“Cây dân cư số 4.0”: Điểm nhấn đột phá trong cải cách hành chính tại cơ sở

“Cây dân cư số 4.0” - Giải pháp mã QR và Trợ lý số hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục cư trú - là sáng kiến số hóa mang tính đột phá của Công an xã Hàm Kiệm, Lâm Đồng nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính, giải quyết dứt điểm các vướng mắc tồn tại và nâng cao chất lượng phục vụ người dân tại địa phương.

13/08/2026 17:24

Từ khó khăn thực tế trong công tác tiếp công dân, lực lượng Công an xã Hàm Kiệm thường xuyên đối mặt với tình trạng người dân chưa nắm rõ quy trình, giấy tờ cần thiết đối với các thủ tục cư trú (đăng ký thường trú, tạm trú, tách hộ, xác nhận thông tin...). Việc cán bộ phải hướng dẫn lặp đi lặp lại nhiều lần không chỉ khiến hồ sơ bị trả lại để điều chỉnh, bổ sung nhiều lượt gây tốn thời gian, mà còn tạo ra áp lực lớn cho bộ phận một cửa. Phát hiện ra “điểm nghẽn” này, Công an xã Hàm Kiệm đã nghiên cứu, thiết kế mô hình “Cây Dân cư số 4.0” đặt ngay tại khu vực làm việc và các nhà văn hóa thôn.

1786538477597-2129235609163077128-2129235609163077128-a4b72eea32e33b69afd47f2ee0df507d.jpg — Công an xã Hàm Kiệm hướng dẫn cách thức truy cập "cây dân cư" cho cán bộ và người dân địa phương.

Mô hình lấy hình ảnh “cây” làm biểu tượng trực quan, theo nguyên tắc “trực quan – dễ dùng – hiệu quả”, bố trí hệ thống mã QR khoa học, dễ nhận biết. Chỉ cần dùng điện thoại thông minh quét mã tương ứng với từng thủ tục, người dân dễ dàng tiếp cận đầy đủ thông tin: căn cứ pháp lý, danh mục giấy tờ cần chuẩn bị, trình tự thực hiện, thời hạn giải quyết và video hướng dẫn, biểu mẫu trực quan theo phương pháp “cầm tay chỉ việc”.

1786538477608-2129235609163077128-2129235609163077128-5635f952b9ea8d0eabec763f270e08d2.jpg — Ông Nguyễn Minh Thi phát biểu tại buổi ra mắt mô hình "cây dân cư số 4.0".

Mô hình “Cây dân cư số 4.0” có chức năng tích hợp mã QR tại các bộ phận một cửa. Tiện ích của “cây dân cư số 4.0” là cho phép người dùng quét mã bằng điện thoại để xem hướng dẫn, biểu mẫu, video quy trình và dùng trợ lý số thực hiện 8 thủ tục cư trú cốt lõi theo Luật Cư trú hiện hành. “Cây dân cư số 4.0” đem lại lợi ích thiết thực như: tiết kiệm thời gian đi lại, tra cứu thông tin dịch vụ công trực tuyến 24/7 hoàn toàn miễn phí.

Chỉ sau thời gian thử nghiệm và phục vụ hơn 220 lượt người dân, mô hình đã ghi nhận những kết quả tích cực cùng sự hưởng ứng nhiệt thành từ cộng đồng.

1786538477603-2129235609163077128-2129235609163077128-02874270c2dac826095fe515c0432020.jpg — Thượng tá Tô Đức Nghĩa báo cáo quá trình nghiên cứu, xây dựng và triển khai mô hình.

Bà Nguyễn Thị Mai (người dân thôn Hàm Mỹ) chia sẻ: “Trước đây đi làm thủ tục tách hộ cho con, tôi rất lo vì không biết phải mang theo giấy tờ gì, sợ đi lại nhiều lần. Đứng trước Cây dân cư số, được chú công an hướng dẫn quét mã QR, thông tin hiện ra rất rõ ràng bằng video trực quan. Cần giấy gì, điền mẫu ra sao có hết trên điện thoại. Tôi tự chuẩn bị hồ sơ đầy đủ chỉ trong một lần, không phải sửa đi sửa lại”.

Cùng chung niềm phấn khởi, anh Trần Văn Hùng (một thanh niên địa phương) đánh giá cao tính tiện ích của Trợ lý số: “Sáng kiến này rất văn minh và hiện đại. Trợ lý số trả lời các thắc mắc rất tự nhiên, dễ hiểu, không bị nặng từ ngữ chuyên môn. Buổi tối ở nhà tôi cũng có thể quét mã lưu sẵn để chuẩn bị hồ sơ cho người thân. Việc này giúp giảm bớt thời gian chờ đợi ở trụ sở xã rất nhiều”.

1786538477575-2129235609163077128-2129235609163077128-07688b452a337c2cc1f890511b671c4e.jpg

1786538477570-2129235609163077128-2129235609163077128-c5376f0965b773596f3409b7845c7620.jpg — Niềm vui của Công an xã Hàm Kiệm khi mô hình được người dân đón nhận.

Mô hình “Cây dân cư số 4.0” chính thức ra mắt và đưa vào phục vụ người dân vào ngày 12/8 tại UBND xã Hàm Kiệm, tỉnh Lâm Đồng. Tại buổi ra mắt mô hình này, Thượng tá Tô Đức Nghĩa - Trưởng Công an xã Hàm Kiệm, báo cáo quá trình nghiên cứu, xây dựng và triển khai mô hình; đồng thời công bố chính thức đưa mô hình vào hoạt động.

Ghi nhận sáng kiến và nỗ lực của Công an xã, ông Nguyễn Minh Thi – Chủ tịch UBND xã Hàm Kiệm khẳng định việc đưa “Cây dân cư số 4.0” vào vận hành là dấu mốc thiết thực trong lộ trình chuyển đổi số của địa phương, thể hiện tinh thần chủ động, trách nhiệm của lực lượng Công an xã Hàm Kiệm. Ông Nguyễn Minh Thi còn yêu cầu Công an xã Hàm Kiệm thường xuyên cập nhật quy định mới, tiếp thu phản ánh của Nhân dân để hoàn thiện nội dung và bảo đảm an toàn thông tin hệ thống.

Việc triển khai “Cây dân cư số 4.0” là bước đi cụ thể hóa mục tiêu xây dựng chính quyền số gần dân, lấy sự hài lòng và tiện lợi của Nhân dân làm thước đo hiệu quả cải cách hành chính tại cơ sở. Sáng kiến mô hình “Cây dân cư số 4.0” không chỉ đem lại lợi ích cho người dân mà còn là một trong những việc làm thiết thực trong thực hiện phong trào thi đua Ba nhất "Kỷ luật nhất - Trung thành nhất - Gần dân nhất" của Công an xã Hàm Kiệm.

Văn Hào - Quốc Trung