Băn khoăn về chế độ, thẩm quyền đặc thù của lực lượng cảnh vệ

Chiều 9-11, Quốc hội đã dành thời gian thảo luận tại tổ về dự án Luật Cảnh vệ do Bộ Công an chủ trì, soạn thảo. Đa phần các đại biểu đều nhất trí cao với việc ban hành luật này để xứng với vị trí, vai trò, chức năng của lực lượng này.

Bày tỏ thống nhất với đa phần các quy định được nêu trong dự thảo luật, Đại biểu Nguyễn Công Hồng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội góp ý thêm về phạm vi điều chỉnh, nên bao gồm toàn bộ hoạt động cảnh vệ trên lãnh thổ Việt Nam và hoạt động của lực lượng cảnh vệ Việt Nam ở nước ngoài. 

Theo đại biểu Hồng, quy định như dự thảo chưa bao hàm hết toàn bộ hoạt động của lực lượng này, đặc biệt trong hội nhập quốc tế như hiện nay, sẽ có nhiều nguyên thủ quốc gia, người đứng đầu các tổ chức quốc tế sang tham dự các sự kiện tại Việt Nam và có lực lượng cảnh vệ của họ đi kèm. 

Ví dụ sự kiện Tổng thống Mỹ Obama đến Việt Nam, có cả một bộ máy sang bảo vệ. Vậy việc sử dụng vũ khí, phương tiện của lực lượng cảnh vệ nước ngoài sẽ do văn bản nào điều chỉnh? 

Cùng với đó là hoạt động của lực lượng cảnh vệ bảo vệ lãnh đạo đất nước đi công tác nước ngoài hiện cũng chưa có trong phạm vi điều chỉnh của luật. 

Đại biểu cho rằng, có thể quy định các đối tượng này bằng 1 nguyên tắc chung là hoạt động phải tuân thủ các cam kết của Việt Nam với các nước và các văn bản khác liên quan để tránh bỏ lọt.

Đại biểu Nguyễn Công Hồng thảo luận tại tổ
Đại biểu Nguyễn Công Hồng thảo luận tại tổ

Khẳng định việc ban hành luật là rất cần thiết, đại biểu Đặng Xuân Phương – Phó Viện trưởng Viện nghiên cứu lập pháp đề nghị bổ sung thêm đại hội Đảng của lực lượng Công an nhân dân và Quân đội nhân dân vào các sự kiện đặc biệt quan trọng được áp dụng chế độ cảnh vệ, vì hiện Tổng Bí Thư, Chủ tịch nước... cũng đã tham gia Đảng ủy Công an Trung ương và có mặt trong các sự kiện này. Đại biểu Phương cũng cho rằng do đây là lực lượng đặc thù, làm nhiệm vụ rất vất vả, nên chế độ chính sách phải có những ưu đãi phù hợp, kể cả trang phục, để thể hiện được uy lực riêng.

Trao đổi ý kiến tại tổ, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng – An ninh Võ Trọng Việt cũng đề nghị đại biểu quan tâm thảo luận sâu thêm một số vấn đề như thẩm quyền nổ súng của lực lượng cảnh vệ. “Quyền nổ súng của cảnh vệ khác với Luật quản lý sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ mà Quốc hội đã thảo luận. 

Đối tượng đấy là nguy hại đến yếu nhân. Ví dụ như Mỹ, chỉ cần xâm nhập Nhà trắng là tiêu diệt, không cần phải cảnh báo, phải hỏi ai. Tất nhiên cái đó hai mặt. Một mặt yêu cầu người trang bị súng phải đàng hoàng, chững chạc, điêu luyện, có kiến thức, bản lĩnh kinh nghiệm để xét ai đáng bắn, ai không đáng bắn, khi nào bắn, khi nào không bắn. 

Nhưng ngược lại, giữa ranh giới cần bắn và không cần bắn phải rõ ràng. Khi trao quyền quá lớn mà không kiểm soát quyền lực ấy thì dễ lạm quyền; còn ngược lại thì cũng mất thời cơ. Đề nghị đại biểu quan tâm thêm để giải mã thẩm quyền nổ súng” – ông Võ Trọng Việt nhấn mạnh.

Ngoài ra, ông Võ Trọng Việt cũng lưu ý về quyền trưng mua, trưng dụng. “Hiện chỉ có một số Bộ trưởng và Chủ tịch UBND tỉnh có quyền này, nhưng không đưa vào luật thì anh em cảnh vệ không phát huy được công việc của mình, ví dụ như trưng dụng cái xe (khi truy đuổi) mà không được quyền là không được. Ta phải nghiên cứu để giải mã cái này để không trái với luật trưng mua, trưng dụng, nhưng mà phát huy được nhiệm vụ bảo vệ lãnh đạo Đảng và Nhà nước.

