Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN-Trung Quốc diễn ra vào sáng 9/8 được dư luận đặc biệt chú ý bởi trước thềm Hội nghị, cả Mỹ và Philippines đều kêu gọi Trung Quốc ngừng các hoạt động làm gia tăng căng thẳng trên Biển Đông. Thậm chí, chính quyền Manila còn đưa ra kế hoạch “3 hành động” để giải quyết vấn đề hiện nay trên Biển Đông. Thế nhưng, Trung Quốc đã thẳng thừng bác bỏ các đề xuất này.
Vì vậy, mở đầu phiên họp do Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị và Thư ký thường trực, quyền Ngoại trưởng Thái Lan Sihasak Phuangketkeow đồng chủ trì, Bộ trưởng Ngoại giao Philippines đã một lần nữa kêu gọi Trung Quốc cần kiềm chế trên Biển Đông cảnh báo về những ảnh hưởng xấu của những hành động đơn phương trên Biển Đông đối với hòa bình, ổn định và an ninh khu vực. Đồng quan điểm này, Bộ trưởng Ngoại giao Singapore K.Shanmugam cho rằng, ASEAN phải yêu cầu các bên ngay lập tức ngừng hành động làm căng thẳng leo thang và Trung Quốc phải cùng với ASEAN xác định các bước kế tiếp với mục tiêu là đàm phán để thành lập Bộ Quy tắc ứng xử của các bên ở Biển Đông (COC).
Trước đó, trong phiên họp toàn thể, các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN đã bày tỏ quan ngại sâu sắc về tình hình căng thẳng phức tạp vừa qua trên Biển Đông, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo đảm hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn và tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông; tuân thủ luật pháp quốc tế, Công ước quốc tế của Liên Hợp Quốc về Luật Biển 1982 (UNCLOS); giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, thực hiện kiềm chế, không sử dụng vũ lực hoặc đe dọa sử dụng vũ lực, thực hiện đầy đủ và hiệu quả Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC).
Các Bộ trưởng cũng tái khẳng định các nguyên tắc của ASEAN nêu trong Tuyên bố nguyên tắc 6 điểm của ASEAN về Biển Đông (tháng 7/2012) và Tuyên bố của các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN ngày 10/5; nhấn mạnh sự cần thiết cần phải sớm đạt được COC nhằm góp phần duy trì hòa bình, ổn định, an ninh, an ninh và an toàn hàng hải ở khu vực.
Theo dự kiến, các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN sẽ thông qua Thông cáo chung của Hội nghị AMM-47.
Hãng tin Kyodo cho biết, kết thúc Hội nghị AMM-47, các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN đã bày tỏ lo ngại về vấn đề Biển Đông trong tuyên bố chung và nhấn mạnh, bất kỳ hành động nào được thực hiện ở khu vực này cũng cần phải phù hợp với “những quy tắc của luật pháp quốc tế đã được công nhận trên toàn cầu”
