Thanh Hóa là tỉnh nằm ở vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng - điểm kết nối vùng Bắc Trung bộ và duyên hải Trung bộ với vùng đồng bằng sông Hồng, diện tích tự nhiên rộng, dân số đông. Đáng chú ý, Thanh Hoá có 213,6 km đường biên giới giáp với tỉnh Hủa Phăn (CHDCND Lào), có 3 cửa khẩu Tén Tằn, Khẹo và Na Mèo với hơn 200 đường mòn, lối mở và 16 xã của tỉnh Thanh Hóa tiếp giáp với 32 bản của Lào. Đây là những tiềm năng, lợi thế để thúc đẩy kinh tế, xã hội của Thanh Hóa và tỉnh Hủa Phăn. Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng tiềm ẩn các nguy cơ phức tạp về ANTT.
Xây chắc thế trận an ninh nhân dân ở khu vực biên giới
Trước tình hình trên, trong những năm vừa qua, Công an 2 tỉnh Thanh Hoá và Hủa Phăn đã có sự phối hợp chặt chẽ, triển khai nhiều biện pháp phòng chống tội phạm, đảm bảo ANTT, đã thu được nhiều kết quả quan trọng, góp phần tích cực vào nhiệm vụ đảm bảo ANTT địa bàn và tuyến biên giới và 2 tỉnh. Công an tỉnh đã triển khai hiệu quả mô hình "Phòng tuyến 3 lớp" nhằm "chặn cung, giảm cầu ma túy từ sớm, từ xa". Đây là cách làm mới, hiệu quả và riêng có của Công an Thanh Hóa, được lãnh đạo Bộ Công an ghi nhận, chỉ đạo nhân rộng.
Theo đó, lớp thứ nhất là khu vực “ngoại biên” từ khu vực Tam Giác Vàng qua Lào về khu vực biên giới. Đối với lớp này, Công an Thanh Hóa chú trọng tăng cường các hoạt động hợp tác quốc tế và phối hợp, trao đổi thông tin qua đường dây nóng cấp tỉnh, cấp huyện với Công an tỉnh Hủa Phăn để kịp thời phát hiện, chặn từ gốc, từ xa, không để ma túy thẩm lậu vào địa bàn. Lớp thứ hai là khu vực các xã, bản giáp biên hai bên, bao gồm 16 xã biên giới của tỉnh Thanh Hóa và 32 bản thuộc 3 huyện Viêng Xay, Sầm Tớ, Sốp Bâu thuộc tỉnh Hủa Phăn. Đây là địa bàn mang tính chất chiến lược để ngăn chặn ma túy thẩm lậu vào sâu bên trong nội địa.
Tại lớp này Công an tỉnh Thanh Hoá đã triển khai toàn diện công tác điều tra cơ bản, phòng, chống ma túy theo 5 lĩnh vực, trọng tâm là phòng, chống sản xuất, mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy và quản lý người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy. Lớp thứ ba là toàn bộ khu vực nội địa tỉnh Thanh Hóa. Công an tỉnh đã chỉ đạo lực lượng CSĐT tội phạm về Ma túy tập trung thực hiện tốt các mặt công tác nghiệp vụ cơ bản theo hướng chuyên sâu, chuyên nghiệp, đảm bảo quán xuyến được tình hình, đối tượng, địa bàn để đấu tranh có hiệu quả với tội phạm ma túy.
Với sự chỉ đạo và đấu tranh quyết liệt với tội phạm ma túy, chỉ tính từ năm 2020 đến nay, lực lượng Công an Thanh Hóa đã phát hiện, bắt giữ 3.674 vụ, 6.454 đối tượng liên quan đến ma túy, thu giữ 92,35kg heroine, 235 kg ma tuý tổng hợp, 11 quả lựu đạn, mìn tự chế, 45 khẩu súng, 548 viên đạn. Đấu tranh, triệt phá 30 “Chuyên án chung” về ma túy, triệt xóa toàn bộ 23 tụ điểm, 284 điểm phức tạp về ma túy, khởi tố gần 400 vụ, bắt giữ hơn 2.000 đối tượng mua bán, tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Không chỉ chú trọng đấu tranh tội phạm ma túy, Công an Thanh Hóa còn chú trọng đấu tranh, ngăn ngừa các hành vi vi phạm pháp luật qua biên giới.
Đáng chú ý, lợi dụng chủ trương khôi phục các bộ môn thể thao truyền thống, để phát triển du lịch như “cho địa phương tổ chức đá gà và các động vật khác trong lễ hội”, người Việt Nam đã móc nối với người Lào tại tỉnh Hủa Phăn xây dựng 3 trường gà tại khu vực tiếp giáp biên giới Việt Nam và tổ chức chọi gà có cá cược, thu hút nhiều khách chơi từ Việt Nam.
