Ariel Sharon – định mệnh dở dang

Cựu Thủ tướng Israel Ariel Sharon đang trong tình trạng nguy kịch sau 8 năm hôn mê, theo thông báo của bác sĩ Zeev Rotstein, Giám đốc bệnh viện Sheba, nơi ông Sharon nằm điều trị. Báo chí Israel lại lên cơn sốt vì Sharon; thế giới và khu vực lại quan tâm đến một con người từng gây bao sóng gió cho người Palestine và cả khu vực Trung Đông. Con đường chuyển hướng từ cực hữu sang ôn hòa của ông đã bị cắt ngang bởi cơn đột quị cách đây 8 năm.

Cuộc đời của vị tướng quân đội chuyển sang làm chính khách, lãnh đạo đất nước Israel đương đầu với những thách thức, đe doạ về an ninh. Các sử gia đều ghi nhận rằng, suốt giai đoạn 55 năm đầu sự nghiệp, Sharon là một chiến binh Do Thái thực thụ, gắn liền với những cuộc chiến bảo vệ Nhà nước Do Thái, từ cuộc chiến Kênh đào Suez năm 1956, đến các cuộc chiến tranh 6 ngày năm 1967 và Yom Kippur năm 1973.

Trong các cuộc chiến đó, Sharon từ một đại tá chỉ huy đơn vị bộ binh Unit 101 cừ khôi, thất bại (ở bán đảo Sinai năm 1956) không làm ông nản lòng, đến khi lên làm tướng Tư lệnh Bộ binh, Sharon đã chỉ huy cuộc chiến Yom Kippur ghi nhiều chiến công, mang lại thanh thế cho Israel trong khu vực Trung Đông xung quanh là các quốc gia Arập đối nghịch. Thời đó, tướng Sharon người đầy khói súng đạn, đi đến đâu là máu đổ, bom đạn ngút trời đến đó.

Nhắc đến ông, không ai không biết đến các chính sách tàn bạo và đầy bất ngờ của ông đối với người Palestine. Sự kiện tai tiếng nhất trong sự nghiệp của Sharon chính là cuộc tàn sát hàng trăm người Palestine tại hai trại tị nạn Sabra và Shatila trên đất Liban năm 1982, khi đó ông là Bộ trưởng Quốc phòng Israel. Sau sự kiện tai tiếng đó, Sharon từ chức Bộ trưởng Quốc phòng.

Nhưng, bẵng đi một thời gian gần 20 năm, Sharon đã làm một cuộc trở lại với vai trò một chính khách cao cấp: đắc cử Thủ tướng Israel năm 2001 với 62,4% phiếu, cao nhất trong lịch sử Israel. Và một lần nữa, Sharon đã làm cho người Palestine nổi giận khi đến thăm khu vực vô cùng nhạy cảm, Núi Đền, vào tháng 9/2000, từ đó châm ngòi bùng nổ cuộc nổi dậy thứ hai của người Palestine, thường được gọi là Intifadeh II.

Chính sách cứng rắn và thái độ xem thường dư luận của Sharon dễ thu hút sự chỉ trích của dư luận quốc tế và một bộ phận "bồ câu" ở Israel, nhưng đối với bộ phận "diều hâu" mang tinh thần quốc gia dân tộc cao độ thì Sharon là vị lãnh đạo mà họ có thể tin cậy, một vị lãnh đạo có những bước đi quyết định để bảo vệ họ trước các mối đe dọa từ người Palestine và từ bên ngoài. Đơn giản là vì, Sharon đặt vấn đề an ninh cho người Israel thành ưu tiên hàng đầu.

Thế rồi, đùng một cái, Sharon đột ngột thay đổi chính sách đối với người Palestine khi ông đơn phương rút quân đội và tất cả 8.000 người Do Thái trong các khu định cư ra khỏi Dải Gaza, nhường Gaza lại cho người Palestine toàn quyền quản lý. Tuy nhiên, cũng từ đó, các khu định cư Do Thái đã được tăng cường xây dựng ở khu Bờ Tây sông Jordan, bắt đầu chiến dịch lấn đất, xây nhà ở trên những phần đất đã chiếm của người Palestine sau cuộc chiến năm 1967.

