Đề xuất xử lý hình sự luật sư không tố giác thân chủ chuẩn bị hoặc tiếp tục phạm tội:

Cân bằng giữa bảo mật nghề nghiệp và trách nhiệm công dân

Bộ Công an đã hoàn thiện dự thảo hồ sơ chính sách dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) để lấy ý kiến đóng góp của các cơ quan, tổ chức và cá nhân đến 7/5. Trong đó có nội dung đáng chú ý liên quan đến trách nhiệm của luật sư khi biết thân chủ đang chuẩn bị hoặc tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội. Đề xuất này thu hút sự quan tâm của dư luận bởi liên quan trực tiếp đến mối quan hệ đặc thù giữa luật sư và thân chủ, cũng như yêu cầu bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.

Theo quy định của khoản 3 Điều 19 Bộ luật Hình sự, người bào chữa không phải chịu trách nhiệm hình sự nếu không tố giác tội phạm do thân chủ mình đang chuẩn bị thực hiện, đang thực hiện hoặc đã thực hiện đối với các tội ít nghiêm trọng, nghiêm trọng và rất nghiêm trọng (trừ các tội xâm phạm an ninh quốc gia).

Tuy nhiên, từ thực tiễn áp dụng, Bộ Công an cho rằng, quy định trên bộc lộ những điểm chưa phù hợp. Bởi lẽ, thời điểm người bào chữa tham gia tố tụng để bào chữa cho thân chủ thì hành vi phạm tội đã diễn ra trước đó, người bào chữa thực hiện nhiệm vụ của mình để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của thân chủ liên quan đến hành vi thân chủ của họ đã thực hiện trước đó nên không phải chịu trách nhiệm hình sự nếu họ không tố giác tội phạm liên quan đến hành vi này là hợp lý.

Đề xuất xử lý hình sự luật sư không tố giác thân chủ chuẩn bị phạm tội: Cân bằng giữa bảo mật nghề nghiệp và trách nhiệm công dân -0
Các luật sư bào chữa tại một phiên tòa (Ảnh minh họa)

Tuy nhiên, đối với những hành vi phạm tội mà thân chủ của người bào chữa chuẩn bị thực hiện hoặc đang thực hiện (phạm một tội mới hoặc tiếp diễn hành vi đã phạm tội trước đó) không thuộc phạm vi nhiệm vụ của người bào chữa nên nếu người bào chữa không tố giác đối với các hành vi này sẽ vi phạm nguyên tắc của pháp luật hình sự “mọi hành vi phạm tội do người thực hiện phải được phát hiện kịp thời”. Do vậy, không truy cứu trách nhiệm hình sự đối với họ về hành vi không tố giác các tội phạm đang chuẩn bị thực hiện hoặc đang thực hiện là không hợp lý.

Từ thực tiễn hoạt động của cơ quan Cảnh sát điều tra, Đại tá Lê Khắc Sơn, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát hình sự cho biết, việc Bộ Công an đề xuất nội dung này nhằm bảo đảm các nguyên tắc cơ bản của pháp luật. Việc đề xuất sửa đổi theo hướng quy định trách nhiệm hình sự đối với người bào chữa khi không tố giác tội phạm là nhằm đảm bảo các nguyên tắc tại điểm a, b Khoản 1 Điều 3 Bộ luật Hình sự.

Cụ thể, luật xác định, mọi hành vi phạm tội do người thực hiện phải được phát hiện kịp thời, xử lý nhanh chóng, công minh theo đúng pháp luật. Mọi người phạm tội đều bình đẳng trước pháp luật, không phân biệt giới tính, dân tộc, tín ngưỡng, tôn giáo, thành phần, địa vị xã hội. Người bào chữa cũng như mọi công dân khác, đều phải có trách nhiệm trong phòng, chống tội phạm, nhất là khi họ là người hiểu biết pháp luật, được pháp luật trao cho một số quyền nhất định. Ngoài ra, việc quy định trách nhiệm như trên cũng không tác động đến các quyền của người bào chữa trong vụ án, vụ việc họ đang tham gia.

