Phá án thần tốc
Sinh ra tại quê hương Yên Khánh (Ninh Bình), nhưng cả cuộc đời binh nghiệp của Đại tá Đoàn Quốc Thư gắn với mảnh đất Tây Nguyên. Là người lính trưởng thành từ những chuyến đi, năm tháng tuổi trẻ của ông bám trụ dưới các buôn làng, lăn lộn dưới địa bàn. 13 năm làm lãnh đạo Công an huyện, ông thuộc lòng từng tên bản, tên buôn. Ông nhớ rõ những khuôn mặt chất phác, thật thà của các già làng, trưởng bản.
Năm 2011, ông được bổ nhiệm làm Phó giám đốc, Thủ trưởng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đắk Lắk. Với bề dày kinh nghiệm nghề nghiệp, cùng với sự sắc bén, mưu lược trong chỉ huy của Đại tá Đoàn Quốc Thư, những vụ án đặc biệt nghiêm trọng, các chuyên án phức tạp được triệt phá với tốc độ thần tốc, hiệu quả, mang về chiến công vang dội cho lực lượng Công an tỉnh.
Trong số đó, phải kể đến vụ trọng án xảy ra tại huyện Ea H'Leo năm 2013. Theo đó, ngày 21/10, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đắk Lắk nhận được tin báo: Tại nhà chị Triệu Thị Bài (thôn 7C, xã Ea Hiao, huyện Ea H'leo) phát hiện hai cháu Hà Phú Quý (SN 2000) và Cao Hà Nguyên (SN 2003) là con của chị Triệu Thị Bài bị giết hại dã man. Đại tá Đoàn Quốc Thư nhanh chóng xuống hiện trường.
 |
| Đại tá Đoàn Quốc Thư trực tiếp xuống hiện trường chỉ đạo điều tra phá án. |
Đường vào nhà chị Bài ghập ghềnh, khúc khuỷu, ôtô không thể vào được. Đoàn công tác phải xuống xe, xắn quần lội bộ gần hai cây số đường rừng. Cảnh tượng thương tâm đập ngay vào mắt vị Đại tá là thi thể hai đứa trẻ đang nằm lạnh giá trong căn lều trống trước hở sau.
Việc đầu tiên ông làm là chỉ đạo anh em kiếm thùng giấy mì tôm cắt ra để làm một cái thùng từ thiện. Ông cùng tất cả anh em trong tổ công tác "vét" túi ủng hộ trước tiên. Dân trong vùng rất nghèo, ông đi vận động bà con ủng hộ một nghìn, hai nghìn đồng thả vào thùng từ thiện giúp gia đình chị Bài. Khám nghiệm hiện trường xong là lúc màn đêm ập về, tổ công tác dò dẫm tìm đường, người này bấu vai người kia mà đi.
Dư luận tung ra, mẹ hai nạn nhân có một số người tình. Anh em nhận định: Có thể do mâu thuẫn tình ái? Đại tá Thư phân tích: Nếu mâu thuẫn tình ái, tranh giành người phụ nữ này thì đối tượng phải giết người mẹ. Hai đứa bé còn nhỏ thì không có lý do gì phải sát hại. Ông nghiêng về phương án cướp tài sản. Hiện trường có con ngan (vịt xiêm) bị vặt đứt cổ. Chi tiết con ngan làm Đại tá Thư trăn trở.
Trên đường về, ông trao đổi với anh em suy nghĩ của mình: Bây giờ phải chứng minh xem con ngan này chết trước hay hai em bé chết trước? Nếu ngan chết trước, thì hung thủ là đầu trộm đuôi cướp. Hắn vào trộm ngan bị hai đứa nhỏ phát hiện và giết các cháu nhằm bịt đầu mối. Như vậy, đối tượng phải là người quen. Nếu hai cháu bị giết trước, con ngan chỉ là tạo dựng hiện trường. Đối tượng sẽ khác. Thế thì sẽ khó khăn rất nhiều trong việc điều tra phá án.
Ông yêu cầu anh em phải trả lời được các câu hỏi đó và yêu cầu bác sĩ pháp y trả lời: Con ngan bị cắt cổ hay gãy cổ? Pháp y khẳng định, con ngan bị cắt bằng con dao sắc. Đại tá Thư không đồng ý. Ông cho rằng, nếu cắt bằng dao thì máu con ngan phải chảy nhiều. Theo ông, con ngan chết do ngạt trước khi bị cắt cổ. Hướng điều tra bắt đầu từ đây.
Tổ chức phát động quần chúng, rà tìm những đối tượng có biểu hiện nghi vấn, Cơ quan điều tra xác định Vy Bế Ngoạt (SN 1975, quê Cao Bằng, trú thôn 7C, xã Ea Hiao, huyện Ea H'Leo) là đối tượng có nhiều biểu hiện nghi vấn. Vụ án xảy ra 3 ngày thì đối tượng Ngoạt bỏ đi khỏi địa phương.
Đại tá Đoàn Quốc Thư chỉ đạo tổ công tác xuống các địa bàn lân cận xác minh nơi đối tượng có khả năng lẩn trốn, tổ chức truy bắt không cho đối tượng có thời gian trốn về Cao Bằng để tìm cách vượt biên. Các trinh sát bền bỉ, kiên trì không quản ngày đêm băng rừng, đạp đá, lần tìm dấu vết hung thủ.
