Trên con đường đi tới, còn biết bao trở lực cản bước Đảng ta, trong đó không ít trở lực nảy sinh từ chính Đảng ta. Khi Đảng ta xác định “công tác xây dựng Đảng vẫn còn không ít hạn chế, yếu kém, thậm chí có những yếu kém, khuyết điểm kéo dài qua nhiều nhiệm kỳ chậm được khắc phục, làm giảm lòng tin của nhân dân đối với Đảng; nếu không được sửa chữa sẽ thách thức đối với vai trò lãnh đạo của Đảng và sự tồn vong của chế độ” thì Đảng đã chỉ rõ chỉ có thể hoàn thành được nhiệm vụ trọng đại và vẻ vang của mình trước lịch sử và dân tộc một khi triển khai quyết liệt và có hiệu quả Nghị quyết Hội nghị Trung ương IV – “Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay”. Đây thật sự là một cuộc “sát hạch” hết sức nghiêm túc có tính chất sinh tử cả trước mắt và lâu dài đối với bản lĩnh của một Đảng cầm quyền.
Lịch sử CNXH hiện thực thế giới đã có nhiều bài học cay đắng, Đảng Cộng sản Liên Xô và các nước Đông Âu có số lượng đảng viên rất đông (chiếm trên 10% dân số) nhưng không mạnh. Một bộ phận trong số đảng viên đông đảo đó mang tư tưởng thực dụng, cơ hội, vào đảng để kiếm lợi. Thực tế ở Liên Xô, Đông Âu xác nhận rằng, khi sự cố xảy ra, số này đã tìm cách trốn tránh hoặc liên kết với lực lượng đối lập để chống lại Đảng Cộng sản, làm cho Đảng bị chia rẽ phân hóa nhanh chóng. Vấn đề đặt ra là, tại sao cả một hệ thống xã hội mà vài năm trước vẫn được coi là “ổn định và phát triển vững chắc” bỗng dưng rung chuyển và tan rã trên thực tế ? Nguyên nhân cơ bản vẫn là bắt nguồn từ những sai lầm của Đảng cầm quyền trong việc hoạch định chính sách cán bộ cũng như việc đào tạo quản lý cán bộ, đảng viên, xa rời nguyên tắc Đảng để đảng viên “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” từ bên trong và có sự can thiệp từ bên ngoài; song, trước hết và chủ yếu vẫn là do sai lầm của bộ máy lãnh đạo, quản lý đất nước. Những điều đó cảnh báo Đảng ta phải thấy hết tính cấp bách về xây dựng Đảng trong bối cảnh hiện nay.
Chúng ta biết rằng, năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng không ngừng được nâng lên bởi số lượng và chất lượng của đội ngũ đảng viên. Vai trò cầm quyền của Đảng sẽ bị suy yếu và thậm chí bị biến mất nếu Đảng bị thoái hóa, biến chất. Do đó, Đảng phải thường xuyên tự đổi mới, tự chỉnh đốn bản thân mình. Không một thế lực nào ở trong và ngoài nước dù mạnh đến đâu có thể làm mất ổn định chính trị - xã hội và chệch hướng XHCN, nếu Đảng ta thật sự trong sạch, vững mạnh mà trước hết và chủ yếu là từ các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Ủy viên Trung ương Đảng đến các đảng viên ở cơ sở thật sự thanh liêm, chính trực, vô tư, có bản lĩnh chính trị và trình độ trí tuệ.
Với bản lĩnh của một Đảng cách mạng, với tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, dũng cảm vạch ra những sai lầm, yếu kém, Đảng ta kiên quyết đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, trước hết là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp để nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng, Đảng sẽ hoàn thành tốt sứ mệnh lãnh đạo đất nước như Nghị quyết Hội nghị Trung ương lần thứ IV về công tác xây dựng Đảng đã đề ra, củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng.
Đi liền với việc khẩn trương hoàn thiện các văn bản pháp luật, xây dựng cơ chế, chính sách là hệ thống các giải pháp mà Nghị quyết đã đề ra hết sức đồng bộ, thiết thực, trong đó sự gương mẫu của mỗi đảng viên có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, có sức lay chuyển mạnh mẽ đối với quần chúng. Chúng ta tin chắc rằng, toàn Đảng tổ chức học tập, quán triệt và thực hiện nghiêm chỉnh Nghị quyết, sẽ tạo được sự chuyển biến rõ rệt, khắc phục được những hạn chế, yếu kém trong công tác xây dựng Đảng