Dưới góc nhìn nghề nghiệp, luật sư Lê Trung Hiếu, Văn phòng luật sư Thành Vinh cho biết, việc đề xuất thu hẹp phạm vi miễn trừ trách nhiệm hình đối với luật sư, người bảo chữa theo dự thảo nhằm cân bằng giữa đạo đức nghề nghiệp, nghĩa vụ bảo mật thông tin của luật sư với trách nhiệm bảo vệ an toàn xã hội và ngăn chặn tội phạm từ sớm, từ xa theo tinh thần "lấy phòng ngừa là chính" là phù hợp. Đồng thời, việc luật sư thực hiện trách nhiệm như một công dân trong việc tố giác tội phạm là đúng. Tuy nhiên, Luật sư Lê Trung Hiếu cũng chia sẻ về việc làm thế nào để xác định hành vi của thân chủ có đủ điều kiện là hành vi phạm tội hay không, và cần phù hợp với một số luật hiện hành..  

Có thể thấy, đề xuất của Bộ Công an không chỉ nhằm hoàn thiện khung pháp lý mà còn hướng tới mục tiêu lớn hơn nhằm nâng cao hiệu quả phòng ngừa tội phạm ngay từ giai đoạn manh nha. Dự thảo hiện đang trong quá trình lấy ý kiến, những đóng góp từ các chuyên gia, luật sư và dư luận xã hội sẽ là cơ sở quan trọng để hoàn thiện chính sách, bảo đảm hài hòa giữa quyền con người, quyền công dân và yêu cầu giữ vững an ninh, trật tự trong tình hình mới.

Theo quy định của Điều 19 Bộ luật Hình sự hiện hành về không tố giác tội phạm:

- Người nào biết rõ tội phạm đang được chuẩn bị, đang được thực hiện hoặc đã được thực hiện mà không tố giác, thì phải chịu trách nhiệm hình sự về tội không tố giác tội phạm quy định tại Điều 390 của Bộ luật này.

- Người không tố giác là ông, bà, cha, mẹ, con, cháu, anh chị em ruột, vợ hoặc chồng của người phạm tội không phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định tại khoản 1 Điều này, trừ trường hợp không tố giác các tội quy định tại Chương XIII của Bộ luật này hoặc tội khác là tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

- Người không tố giác là người bào chữa không phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định tại khoản 1 Điều này, trừ trường hợp không tố giác các tội quy định tại Chương XIII của Bộ luật này hoặc tội khác là tội phạm đặc biệt nghiêm trọng do chính người mà mình bào chữa đang chuẩn bị, đang thực hiện hoặc đã thực hiện mà người bào chữa biết rõ khi thực hiện việc bào chữa.

Theo điều Điều 390: Tội không tố giác tội phạm:

- Người nào biết rõ một trong các tội phạm quy định tại khoản 2 hoặc khoản 3 Điều 14  của Bộ luật này đang được chuẩn bị hoặc một trong các tội phạm quy định tại Điều 389  của Bộ luật này đang được thực hiện hoặc đã được thực hiện mà không tố giác, nếu không thuộc trường hợp quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 19 của Bộ luật này, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.

- Người không tố giác nếu đã có hành động can ngăn người phạm tội hoặc hạn chế tác hại của tội phạm, thì có thế được miễn trách nhiệm hình sự hoặc miễn hình phạt.

PV

Các tin khác

Đừng để tuổi trẻ bị ma tuý cuốn đi

Đừng để tuổi trẻ bị ma tuý cuốn đi

Từ những thanh niên mới bước qua tuổi đôi mươi tràn đầy hoài bão, không ít người trẻ đã tự đóng sập cánh cửa tương lai bằng những bản án tử hình, chung thân chỉ vì sa chân vào “cái chết trắng”. Thực trạng tội phạm ma túy ngày càng trẻ hóa đang gióng lên hồi chuông cảnh báo nhức nhối đối với toàn xã hội.

Cơ sở dạy học dưới danh nghĩa trường quốc tế hoạt động trái phép như thế nào?

Cơ sở dạy học dưới danh nghĩa trường quốc tế hoạt động trái phép như thế nào?

Bằng việc tự xưng là "hiệu trưởng trường quốc tế tại Mỹ", đưa ra những cam kết về chương trình đào tạo, học bạ và khả năng chuyển tiếp du học, Trương Văn Thiên Tư chủ đầu tư của Trung tâm Anh ngữ Thiên Lập Nhân đã tổ chức dạy phổ thông trái phép cho hơn 200 học sinh tại Đà Nẵng, thu học phí từ 7-8 triệu đồng/tháng. Cơ quan Công an TP Đà Nẵng đã khởi tố, bắt tạm giam Tư để điều tra về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Bắt nhóm đối tượng trộm tài sản trị giá gần 900 triệu đồng

Bắt nhóm đối tượng trộm tài sản trị giá gần 900 triệu đồng

Ngày 3/11, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh An Giang cho biết vừa tống đạt các quyết định khởi tố bị can và lệnh bắt bị can để tạm giam đối với: Lâm Điền Côn (SN 1964); Phan Văn Trường (SN 1985) và Huỳnh Hữu Lợi (SN 1980, cùng cư trú phường Long Xuyên, tỉnh An Giang) để tiếp tục điều tra về hành vi “Trộm cắp tài sản”.

