Đất trồng lúa bị mất dần do đô thị hóa, khu công nghiệp, dự án, nước biển dâng, kể cả sân golf… ảnh hưởng trực tiếp tới an ninh lương thực quốc gia. Đại biểu Quốc hội bày tỏ lo ngại nếu thực trạng này không được chấn chỉnh. “Tôi tra bản đồ google thấy hình ảnh đất trống đồi trọc nhiều quá, ruộng lúa bờ xôi ruộng mật eo hẹp dần, xót lắm. Trồng cao su thì được cây nhưng động vật bị hủy diệt” - đại biểu Huỳnh Thành (Gia Lai) dẫn chứng thực trạng đáng lo ngại.
Tiếp lời, đại biểu Trần Du Lịch (TP Hồ Chí Minh) cảnh báo: Địa phương nào cũng mở khu kinh tế, khu công nghiệp, dịch vụ, du lịch, xâm lấn nghiêm trọng đất lúa, an ninh lương thực quốc gia bị đe dọa. Mở rộng đất như vậy nhưng làm ngành gì, đều phải tính toán bằng định lượng chứ không thể định tính. “Nếu định tính, chúng tôi không thể yên tâm kiểu quy hoạch rộng rãi đất công nghiệp trong khi đất nông nghiệp bỏ hoang” – ông lo lắng.
Nhiều ý kiến cho rằng, việc lập quy hoạch sử dụng đất theo đơn vị hành chính không đảm bảo tính kết nối liên vùng, có tình trạng mỗi địa phương vì lợi ích cục bộ, vì mục tiêu bằng mọi giá phải phát triển kinh tế địa phương nên đã quy hoạch thiếu cân nhắc dẫn đến sự phát triển hài hòa toàn khu vực…
Tờ trình về quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 của Chính phủ cho thấy, đến thời điểm trên, nước ta hoàn thành mục tiêu quốc gia về công nghiệp hóa, hiện đại hóa và trở thành nước công nghiệp hiện đại. Để đảm bảo 55% dân số sống ở đô thị cần 230 nghìn ha đất đô thị trong tổng số 2 triệu ha. Đất phát triển hạ tầng cần 1,8-2 triệu ha, đất khu công nghiệp 350 nghìn – 400 nghìn ha năm 2030.
Trong 10 năm qua, có 350 nghìn ha đất lúa, riêng đất lúa nước là 270 nghìn ha được chuyển sang mục đích khác, trong đó nhiều diện tích thuộc dạng “bờ xôi rộng mật” đã chuyển từ đất lúa sang đất đô thị, khu công nghiệp và cơ sở sản xuất phi nông nghiệp. Những loại đất này khó có khả năng quay lại. Đến 2020, dự kiến có 300 nghìn ha đất trồng lúa sẽ chuyển sang mục đích khác, sau 2020, đất lúa tiếp tục bị giảm vì áp lực dân số, đô thị, công nghiệp. Đến 2020, dân số khoảng 100 triệu người, đến 2030 khoảng 110 – 115 triệu, trong đó 55% dân số sống ở đô thị.
Tổng lương thực cho các nhu cầu của cả nước cần 47 triệu tấn, diện tích gieo trồng cần 7,3 triệu ha (với hệ số sử dụng đất 1,9 đến 2 lần). Đến 2020, nước biển dâng 12cm, diện tích đất lúa bị ảnh hưởng 6 nghìn ha, trong đó ở đồng bằng sông Cửu Long mất gần 4 nghìn ha. Đến 2030, nước biển dâng 17cm, diện tích đất lúa bị mất 20 nghìn ha. Cuối thế kỷ XXI, nước biển dâng 75cm thì 70% diện tích đất lúa đồng bằng Sông Cửu Long bị mất. Thế nhưng, quá trình lập quy hoạch, các địa phương đề nghị chuyển tới 500 nghìn ha đất lúa (hơn 12%) sang mục đích khác, chỉ còn 3,6 triệu ha đất lúa.
Với thực trạng như vậy, Chính phủ đề nghị giữ chỉ tiêu đất lúa 3,81 triệu ha trong kế hoạch 2011 – 2015. Năm 2000, đất khu công nghiệp là 23 nghìn ha, đến 2010 tăng lên 72 nghìn ha, đến 2020 là 200 nghìn ha. Quan điểm được khẳng định rõ: “Duy trì và bảo vệ nghiêm ngặt diện tích đất trồng lúa cần thiết để bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, đất rừng phòng hộ, rừng đặc dụng, khu bảo tồn thiên nhiên và đất di tích danh thắng nhằm bảo vệ cảnh quan môi trường”.
| Dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính, có mức phạt tối đa đến 2 tỷ đồng Trong phiên thảo luận tại tổ chiều 10/11, Quốc hội cho ý kiến dự án Luật xử lý vi phạm hành chính. Lần đầu tiên, mức phạt hành chính tiền tỷ được đưa vào luật, mức phạt tối đa lên 2 tỷ đồng. Tuy nhiên, mức phạt tối đa chỉ được áp dụng trong 5 lĩnh vực: quản lý các vùng biển và thềm lục địa; quản lý hạt nhân và chất phóng xạ, năng lượng nguyên tử; quản lý rừng, lâm sản; tiền tệ và ngân hàng, tín dụng, chứng khoán và thị trường chứng khoán; tài nguyên nước, dầu khí và các khoáng sản khác, bảo vệ môi trường, đất đai. Liên quan việc sử dụng phương tiện kỹ thuật để hỗ trợ xử lý vi phạm hành chính, khoản 1 Điều 67 quy định: Cơ quan, người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính được sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ để phát hiện vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo đảm trật tự, an toàn giao thông và bảo vệ môi trường. Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Phan Trung Lý giải thích: sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ có vai trò quan trọng trong việc phát hiện vi phạm hành chính và chứng minh vi phạm hành chính. Tuy nhiên, với sự phát triển của khoa học kỹ thuật thì việc này cũng dễ bị lạm dụng dẫn đến một số trường hợp vi phạm quyền tự do công dân. Ủy ban tán thành với quy định cho phép sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật trong một số lĩnh vực như bảo đảm trật tự, an toàn giao thông và bảo vệ môi trường. Việc sử dụng các trang thiết bị này phải đảm bảo một số nguyên tắc như: tôn trọng các quyền tự do, nhân phẩm, tuân thủ đúng quy trình, kết quả thu được bằng phương tiện, kỹ thuật phải được ghi bằng văn bản và chỉ được sử dụng vào việc phát hiện vi phạm hành chính. Thủ tục xử phạt không lập biên bản được áp dụng đối với những vụ vi phạm đơn giản, rõ ràng, mức tiền xử phạt thấp (dưới 1 triệu đồng). Việc công bố công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng áp dụng trong trường hợp vi phạm hành chính về vệ sinh an toàn thực phẩm, y tế, lao động, bảo hiểm, môi trường, thuế, chứng khoán, sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn đo lường, chất lượng… |
