Brazil: Chính sách chống tham nhũng của Tổng thống Dilma Rousseff

Mới chỉ sau 11 tháng lên cầm quyền, nữ Tổng thống Brazil Dilma Rousseff đã cách chức, sa thải tới 5 vị bộ trưởng trong Chính phủ và cả Chánh Văn phòng Tổng thống sau khi báo chí đăng tải những thông tin tố cáo hành vi tham nhũng của họ. Cũng nhờ chính sách kiên quyết chống tham nhũng, uy tín của Tổng thống Rousseff đang ngày một lên cao.

Có lẽ tại bất kỳ một quốc gia nào, những xáo trộn trong giới chức lãnh đạo đất nước như trên hoàn toàn có thể dẫn tới một cuộc khủng hoảng chính trị nghiêm trọng. Tuy nhiên, tại Brazil , sự thay đổi được nhận thấy rõ nhất lại là chỉ số uy tín của tổng thống đã tăng lên tới mức chưa từng có 70%.

Nguyên nhân chính của hiện tượng này là do cuộc chiến chống tham nhũng đã trở thành một ý tưởng chung được cả nước ủng hộ. Tham gia vào cuộc chiến này không chỉ có các cơ quan hành pháp, báo chí, giáo hội mà là đông đảo người dân. Chiến dịch "trong sạch hóa", hay như tại Brazil vẫn mệnh danh là "dọn dẹp buổi sáng", còn được triển khai rộng khắp nhằm vào cả hàng ngũ các quan chức hạng trung, khiến rất nhiều quan chức tại các cơ quan thị chính phải từ chức hàng loạt.

Bà Rousseff trên thực tế đã "thừa hưởng" một bộ máy lãnh đạo đất nước do chiến hữu, đồng thời là người tiền nhiệm Luiz Inacio Lula da Silva gây dựng nên. Ngay từ khi còn là Chánh Văn phòng Tổng thống, bà cũng phần nào trực tiếp tham gia vào việc hình thành bộ máy mới này. Cho dù vậy, đương kim Tổng thống vẫn kiên quyết "dọn dẹp" bộ máy của chính mình. Khác với người tiềm nhiệm, bà Rousseff đã không bỏ qua bất cứ một thông tin nhạy cảm nào về các quan chức cao cấp nhất được công bố trên báo chí.

Theo số liệu của Tổ chức liên kết Công đoàn lớn nhất đất nước FIESP, Brazil đang là một quốc gia phải đương đầu với nạn tham nhũng khá nghiêm trọng. Chỉ riêng trong năm 2010, tổng số tiền tham nhũng (từ các khoản trích phần trăm, đưa hối lộ, bao che họ hàng thân thuộc cho tới đánh cắp tiền từ ngân sách quốc gia) tại các cơ quan nhà nước của Brazil đã lên tới 69,1 tỉ real (tiền Brazil), tức là gần bằng 2,3% GDP của cả nước. Cần biết là với số tiền khổng lồ trên, chính phủ có thể đầu tư xây dựng được 277 sân bay mới, hay tăng gấp đôi số sinh viên được nhà nước tài trợ học phí tại các trường đại học.

"Nạn nhân" đầu tiên trong cuộc chiến chống tham nhũng của Tổng thống Rousseff lại chính là Chánh Văn phòng Tổng thống - ông Antonio Pelosi. Ông này đã không thể đưa ra lý giải rõ ràng về số tài sản cá nhân tăng lên rất nhanh chóng chỉ trong có vài năm. Tiếp đó là Bộ trưởng Du lịch được xếp vào loại "không thể đánh chìm" Pedro Novais, người đã có mặt trong Chính phủ liên minh suốt 5 nhiệm kỳ, trong thời gian đó đã kịp tích lũy cho mình một tài sản không nhỏ từ ngân sách quốc gia. 

Brazil: Chính sách chống tham nhũng của Tổng thống Dilma Rousseff ảnh 1
Tổng thống Brazil Dilma Rousseff.

Bộ trưởng Nông nghiệp Wagner Rossi bị buộc tội nhận hối lộ từ các doanh nhân để vận động hành lang cho quyền lợi của họ. Còn Bộ trưởng Giao thông vận tải Alfredo Nascimento lại kiếm thêm bằng cách tổ chức ra một "doanh nghiệp gia đình" tại một cơ quan thuộc bộ để bán các gói thầu xây dựng các tuyến đường sắt làm thiệt hại cho ngân sách quốc gia một số tiền lớn. Quan chức cỡ lớn cuối cùng vừa bị cách chức vào cuối tháng 10 vừa qua là Bộ trưởng Thể thao Orlando Silva, người bị cáo buộc đã dùng tiền ngân sách để chi cho chiến dịch tranh cử của riêng mình và cả của đảng mình. Những vụ từ chức cỡ lớn trên còn có tác động dây chuyền kéo theo hàng loạt sự ra đi của các quan chức cấp thấp.  

Các nhà quan sát ban đầu đã nhắc tới nguy cơ mạo hiểm từ chính sách "dọn dẹp" kiên quyết của bà Rousseff xuất phát từ nhiều nguyên do. Đầu tiên là các quan chức bị sa thải đều thuộc về các đảng phái trong liên minh cầm quyền. Thứ hai, thay vì nhận được sự ủng hộ của người dân, bà Rousseff ngược lại có thể bị "mất điểm", do phe đối lập rất có thể tận dụng những trường hợp này để triển khai chiến dịch vận động với khẩu hiệu chỉ trích nạn tham nhũng trong chính quyền.

Có điều tất cả các đảng phái trong liên minh cầm quyền đều không có phe nào rút lui khỏi chính phủ, cho dù trước đó cũng từng đưa ra lời cảnh báo. Nguyên nhân thật sự là do tất cả đều nhận thấy, toàn bộ người dân, giáo hội và giới thương gia đều hoàn toàn ủng hộ chính sách chống tham nhũng của chính quyền. Mọi người đều đánh giá tổng thống của họ đã thể hiện lòng dũng cảm đặc biệt qua việc đặt quyền lợi của người dân cao hơn quyền lợi của bản thân và liên minh cầm quyền.

Về phần mình, bà Rousseff chỉ giải thích rằng, đấu tranh chống tham nhũng chỉ là một "nguy cơ mạo hiểm nghề nghiệp" đối với mình. Đương kim Tổng thống cũng tỏ ra không đồng ý với từ "dọn dẹp buổi sáng" như báo chí vẫn dùng. "Việc dọn dẹp thường được mọi người tiến hành từ 6 đến 8 giờ sáng - bà Rousseff phát biểu - trong khi hoạt động trên cương vị tổng thống giám sát việc chi tiêu ngân sách quốc gia là việc không bao giờ được gián đoạn".

Chưa thể nói gì nhiều về hiệu quả của chiến dịch chống tham nhũng tại Brazil , nhưng chí ít trong con mắt của người dân, bà Rousseff đã được nhìn nhận như một vị thủ lĩnh công tâm sẵn sàng hành động vì lợi ích của đất nước, vì xã hội chứ không vì liên minh cầm quyền của mình. Bà tỏ ra sẵn sàng đương đầu với cuộc bầu cử năm 2014 sắp tới với những "vụ bê bối cỡ lớn" như trong thời gian vừa qua

Đinh Linh (Tổng hợp)

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.