Ngoài ra, về tổ chức của lực lượng cảnh vệ, một số quan điểm cho rằng chỉ bố trí ở trung ương. Tuy nhiên, ông Võ Trọng Việt nêu ra thực tế có huy động anh em công an các tỉnh thành tham gia công tác này, nhưng không được hưởng chế độ như cảnh vệ dù làm việc như cảnh vệ. 

“Nếu tổ chức ở địa phương thì phình biên chế, nhưng nếu không tổ chức chế độ chính sách cho anh em như thế nào? Chính sách của anh em cảnh vệ tuân thủ Luật Công an nhân dân và Quân đội nhân dân, nhưng cũng phải có phụ cấp riêng, bởi đây là lực lượng vừa bảo vệ vừa phục vụ” – Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng An ninh Võ Trọng Việt nêu thêm.

Quốc hội sẽ tiếp tục thảo luận tại hội trường về dự án luật này trước khi thông qua vào kỳ họp sau.

Trước đó, Tờ trình về dự án luật này do Thượng tướng Tô Lâm – Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an đã thay mặt Chính phủ trình bày đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc ban hành luật, bởi sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước cũng như việc bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội trong tình hình mới đã đặt ra các yêu cầu mới với lực lượng này; Hiến pháp năm 2013 quy định: 

"Quyền con người, quyền công dân chỉ có thể bị hạn chế theo quy định của luật” và tình hình an ninh, trật tự, an toàn xã hội ở trong nước và trên thế giới diễn biến hết sức phức tạp, khó lường, khủng bố có xu hướng gia tăng và việc đất nước đang trong quá trình hội nhập quốc tế cũng khiến yêu cầu đối với công tác cảnh vệ ngày càng nặng nề và phức tạp hơn, cần có các quy định cụ thể tạo cơ sở pháp lý đầy đủ hơn. 

Vũ Hân

Các tin khác

Hợp tác quốc tế giúp Việt Nam chủ động tham gia vào chuỗi giá trị AI toàn cầu

Hợp tác quốc tế giúp Việt Nam chủ động tham gia vào chuỗi giá trị AI toàn cầu

Ngày 13/8, Tập đoàn FPT và Mila – Viện nghiên cứu trí tuệ nhân tạo (AI) hàng đầu thế giới có trụ sở tại Quebec (Canada) ký hợp tác hợp tác về nghiên cứu AI, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và chuyển giao tri thức. Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng kỳ vọng hợp tác giữa hai bên sẽ góp phần tạo ra các giải pháp thiết thực cho những bài toán lớn của đất nước, mang lại giá trị cho cộng đồng, đồng thời giúp Việt Nam chủ động tham gia chuỗi giá trị và đóng góp vào quá trình định hình các quy chuẩn quản trị AI toàn cầu.

Thúc đẩy ứng dụng AI trong lĩnh vực mật mã và an toàn thông tin

Thúc đẩy ứng dụng AI trong lĩnh vực mật mã và an toàn thông tin

Với quy mô tổ chức, chất lượng chương trình khoa học và sự tham gia của đông đảo các nhà quản lý, nhà khoa học, chuyên gia và doanh nghiệp, AI4CRIS đã khẳng định vai trò là diễn đàn khoa học quốc gia về AI trong lĩnh vực mật mã và an toàn thông tin. 

AI mở ra cơ hội mới, nhưng không thể thay thế bản lĩnh người làm báo

AI mở ra cơ hội mới, nhưng không thể thay thế bản lĩnh người làm báo

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra những cơ hội chưa từng có để báo chí đổi mới cách sản xuất, phân phối nội dung và tiếp cận công chúng, song trong kỷ nguyên AI, những giá trị cốt lõi của báo chí là sự thật, trách nhiệm, bản lĩnh chính trị và tính nhân văn vẫn là nền tảng không thể thay thế.

Tuyên bố chung Việt Nam-New Zealand

Tuyên bố chung Việt Nam-New Zealand

Nhân dịp Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm cấp Nhà nước tới New Zealand từ ngày 12 đến ngày 13/8/2026, hai bên đã ra tuyên bố chung.

Khuyến khích dùng chung cơ sở hạ tầng viễn thông

Khuyến khích dùng chung cơ sở hạ tầng viễn thông

Các đại biểu tập trung đóng góp nhiều ý kiến quan trọng nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, phân cấp quản lý và khuyến khích sử dụng chung cơ sở hạ tầng viễn thông.