"Chảo lửa" Trung Đông rực cháy trở lại

Israel và phong trào vũ trang Hamas của người Palestine đã "giao thiệp" bằng hơn 1.000 quả rocket, tên lửa các loại trong vỏn vẹn 3 ngày, cướp đi sinh mạng của ít nhất 38 người, khiến cộng đồng quốc tế lo ngại nguy cơ bùng phát một cuộc chiến đẫm máu quy mô lớn giữa hai bên.

Reuters sáng 12/5 (giờ Hà Nội) dẫn thông báo của cơ quan y tế Palestine cho biết, các cuộc không kích và tấn công bằng tên lửa do Israel tiến hành chống lại nhóm vũ trang Hamas của người Palestine ở Dải Gaza trong các ngày 10, 11 và 12/5 vừa qua đã cướp đi sinh mạng của ít nhất 35 người Palestine, bao gồm ít nhất 10 trẻ nhỏ.

Ở chiều ngược lại, Israel cáo buộc Hamas phóng hơn 1.000 quả rocket, trong đó 850 quả bay vào lãnh thổ nước này, làm 3 dân thường thiệt mạng, dù phần lớn số rocket trên đã bị phòng không Israel đánh chặn trước khi tiếp đất. Hàng trăm dân thường của cả hai phía cũng buộc phải nhập viện do đợt giao tranh và con số thương vong được nhận định sẽ tiếp tục gia tăng.

Lửa, khói bốc lên từ hiện trường vụ không kích ở Dải Gaza. Ảnh: Getty Images
Lửa, khói bốc lên từ hiện trường vụ không kích ở Dải Gaza. Ảnh: Getty Images

Căng thẳng leo thang ở Dải Gaza, Bờ Tây và Đông Jerusalem từ tuần trước, trong bối cảnh Israel áp đặt một loạt hạn chế với tín đồ Hồi giáo Palestine tại thành cổ Jerusalem trong tháng lễ Ramadan, đồng thời dự định trục xuất một số người Palestine sinh sống lâu năm tại Đông Jerusalem để nhường chỗ cho người Do Thái định cư.

Theo Reuters, Israel đã kiểm soát toàn bộ Đông Jerusalem từ cuộc chiến tranh năm 1967 và tuyên bố Jerusalem là thủ đô không thể chia tách. Trong khi đó, người Palestine cũng coi Đông Jerusalem là thủ đô của nhà nước trong tương lai. Tình hình leo thang nghiêm trọng từ hôm 9-5, với việc người dân Palestine đã đụng độ với lực lượng an ninh Israel bên ngoài thánh đường al-Aqsa, địa điểm linh thiêng hàng đầu với người Hồi giáo ở Đông Jerusalem, khiến hơn 700 người Palestine bị thương.

Rạng sáng 10/5, loạt rocket đầu tiên từ Dải Gaza bắt đầu được khai hoả sang lãnh thổ Israel, không lâu sau khi Hamas ra "tối hậu thư" đòi Israel rút lực lượng an ninh khỏi khu đền al-Aqsa. Israel sau đó tiến hành hàng chục đợt không kích tương ứng vào khoảng 150 mục tiêu ở Dải Gaza. Đợt không kích do Tel Aviv tiến hành thậm chí đã đánh sập một toà chung cư 13 tầng cùng nhiều cơ sở hạ tầng khác.

Trong các phát ngôn về xung đột với Hamas, Thủ tướng Israel đương nhiệm, ông Benjamin Netanyahu ngày 11/5 cảnh báo các nhóm vũ trang Palestine sẽ phải "trả giá rất đắt" nếu tiếp tục gây hấn. Bộ trưởng Quốc phòng Israel Benny Gantz cùng ngày tuyên bố ông đã phê duyệt kế hoạch huy động đến 5.000 quân dự bị, đồng thời không loại trừ khả năng tiến hành các chiến dịch trên bộ chống lại Hamas.

Ngược lại, Hamas cũng cáo buộc Israel "khơi mào" đợt giao tranh và rằng, chính Tel Aviv "gây ra khói lửa ở Jerusalem, al-Aqsa và lửa đã lan đến Gaza, do vậy Israel phải gánh hậu quả". "Qatar, Ai Cập và Liên Hợp Quốc (LHQ) đã liên lạc để kêu gọi bình tĩnh, thông điệp của chúng tôi đến Israel là: Nếu họ muốn leo thang, chúng tôi đã sẵn sàng. Nếu họ muốn ngừng lại, chúng tôi không phản đối", lãnh đạo Hamas Ismail Haniyeh nói.

Đây là đợt đụng độ quân sự dữ dội nhất giữa hai bên kể từ cuộc chiến năm 2014, khiến nhiều nước lo ngại tình hình có thể vượt tầm kiểm soát, biến thành một cuộc chiến tranh đẫm máu mới và kéo lùi mọi nỗ lực hoà giải của cộng đồng quốc tế. "Hãy ngừng bắn lập tức. Chúng ta đang chứng kiến xung đột có nguy cơ biến thành chiến tranh toàn diện. Các bên cần thực thi nghĩa vụ giảm căng thẳng. Hãy ngừng bạo lực ngay bây giờ", Đặc phái viên hòa bình Trung Đông của LHQ, ông Tor Wennesland, ngày 11/5 phát thông điệp.