Tìm chủ sở hữu xe máy liên quan đến vụ án ma túy tại Hà Nội

Tìm chủ sở hữu xe máy liên quan đến vụ án ma túy tại Hà Nội

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội đang tìm chủ sở hữu chiếc xe máy Honda Wave màu xanh đen, không gắn biển kiểm soát, được tạm giữ trong quá trình điều tra vụ án mua bán, tổ chức sử dụng và tàng trữ trái phép chất ma túy xảy ra trên địa bàn thành phố.

Góp ý dự thảo thông tư quy định về công tác bồi thường Nhà nước

Góp ý dự thảo thông tư quy định về công tác bồi thường Nhà nước

Ngày 26/10, tại tỉnh Phú Thọ, Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường Nhà nước, Bộ Tư pháp đã phối hợp với Sở Tư pháp tỉnh Phú Thọ tổ chức tọa đàm góp ý dự thảo thông tư quy định biện pháp thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về công tác bồi thường Nhà nước.

Khởi tố 2 đối tượng đổ 1.900 tấn chất thải gây ô nhiễm môi trường tại Phú Quốc

Khởi tố 2 đối tượng đổ 1.900 tấn chất thải gây ô nhiễm môi trường tại Phú Quốc

Ngày 28/10, Cơ quan CSĐT (Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường) Công an tỉnh An Giang cho biết đã ra quyết định khởi tố bị can và thi hành các biện pháp ngăn chặn đối với Huỳnh Quốc Khánh (SN 1992, địa chỉ: khu phố 8 An Thới, đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang) và Phan Minh Thìn (SN 1988, địa chỉ: khu phố 4 An Thới, đặc khu Phú Quốc) để điều tra về tội “Gây ô nhiễm môi trường”.

Bỏ thủ tục phục hồi hoạt động, không giảm trách nhiệm an toàn PCCC

Bỏ thủ tục phục hồi hoạt động, không giảm trách nhiệm an toàn PCCC

Việc bãi bỏ thủ tục phục hồi hoạt động đối với cơ sở, phương tiện giao thông và hộ gia đình đang bị đình chỉ là bước tiến quan trọng trong cải cách hành chính. Quy định mới mang lại lợi ích thiết thực, đồng thời đề cao tính tự giác và trách nhiệm pháp lý của các chủ thể trong bảo đảm an toàn phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH).

Khởi tố nữ giám đốc ở Cà Mau làm giả nhãn hiệu, bao bì đường cát

Khởi tố nữ giám đốc ở Cà Mau làm giả nhãn hiệu, bao bì đường cát

Ngày 23/10, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Cà Mau cho biết, đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và cấm đi khỏi nơi cư trú đối với Châu Bích Ngà (SN 1994, ngụ số 49, đường Lê Lợi, khóm 5, phường Bạc Liêu, tỉnh Cà Mau) là Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Thu Ngân Bạc Liêu để điều tra về hành vi “Sản xuất, buôn bán hàng giả là đường cát”.

 Bị kẻ mạo danh con gái đang du học lừa hơn 1,5 tỷ đồng

Bị kẻ mạo danh con gái đang du học lừa hơn 1,5 tỷ đồng

Một phụ nữ ở Đắk Lắk nhận tin nhắn giả mạo nhưng tưởng của con gái đang du học tại Nhật Bản nhờ mẹ chuyển tiền cho người bạn để đáo hạn ngân hàng. Người mẹ đã chuyển số tiền hơn 1,5 tỷ đồng cho bọn lừa đảo.

Tìm bị hại trong các vụ cướp giật tài sản trên địa bàn tỉnh An Giang

Tìm bị hại trong các vụ cướp giật tài sản trên địa bàn tỉnh An Giang

Ngày 21/10, Cơ quan CSĐT (Phòng Cảnh sát hình sự) Công an tỉnh An Giang đang tiến hành điều tra các vụ án “Cướp giật tài sản” xảy ra tại khu vực Quốc lộ 61, tuyến đường 3/2, khu vực vòng xoay Tắc Cậu, cầu Rạch Chanh, cầu Cái Bé - Cái Lớn và một số tuyến đường, địa điểm lân cận.