Theo chân Đại úy Lù Văn Dần, Phó Trưởng Công an xã Mường Khiêng và anh em Công an xã, chúng tôi đến nhà ông Tòng Văn Doa. Ngôi nhà nhỏ nằm cuối bản Mười, con đường sâu hun hút. Cuộc sống của ông Doa và gia đình nay đã khấm khá hơn những ngày trước rất nhiều.
Bên chén trà ấm nóng, ông Doa bồi hồi kể về những ngày tháng cũ cùng sự ân hận của mình. Với bản án hơn 20 năm tù giam về hành vi “Giết người” chỉ vì một phút nóng nảy, sau đó với quá trình cải tạo tốt rồi nhiều lần được giảm án, 3 năm qua, sau khi trở về quê hương, bản làng, với ý chí quyết tâm làm lại cuộc đời, nay cuộc sống của ông đã có nhiều đổi thay…
Chia sẻ với PV, ông Doa cho biết, bản thân ông đi cải tạo thì được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước và nhiều lần giảm án, sau khi trở về cũng được cấp ủy, chính quyền địa phương giúp đỡ, tạo điều kiện. Cuộc sống tuy còn nhiều khó khăn nhưng với đôi bàn tay hướng về nẻo thiện cùng sự giúp đỡ của cấp ủy, chính quyền địa phương và lực lượng Công an thì nay cuộc sống đã ổn định.
Quyết tâm làm lại cuộc đời, không được bỏ cuộc trước thử thách khó khăn… đây là những gì mà anh Tòng Văn Cơ cũng trú tại bản Mười được các cán bộ quản giáo chỉ ra khi còn trong Trại giam. Anh Cơ cho biết, những ngày đầu trở về với gia đình, gặp không ít vất vả trong gia đình, cùng hàng loạt khó khăn trong công việc. Ý nghĩ sẽ tìm đến sống ở một nơi thật xa, không ai biết đến mình luôn thường trực trong đầu của anh, nhưng rồi anh nghĩ lại rằng chẳng đâu bằng quê hương. Đến giờ sau ngần ấy năm, khi trở về anh đã tranh thủ nguồn vốn vay để canh tác cà phê, trồng lúa, đến nay mỗi năm cho thu nhập hàng trăm triệu đồng.
Theo thống kê, Công an xã Mường Khiêng, tỉnh Sơn La hiện nay đang quản lý hơn 50 người tái hòa nhập cộng đồng, với sự đồng hành sát sao của cấp ủy, chính quyền địa phương và lực lượng Công an, nhiều chính sách và các mô hình hỗ trợ người tái hòa nhập cộng đồng cũng được triển khai góp phần quan trọng xóa bỏ được sự kỳ thị, xa lánh của xã hội đối với người lầm lỗi, tạo cho họ một điểm tựa trong cuộc sống, giúp họ vững tin hơn trên con đường hoàn lương.
Công tác tái hòa nhập cộng đồng và thi hành án hình sự tại cộng đồng được xác định là một nhiệm vụ trọng tâm, quan trọng nhằm thực hiện tốt chủ trương, chính sách nhân văn, nhân đạo của Đảng và Nhà nước đối với người chấp hành xong án phạt tù và người chấp hành án tại cộng đồng. Đồng thời cũng phòng ngừa, ngăn chặn tình trạng phạm tội và tái phạm tội, góp phần đảm bảo ANTT, mang lại cuộc sống yên bình cho người dân.
Vì vậy, những năm qua, Công an xã Mường Khiêng đã chủ động tham mưu với các cấp ủy đảng, chính quyền các địa phương tổ chức thực hiện các biện pháp bảo đảm tái hòa nhập cộng đồng, nhằm giúp người chấp hành xong án phạt tù trở về địa phương yên tâm lao động sản xuất tránh nguy cơ tái phạm tội.
Đại úy Lù Văn Dần, Phó Trưởng Công an xã thông tin: Công an xã đã chủ động tham mưu giúp UBND xã tổ chức thực hiện các biện pháp bảo đảm tái hòa nhập cộng đồng, chỉ đạo Cơ quan thi hành án hình sự, Công an xã đã chủ động nắm tình hình, điều kiện, hoàn cảnh, tâm tư, nguyện vọng chính đáng của người chấp hành xong hình phạt tù để tư vấn, giáo dục, hướng nghiệp, giúp đỡ, tạo các điều kiện đăng ký cư trú, cấp căn cước và tìm kiếm việc làm.
“Công an xã đã phối hợp với MTTQ bố trí nguồn kinh phí để hỗ trợ người tái hòa nhập cộng đồng, phối hợp với các tổ an ninh gặp gỡ, tiếp xúc để từ đây nắm bắt được tâm tư nguyện vọng của họ, từ đây không để họ tái vi phạm pháp luật… Qua đây chúng tôi cũng mong muốn người tái hòa nhập trở về địa phương sẽ phát huy tinh thần hăng say lao động sản xuất từ đó sẽ góp phần phát triển kinh tế của gia đình và địa phương, xã Mường Khiêng” - Đại úy Lù Văn Dần thông tin thêm.
Ông Bùi Thế Anh, Phó Bí thư thường trực Đảng ủy xã Mường Khiêng cho biết: Trong công tác tái hòa nhập cộng đồng, Đảng ủy - UBND - Ủy ban MTTQ xã đã đưa vào chương trình công tác năm, tổ chức nhiều hoạt động cụ thể, các tổ chức chính trị xã hội có cơ chế khuyến khích để những người tái hòa nhập cộng đồng yên tâm làm ăn chân chính, có cơ chế động viên những người vươn lên trong cuộc sống, phát triển kinh tế gia đình và địa phương.
Phía trước là tương lai, là những ước mơ sẽ được viết tiếp bằng đôi bàn tay hướng thiện. Không còn phải đối mặt với sự xa lánh, kỳ thị của những người xung quanh, không còn bế tắc trong hành trình kiếm tìm kế sinh nhai, giờ đây, những người lầm lỗi tại Sơn La đã được xã hội và cộng đồng quan tâm tạo điều kiện chăm lo sản xuất, xây dựng cuộc sống mới. Đó chính là phép màu của lòng nhân ái, sự bao dung và chính sách nhân đạo mang đậm tính nhân văn của Đảng, Nhà nước ta đối với họ.
Quyết định 22 - “chìa khóa” mở cánh cửa tái hòa nhập cộng đồng 
Giúp đỡ người hoàn lương tái hòa nhập cộng đồng 