Người phát ngôn LHQ Stephane Dujarric thì cho biết, Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres đã bày tỏ thất vọng trước việc nhiều trẻ em là nạn nhân của các vụ không kích do Israel thực hiện tại Dải Gaza, cũng như thiệt hại tại Israel do các vụ phóng rocket từ Dải Gaza.

Mỹ, đồng minh thân cận của Israel, hôm 11-5 ra tuyên bố kêu gọi cả Israel và Palestine tránh gây ra những cái chết "vô cùng đáng tiếc" cho dân thường. Đáng chú ý, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Ned Price tuy cho rằng, "Israel có quyền tự vệ và đáp trả những cuộc tấn công bằng tên lửa" do Hamas thực hiện, song cũng khẳng định "người dân Palestine cũng có quyền được hưởng sự bình an và an ninh như người dân Israel". "Chúng tôi kêu gọi kiềm chế và bình tĩnh", ông Price nhấn mạnh. Phát ngôn này của chính quyền Mỹ đương nhiệm đã bị cựu Tổng thống Donald Trump sau đó chỉ trích là "yếu đuối".

Từ Moscow, Nga yêu cầu hai bên đối đầu hạ nhiệt và khẳng định nước này sẵn sàng đứng ra tổ chức các cuộc đối thoại hoà bình. Phía Nga cho rằng các bên cần tôn trọng nguyên trạng liên quan đến các thánh địa tại Jerusalem. "Nga luôn sẵn sàng tăng cường các nỗ lực trong lĩnh vực này, kể cả việc hỗ trợ cho các nhà hòa giải quốc tế do nhóm Bộ tứ Trung Đông, gồm Mỹ, Nga, Liên minh châu Âu (EU) và LHQ, đưa ra", tuyên bố của Bộ Ngoại giao Nga nêu rõ.

Cùng lúc, EU, Ủy ban Liên minh châu Phi (AU) và các quốc gia có ảnh hưởng lớn ở Trung Đông đều đã lên tiếng hối thúc các bên ngồi lại đàm phán, ngừng leo thang căng thẳng. Ông Peter Stano, người phát ngôn của Ủy ban châu Âu (EC) nhận định, chỉ có đối thoại trực tiếp mới có thể hoá giải mâu thuẫn giữa Hamas và Israel.

Thiện Minh

Các tin khác

Thượng viện Mỹ phê chuẩn nữ đại sứ đầu tiên tại Việt Nam

Thượng viện Mỹ phê chuẩn nữ đại sứ đầu tiên tại Việt Nam

Trang thông tin của Quốc hội Mỹ mới đây đưa tin, Thượng viện nước này hôm 18/5 (giờ địa phương) đã bỏ phiếu thông qua đề cử nhân sự, trong đó bà Jennifer Wicks McNamara được phê chuẩn làm Đại sứ Mỹ tại Việt Nam, trở thành người phụ nữ đầu tiên sẽ giữ vị trí này.

Cảnh báo khẩn từ IEA về giai đoạn đặc biệt nhạy cảm của năng lượng

Cảnh báo khẩn từ IEA về giai đoạn đặc biệt nhạy cảm của năng lượng

Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) vừa phát đi cảnh báo nghiêm trọng về nguy cơ thế giới bước vào một cuộc khủng hoảng dầu mỏ mới, khi lượng dự trữ dầu thương mại toàn cầu đang giảm với tốc độ chưa từng thấy, trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn nguồn cung năng lượng chiến lược, đồng thời mùa du lịch hè ở Bắc bán cầu đang đến gần.

Chuyên gia nêu nghi vấn lỗi thao tác trong vụ hai tiêm kích Mỹ va chạm

Chuyên gia nêu nghi vấn lỗi thao tác trong vụ hai tiêm kích Mỹ va chạm

Vụ va chạm giữa hai tiêm kích tác chiến điện tử EA-18G Growler của hải quân Mỹ tại bang Idaho cuối tuần qua đang thu hút sự chú ý lớn của dư luận và giới chuyên gia quân sự. Dù toàn bộ phi hành đoàn đã thoát hiểm an toàn, nhiều nhận định ban đầu cho rằng sự cố có thể liên quan tới lỗi thao tác hoặc sai lệch trong quá trình duy trì đội hình biểu diễn trên không.

Tổng thống Mỹ ra chỉ thị vào phút chót về kế hoạch tấn công Iran

Tổng thống Mỹ ra chỉ thị vào phút chót về kế hoạch tấn công Iran

Theo Reuters, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 18/5 (giờ địa phương) đã quyết định tạm hoãn kế hoạch tấn công quân sự nhằm vào Iran, dự kiến diễn ra trong ngày 19/5, để tạo thêm dư địa cho các nỗ lực đàm phán ngoại giao. Trong khi đó, phía Iran đã đưa ra đề xuất mới với Mỹ qua trung gian Pakistan.