Máy điện thoại của Đại tá Đoàn Quốc Thư đổ chuông liên hồi cập nhật các tin tức anh em báo về. Hình ảnh đau xót của nạn nhân, tiếng khóc xé lòng của người mẹ ám ảnh vị chỉ huy từng đêm.
Với sự quyết tâm cao nhất, sự đồng lòng, đồng sức của tổ công tác, chỉ trong 4 ngày xảy ra án mạng, trinh sát đã bắt được Vy Bế Ngoạt khi y đang lẩn trốn tại xã Ea Kênh (Krông Păk - Đắk Lắk). Vy Bế Ngoạt khai nhận: Hắn giết hai em nhỏ chỉ vì một con ngan. Đúng như phán đoán trước đó của Đại tá Đoàn Quốc Thư.
Vì một cao nguyên bình yên
Ngày 8/5/2013, tại buôn Triết (xã Ea Kuêh, huyện Cư M'Gar) xảy ra vụ giết người, cướp tài sản có tính chất đặc biệt nghiêm trọng. Khoảng 3 giờ 50 phút sáng, anh Nguyễn Thành Long (SN 1956) đi mua hàng tạp hóa ở TP Buôn Ma Thuột về thì phát hiện cửa sổ phía trước và cửa sau quán bị mở. Anh Long vào nhà thấy vợ là chị Đinh Thị Tiến (SN 1963) đã chết trên giường ngủ với nhiều nhát dao đâm vào vùng mặt, cổ, tay… Tài sản trong nhà bị mất gồm: Tiền mặt, điện thoại, xe máy.
Vụ án đã gây hoang mang, lo sợ trong quần chúng nhân dân và làm ảnh hưởng xấu đến tình hình ANTT tại địa phương. Trước tình hình trên, Giám đốc Công an tỉnh quyết định xác lập chuyên án truy xét do Đại tá Đoàn Quốc Thư làm Trưởng ban, Đại tá Vũ Hòa Bình, Trưởng phòng PC45 làm Phó ban.
Xuống hiện trường, thấy chiếc xe máy bị cướp rớt xuống mương nước cách nhà nạn nhân hơn 100 mét, Đại tá Thư nhận định: Đối tượng có thể từ nơi khác đến nên không thuộc địa hình, mức độ gây án rất quyết liệt. Mặt khác, đối tượng có quen biết với nạn nhân thì mới nắm rõ quy luật sinh hoạt của gia đình nạn nhân. Sau khi biết rõ anh Long đã ra khỏi nhà, đối tượng dùng dao cắt dây buộc cửa sổ rồi đột nhập vào trong quán để lấy trộm tài sản. Khi vào trong quán, bị nạn nhân phát hiện nên dùng dao nhọn đâm chết nạn nhân, sau đó lấy tài sản.
Đại tá Thư chỉ đạo tập trung rà soát các băng nhóm, các đối tượng tiền án, tiền sự trên địa bàn huyện Cư M'Gar, chú trọng các đối tượng ở địa phương khác đến, nhất là đối tượng nghiện ma túy để sàng lọc; tổ chức phát động quần chúng, thu thập thông tin về đối tượng gây án cũng như tang vật vụ án.
Quá trình rà soát có một nguồn tin báo về: Trước khi xảy ra vụ án, có một đối tượng lạ đến tiệm thuốc Tây trên địa bàn xã hỏi mua bơm kim tiêm. Bằng các biện pháp nghiệp vụ, cơ quan điều tra xác định đối tượng nghi vấn là Lô Văn Phượng, từ Tương Dương (Nghệ An) vào xã Ea Kuêh thăm người quen được vài ngày. Sau khi xảy ra vụ án, Phượng đã đi khỏi địa phương.
Ngày 11/5/2013, Đại tá Thư cử đồng chí Phùng Minh Trí, Phó trưởng Phòng PC45 Công an tỉnh chỉ huy tổ công tác tức tốc về Nghệ An phối hợp với Công an Nghệ An truy tìm Lô Văn Phượng nhằm đấu tranh làm rõ một số thông tin liên quan đến Phượng tại Đắk Lắk. Ngày 14/6/2013, tổ công tác phát hiện và bắt giữ được Phượng khi y đang chuẩn bị đón xe ở thị trấn Hòa Bình (Tương Dương) chuẩn bị vượt biên.
Theo chỉ đạo của Trưởng ban chuyên án, tổ công tác tiến hành động viên, sử dụng các tài liệu, chứng cứ đã thu thập được để đấu tranh khai thác nhanh. Trước các bằng chứng thuyết phục và lập luận chặt chẽ, logic của tổ công tác, Phượng đã phải cúi đầu nhận hành vi giết chị Đinh Thị Tiến để cướp tài sản. Trong vòng chưa đầy hai tháng, chuyên án kết thúc thành công. Máu và mồ hôi của anh em đã đổ ra trong hành trình điều tra, truy bắt đối tượng. Bình yên lại trở về trên cao nguyên. Hình tượng của người chiến sĩ CAND mãi đẹp trong lòng dân.
