngân sách nghiêm trọng của Cơ quan Liên hợp quốc (LHQ) cứu trợ người tị nạn Palestine (UNRWA) đang khiến các dịch vụ giáo dục, y tế và hỗ trợ xã hội tại những khu tị nạn Palestine ở Lebanon bị thu hẹp. Không chỉ đối mặt với khó khăn kinh tế và thiếu thốn các dịch vụ thiết yếu, hàng trăm nghìn người tị nạn còn phải chịu thêm sức ép từ tình trạng thất nghiệp, gia tăng tội phạm, ma túy và nguy cơ phải di dời do xung đột.

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 12/11 đã đồng ý để các đại diện châu Âu tham gia vòng đàm phán hòa bình tiếp theo về Ukraine, theo lời đặc phái viên Mỹ. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Nga yêu cầu Washington phải làm rõ với các đồng minh châu Âu xem họ thực sự muốn "hòa bình hay chiến tranh" tại Ukraine.

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Một kẻ đã nổ súng tại một phòng tập thể dục ở khu vực sầm uất của thủ đô Washington, D.C. (Mỹ) ngày 12/11 (giờ địa phương), khiến một người thiệt mạng và bốn người khác bị thương, trước khi cố thủ trong căn hộ riêng và tự sát.

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

Ông Jensen Huang đã từ chức Tổng Giám đốc điều hành (CEO) Nvidia, có hiệu lực ngay lập tức, sau khi xuất hiện thông tin về mối quan hệ giữa ông và một người bị nghi là điệp viên Trung Quốc.

Những toan tính đằng sau “Sáng kiến Hải quân Bắc Cực”

Những toan tính đằng sau “Sáng kiến Hải quân Bắc Cực”

Việc 10 quốc gia Bắc Âu và khu vực lân cận thống nhất tăng cường hợp tác hải quân phản ánh những điều chỉnh đáng chú ý trong chính sách quốc phòng châu Âu. Sáng kiến này không chỉ hướng tới nâng cao năng lực phối hợp quân sự mà còn đặt ra những vấn đề về bảo vệ hạ tầng chiến lược, ứng dụng công nghệ và duy trì cân bằng an ninh tại Bắc Đại Tây Dương và Biển Baltic.

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Trong thông báo chính thức, Bộ Ngoại giao Nga bày tỏ tiếc thương trước sự ra đi của Đại sứ Darchiev, đánh giá ông là một nhà ngoại giao xuất sắc, nhà lãnh đạo giàu kinh nghiệm và chuyên gia am hiểu sâu sắc các vấn đề liên quan đến Mỹ.

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Ít nhất 300 trường học tại Italy đã buộc phải sơ tán trong ngày 11/11 sau khi đồng loạt nhận được cùng một thông điệp đe dọa đánh bom. Sự việc gây xáo trộn này xảy ra trong bối cảnh châu Âu đang ngày càng lo ngại về các mối đe dọa "chiến tranh hỗn hợp" nhắm vào nhiều cơ sở hạ tầng và dịch vụ dân sự.

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Bộ Ngoại giao Iran ngày 11/11 thông báo Tehran đã chính thức liệt lực lượng Hải quân và Không quân của Argentina vào danh sách "các tổ chức khủng bố". Đây là động thái trả đũa trực tiếp sau khi Buenos Aires có quyết định tương tự đối với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hồi tháng 4 vừa qua.

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Thủ tướng Đức Friedrich Merz phát tín hiệu sẽ phủ quyết ngân sách EU nếu các quốc gia thành viên không đạt được thỏa thuận về viện trợ tài chính cho Ukraine, đồng thời cho rằng gánh nặng hỗ trợ hiện chủ yếu do một số ít quốc gia thành viên gánh vác.