Hoạt động của các trường gà thời gian vừa qua tiềm ẩn nhiều vấn đề phức tạp về ANTT trên tuyến biên giới Việt Nam - Lào như: xuất nhập cảnh trái phép, vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới, cho vay nặng lãi, bắt giữ người trái pháp luật.
Trước diễn biến phức tạp và hoạt động trá hình của loại hình này, dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an, ngày 26/3/2026, Cục Cảnh sát hình sự Bộ Công an, Cơ quan đại diện Bộ Công an Việt Nam tại Lào và Công an tỉnh Thanh Hóa đã phối hợp với lực lượng chức năng nước CHDCND Lào triệt phá thành công tụ điểm trường gà quốc tế Viêng Xay, khởi tố 196 bị can với số tiền giao dịch trên 1.200 tỷ đồng.
Tổ chức này do hai vợ chồng Đào Anh Dũng (SN 1979) và Quách Thị Hằng (SN 1980), cùng trú tại phường Hà Đông, TP Hà Nội cầm đầu. Đây là đường dây tổ chức đánh bạc và đánh bạc dưới hình thức chọi gà có quy mô đặc biệt lớn, hoạt động xuyên quốc gia ở khu vực biên giới Việt – Lào.
“Xuất ngoại” phối hợp đánh án
Với lợi thế giao thương khi tuyến đường bộ từ cửa khẩu quốc tế Cầu Treo chạy thẳng đến thủ đô Viêng Chăn (Lào) trên chặng đường chưa đến 400km, Hà Tĩnh từ trước đến nay cũng là địa bàn nóng bỏng về tội phạm ngoại lai hoạt động manh động trên tuyến biên giới và sâu trong nội địa.
Để giảm nhiệt tội phạm, Công an Hà Tĩnh đã tập trung phối hợp với các Cục nghiệp vụ trực thuộc Bộ Công an, lực lượng Biên phòng, Hải quan, Cảnh sát biển tăng cường trao đổi thông tin nghiệp vụ, tấn công, trấn áp mạnh mẽ, trong đó đặc biệt chú trọng xác lập chuyên án chung với Công an tỉnh Bôly Khămxay đấu tranh triệt xóa đường dây mua bán trái phép chất ma túy với số lượng lớn từ Lào về Việt Nam.
Điển hình, tháng 7/2024, tại tỉnh Bolikhămxay, Công an tỉnh Hà Tĩnh phối hợp với Công an tỉnh Bolikhămxay và các đơn vị nghiệp vụ Bộ Công an Việt Nam bắt quả tang đối tượng Vư Mua Vừ (SN 1982), trú bản Phôn Mương Nọi, huyện Khăm Cợt, tỉnh Bolikhămxay về hành vi tàng trữ, vận chuyển trái phép ma túy. Tang vật thu giữ hơn 209 kg ma túy các loại, gồm 63 kg ketamine, 47 kg ma túy tổng hợp dạng đá, 99 bánh heroin và 141.000 viên thuốc lắc.
Cùng với đó, lực lượng Công an 2 nước đã thường xuyên trao đổi thông tin, phối hợp với Công an nước bạn Lào giải cứu nhiều công dân Việt Nam từ Đặc khu kinh tế Tam giác vàng tỉnh Bò Kẹo (Lào) về Việt Nam an toàn. Trong đó, chuyên án đặc biệt lớn vươn tầm quốc tế là chuyên án 0524M khi có sự phối hợp giữa Công an tỉnh Hà Tĩnh với Cục Cảnh sát phòng chống mua bán người, Tổng Cục Cảnh sát, Bộ An ninh Lào và Công an tỉnh Bò Kẹo (Lào) vào tháng 8/2024.
Tại Đặc khu Tam Giác Vàng, thần tốc đột kích tòa nhà 13 tầng lúc rạng sáng, lực lượng chức năng đã bắt giữ toàn bộ 155 đối tượng và di lý trên chiều dài hơn 1.300km về Việt Nam an toàn. Đường dây này đã lừa hàng chục nghìn bị hại ở Việt Nam, chiếm đoạt hàng trăm tỷ đồng. Thành công chuyên án đã gây tiếng vang quốc tế, khiến Công an các nước Lào, Philippines, Campuchia, Trung Quốc... đồng loạt ra quân truy quét tội phạm tương tự.