WHO ban bố tình trạng khẩn cấp quốc tế vì đợt bùng phát Ebola tại châu Phi

WHO ban bố tình trạng khẩn cấp quốc tế vì đợt bùng phát Ebola tại châu Phi

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã tuyên bố đợt bùng phát Ebola mới nhất tại Cộng hòa dân chủ (CHDC) Congo và nước láng giềng Uganda là “tình trạng khẩn cấp y tế công cộng gây quan ngại quốc tế”, sau khi virus này khiến gần 90 người thiệt mạng và làm dấy lên lo ngại về nguy cơ lây lan trong khu vực.

Hai tiêm kích va chạm tại triển lãm hàng không Mỹ

Hai tiêm kích va chạm tại triển lãm hàng không Mỹ

Một buổi trình diễn hàng không gần căn cứ không quân Mountain Home ở bang Idaho, Mỹ đã bị hủy đột ngột ngày 17/5 (giờ địa phương) sau khi hai tiêm kích va chạm trên không rồi rơi xuống đất trong lúc biểu diễn.

UAV tấn công nhà máy điện hạt nhân UAE

UAV tấn công nhà máy điện hạt nhân UAE

Một vụ tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) đã gây hỏa hoạn tại nhà máy điện hạt nhân Barakah của Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Mỹ và Iran chưa đạt được đột phá ngoại giao nhằm chấm dứt xung đột kéo dài nhiều tháng qua.

Tehran có khả năng thu phí cáp internet ngầm qua Hormuz

Tehran có khả năng thu phí cáp internet ngầm qua Hormuz

Theo truyền thông Iran, nước này nhiều khả năng đang xem xét một đề xuất mang tính chiến lược, khẳng định chủ quyền dưới đáy biển tại eo biển Hormuz nhằm thu phí các tuyến cáp internet ngầm quốc tế. Giới quan sát nhận định, việc này sẽ có thể tạo đòn bẩy mới cho Iran trong bối cảnh căng thẳng khu vực ngày càng gia tăng.

Xung đột Mỹ - Iran trước các biến số mới đa mặt trận

Xung đột Mỹ - Iran trước các biến số mới đa mặt trận

Chính quyền Mỹ và Israel dường như đang chuẩn bị cho khả năng nối lại chiến dịch tấn công quân sự táo bạo hơn nhằm vào Iran ngay trong tuần tới, bao gồm cả phương án triển khai đặc nhiệm trên bộ để thu giữ uranium làm giàu tại các cơ sở hạt nhân của Tehran. Ngược lại, Iran bị nghi triển khai hàng loạt chiến dịch cơ hội, trong đó có vụ xâm nhập hệ thống giám sát nhiên liệu tại nhiều bang của Mỹ, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ chiến tranh mạng nhằm vào hạ tầng năng lượng trọng yếu của nước này.

Rộ tin Israel hạ sát thủ lĩnh cánh quân sự phong trào Hamas tại Gaza

Rộ tin Israel hạ sát thủ lĩnh cánh quân sự phong trào Hamas tại Gaza

Trong thông cáo trên mạng xã hội X hôm 16/5, Bộ Tổng tham mưu Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) tuyên bố, binh chủng không quân của họ vừa hạ sát Izz al-Din al-Haddad, thủ lĩnh cánh quân sự cấp cao nhất của Hamas trong một cuộc không kích chính xác ở thành phố Gaza.

Tàu hỏa đâm xe buýt ở Bangkok, hơn 30 người thương vong

Tàu hỏa đâm xe buýt ở Bangkok, hơn 30 người thương vong

Ít nhất tám người thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương sau khi một đoàn tàu chở hàng đâm vào xe buýt công cộng tại giao lộ đường sắt ở thủ đô Bangkok (Thái Lan) chiều 16/5. Vụ tai nạn nghiêm trọng khiến xe buýt bốc cháy dữ dội, nhiều phương tiện khác cũng bị cuốn vào va chạm liên hoàn.

Chuyên gia lý giải về trạng thái "hoà bình lạnh" giữa Mỹ và Trung Quốc

Chuyên gia lý giải về trạng thái "hoà bình lạnh" giữa Mỹ và Trung Quốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump chiều tối 15/5 đã kết thúc chuyến thăm ba ngày tới Trung Quốc. Giới học giả nhận định, chuyến thăm của nhà lãnh đạo Mỹ đã góp phần tạo thêm “không gian thở” cho quan hệ Mỹ - Trung, đồng thời mở ra một gian đoạn hoà bình lạnh. Có thể, đây không phải kết quả lý tưởng nhất sau cuộc gặp thượng đỉnh, song trong bối cảnh hiện nay, hoà bình lạnh được đánh giá là lựa chọn thực tế nhất.

Nga và Ukraine tiến hành trao đổi tù binh

Nga và Ukraine tiến hành trao đổi tù binh

Nga và Ukraine ngày 15/5 đã tiến hành trao đổi tù binh chiến tranh, mỗi bên trao trả 205 người, trong khuôn khổ một thỏa thuận liên quan tới lệnh ngừng bắn kéo dài ba ngày hồi đầu tháng này do Tổng thống Mỹ Donald Trump làm trung gian.