Mặc dù đang hồi phục "phong độ", nhưng liệu “chú Voi" có làm được cuộc lật đổ “chú Lừa" đang gặp nhiều khó khăn hay không, còn phải chờ xem.
Thường thì cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ luôn là cuộc đấu đầy khó khăn đối với một tổng thống Mỹ mới bước vào nhiệm kỳ đầu tiên. Lịch sử các kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ của nước Mỹ từ đầu thế kỷ XX đến nay cho thấy đảng của Tổng thống đương nhiệm luôn thất bại ở cả 2 viện hoặc ở Hạ viện rồi dần dần sau đó đến Thượng viện. Như vậy, tình hình bất lợi đang thuộc về đảng Dân chủ, và nhiều khả năng đảng này sẽ mất thế đa số ở Hạ viện về tay đảng Cộng hòa. Giới quan sát đang chờ đợi một làn sóng mới của đảng Cộng hòa nắm quyền kiểm soát trong Quốc hội liên bang và cả tiểu bang.
Giới báo chí Mỹ đã phân tích rất kỹ tương quan lực lượng giữa 2 đảng Cộng hòa và Dân chủ ở từng cuộc đua. Ở cuộc đua 36 ghế Thượng viện, đảng Cộng hòa có khả năng chắc chắn giành chiến thắng nhiều hơn Dân chủ 10 bang (18 so với 8 của Dân chủ), còn 11 bang "phân vân", bên nào vận động giỏi hơn thì thắng.
Theo phân tích của báo Washington Post, trong 36 ghế tranh cử ở Thượng viện thì đảng Dân chủ chỉ nắm chắc phần thắng có 8 ghế, trong khi đảng Cộng hòa nắm chắc 17 ghế, còn lại 11 ghế phân vân. Dự báo của giới phân tích cho thấy đảng Cộng hòa sẽ giành nhiều hơn đảng Dân chủ từ 8-12 ghế Thượng viện.
Tuy nhiên, cho dù “chú Voi" có giành nhiều hơn “chú Lừa" 12 ghế ở kỳ bầu cử này thì vẫn chưa nắm được đa số ở Thượng viện, vì đảng Dân chủ hiện còn nắm số ghế chưa hết nhiệm kỳ nhiều hơn đảng Cộng hòa (Dân chủ có 40 ghế, Cộng hòa chỉ có 23). Chỉ có một điều chắc chắn là, đảng Dân chủ sẽ bị mất thế đa số tuyệt đối; hoặc chỉ mất quyền kiểm soát Thượng viện khi xảy ra "sóng thần" trong kỳ bầu cử.
Ngay cả các cuộc đua Thống đốc và nghị viện cấp tiểu bang cũng đang theo chiều hướng tương tự như bầu cử Quốc hội liên bang.
Như vậy, một kịch bản nhiều khả năng xảy ra nhất sau ngày 2/11 là đảng Dân chủ nắm Thượng viện, còn Cộng hòa nắm Hạ viện. Nếu kịch bản này thành hiện thực, việc thông qua các chính sách của Tổng thống Obama sẽ gặp nhiều khó khăn hơn hiện nay, nhưng không đến nỗi khó khăn tuyệt đối như trường hợp cả 2 viện lọt vào tay đảng Cộng hòa. (Tổng thống George W.Bush, sau kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2006, đã mất cả 2 viện vào tay đảng Dân chủ, khiến cho việc thông qua nhiều chính sách điều hành quốc gia hết sức khó khăn, thậm chí đã diễn ra cuộc đấu sinh tử giữa chính quyền và Quốc hội).
Có nhiều nguyên nhân khiến cho đảng Dân chủ thất thế so với đảng Cộng hòa. Khó khăn về kinh tế và mất công ăn việc làm là vấn đề lớn nhất, thân thiết nhất khiến cho cử tri quan tâm hơn là những chuyện "quốc gia đại sự" khác. Thống kê cho thấy tỉ lệ thất nghiệp trong tháng 8/2010 ở Mỹ đã tăng cao, vượt ngưỡng an toàn, lên đến 9,6% do có thêm 54.000 người thất nghiệp trên khắp nước Mỹ. Khi lên nắm quyền, Tổng thống Obama từng hứa tạo ra thêm ít nhất 500.000 công ăn việc làm mới trong gói giải cứu kinh tế Mỹ trị giá 783 tỉ USD, nhưng tình hình cho đến nay đang cho thấy việc thực hiện lời hứa của ông Obama không hề dễ dàng do những yếu tố tác động khác nhau của kinh tế thế giới và ngay trong lòng nước Mỹ.
Không những thế, vấn đề chi tiêu ngân sách chưa được kiểm soát như mong muốn dẫn đến thâm hụt ngân sách vẫn theo đà "tiến tới" cũng là một yếu điểm nữa để phe Cộng hòa nhắm vào đó công kích sự lãnh đạo của ông Obama, khiến cho ngày càng có nhiều cử tri suy nghĩ lại và thay đổi cách nhìn của mình đối với vị Tổng thống da màu đầu tiên, người từng mang lại cho họ sự hứng khởi quan trọng trong cuộc sống.
Sự thất vọng của cử tri cộng hưởng với tư tưởng kỳ thị chủng tộc vẫn còn chưa thật sự "chết" trong lòng nước Mỹ tạo thành một đợt "sóng to" đánh vào uy tín của ông Obama. Các kết quả thăm dò cử tri của báo chí và các viện thăm dò dư luận cho thấy tỉ lệ cử tri hài lòng với công việc của Tổng thống Obama chỉ còn 44% - một tỉ lệ rất thấp chỉ sau hơn 18 tháng cầm quyền.
Bên ngoài nước Mỹ, Tổng thống Obama hiện cũng đang bị "phân tâm" bởi cuộc chiến chống khủng bố tại Afghanistan và Pakistan, tiến trình hòa bình tại Trung Đông và nhiều vấn đề đối ngoại khác như Iran, CHDCND Triều Tiên, quan hệ căng thẳng với Trung Quốc,... cho nên thật khó để tập trung toàn tâm toàn lực cho cuộc đấu trong nước. Đó chính là lý do khiến mọi người lo ngại liệu ông Obama có trụ nổi sang nhiệm kỳ II hay không