Sau sáp nhập, tỉnh Quảng Trị sở hữu đường biên giới đất liền dài 409,982km, tiếp giáp với ba tỉnh Sa Vẳn Na Khệt, Khăm Muồn và Sả Lạ Văn (nước CHDCND Lào); đồng thời có 3 cặp cửa khẩu quốc tế và 5 cặp cửa khẩu phụ trên tuyến biên giới Việt Nam - Lào. Kế thừa nền tảng hợp tác từ trước đến nay, tỉnh Quảng Trị (mới) tiếp tục chủ động triển khai nhiều hoạt động nhằm củng cố và làm sâu sắc hơn quan hệ hữu nghị, hợp tác với các địa phương của nước bạn Lào, thông qua việc duy trì thường xuyên các cơ chế trao đổi đoàn, hợp tác chính trị, ngoại giao, cũng như chia sẻ kinh nghiệm trong xây dựng Đảng và hệ thống chính trị. Những hoạt động này đã góp phần tạo dựng nền tảng vững chắc cho quan hệ hợp tác lâu dài và bền vững giữa các bên.
Trong đó, các hoạt động được chú trọng, duy trì thường niên là tổ chức Hội nghị ký kết Quy chế phối hợp trao đổi thông tin, liên lạc trong phòng, chống ma túy và tội phạm qua biên giới; triển khai thực hiện hiệu quả Công ước của Liên Hợp Quốc về phòng chống tội phạm mạng; nâng cao hiệu quả hoạt động của Văn phòng liên lạc qua biên giới (BLO), kết hợp với vận hành “đường dây nóng” trao đổi thông tin, tình hình, đấu tranh với các loại tội phạm. Tăng cường công tác trao đổi gắn với chia sẻ kinh nghiệm các mặt công tác Công an trong tình hình mới.
Tại Nghệ An, công tác hợp tác quốc tế trong công tác phòng, chống tội phạm, đặc biệt là hợp tác quốc tế với các tỉnh của nước CHDCND Lào giáp biên giới với Nghệ An cũng được đẩy lên tầm cao mới để thích ứng với tội phạm trong tình hình mới. Ngoài việc tiếp tục duy trì và nâng cao hiệu quả hoạt động của 2 Văn phòng BLO đặt tại Công an xã Quế Phong với huyện Sầm Tớ (tỉnh Hủa Phăn) và xã Mường Xén với tỉnh Xiêng Khoảng, Công an Nghệ An và Công an các tỉnh nước bạn Lào tiếp tục duy trì đầu mối liên lạc liên quan đến công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật với các lực lượng chức năng tương đương phía đối biên.
Phối hợp các lực lượng chức năng các tỉnh Hủa Phăn, Xiêng Khoảng, Bôly Khămxay của Lào tổ chức gần 30 đợt tuần tra song phương khu vực biên giới chung. Năm 2025 đã phối hợp phía bạn Lào xử lý 38 trường hợp công dân Nghệ An không được Lào cho cư trú; tiếp nhận 4 công dân Nghệ An bị Lào trục xuất sau khi các đối tượng này chấp hành xong án phạt tù về tội tàng trữ trái phép chất ma túy tại Lào; xử phạt vi phạm hành chính đối với 5 người Lào về hành vi “sử dụng chứng nhận tạm trú tại Việt Nam quá thời hạn”.
Đặc biệt, Công an tỉnh Nghệ An đã xây dựng, triển khai Kế hoạch tăng cường triển khai các biện pháp phòng ngừa, đấu tranh, trấn áp tội phạm về ma túy trên tuyến biên giới, ngăn chặn ma túy thẩm lậu từ nước ngoài vào địa bàn Nghệ An. Qua đó, Công an tỉnh đã cử 28 tổ, 182 lượt cán bộ, chiến sĩ sang địa bàn Lào để phối hợp công tác đấu tranh với tội phạm, tiến hành xác lập và đấu tranh 2 chuyên án chung. Cùng với đó, đã truy bắt và dẫn giải về nước 16 đối tượng truy nã, trong số đó có 4 đối tượng truy nã nguy hiểm trốn lâu năm tại các tỉnh Xiêng Khoảng, Bôly Khămxay và thủ đô Viêng Chăn.
Kết quả hợp tác đạt được trên lĩnh vực ANTT trong thời gian qua, nhất là công tác nắm tình hình, trao đổi, xử lý các thông tin liên quan đến ANTT giữa hai nước Việt Nam – Lào đã góp phần tích cực vào sự nghiệp xây dựng, bảo vệ đất nước và vun đắp mối quan hệ hữu nghị truyền thống, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện Việt Nam – Lào ngày càng gắn bó, sâu sắc hơn. Kết quả này còn góp phần ngăn chặn, kiềm chế sự phát triển của các loại tội phạm nói chung, tội phạm ma túy nói riêng, góp phần giữ vững ANTT và an ninh biên giới.