Mặt khác, việc vắng bóng người Do Thái ở Dải Gaza cũng tạo điều kiện thuận tiện hơn cho quân đội Israel trong việc không kích, tấn công các mục tiêu là các tay súng vũ trang người Palestine nhằm triệt tiêu nguy cơ đe dọa an ninh cho người Israel.

Tháng 11/2005, Sharon bắt đầu chuyển hướng lập trường chính trị với việc tách ra khỏi đảng cực hữu Likud để thành lập đảng mới Kadima với đường lối chính trị ôn hòa hơn. Thế nhưng, giới chính trị "bồ câu" ở Israel và trên thế giới chưa kịp chứng kiến trọn vẹn cuộc xoay chuyển ấy thì cơn đột quị tháng 1/2006 đã chấm dứt nhiệm kỳ Thủ tướng của Sharon, chấm dứt luôn cuộc chuyển giao đường lối đầy lạc quan của ông. Định mệnh trớ trêu đã khiến cho Sharon chưa kịp đi trọn con đường quá độ từ một chiến binh - chính khách diều hâu sang một chính khách ôn hòa.

Ariel Sharon vắng bóng trước công chúng đã 8 năm qua, sau cơn đột quị ấy, nhưng trong ký ức nhiều người Israel, và cả người Palestine, người Arập ở khu vực Trung Đông, Sharon chưa bao giờ bị lãng quên. Đối với người Do Thái, "di sản" của Sharon để lại đang tiếp tục tạo nên một thế cuộc trong đó Israel giằng co với người Palestine và cộng đồng Arập về vấn đề lãnh thổ, về sự công nhận sự tồn tại của Nhà nước Do Thái như một thực thể không thể thiếu trong khu vực.

Các khu định cư Do Thái ở Bờ Tây sông Jordan mà Sharon là người có "công" tạo ra đang là trở ngại lớn cho tiến trình đàm phán hòa bình theo công thức "hai nhà nước" do bộ tứ gồm Liên Hiệp Quốc, Liên minh châu Âu, Nga và Mỹ bảo trợ.

Các chính sách của ông đối với người Palestine ở Dải Gaza tiếp tục được Benjamin Netanyahu áp dụng đã phần nào khiến cho lực lượng Hamas - vốn không công nhận Nhà nước Do Thái và xem Israel là kẻ thù không đội trời chung, làm thay đổi lập trường, thay đổi đường lối đấu tranh, an ninh của người Israel nhờ đó được cải thiện nhiều hơn. Và những đường lối đối ngoại của ông đã làm cho Israel ngày càng trở nên mạnh mẽ hơn, không phải bằng vũ khí quân sự mà bằng thứ sức mạnh mới mà người ta hay gọi là "quyền lực mềm".

Có thể Sharon sẽ không qua khỏi sau cơn đột biến xấu vừa qua, nhưng những gì ông làm được cho người Israel chỉ trong một nhiệm kỳ ngắn ngủi đã đủ để không ít người Israel nhắc tên ông và nhớ đến ông từ trong ký ức sâu thẳm của họ

An Châu (tổng hợp)

Các tin khác

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Núi thách thức chờ đợi tân thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal

Chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử quốc hội đưa Balendra Shah - cựu rapper 35 tuổi - tiến gần tới vị trí thủ tướng trẻ nhất lịch sử Nepal. Nhưng, phía sau làn sóng ủng hộ mạnh mẽ là những kỳ vọng khổng lồ và cả một núi thách thức quản trị phức tạp, đặt ra bài toán không dễ giải đối với một chính khách chưa trải qua nhiều kinh nghiệm.

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Bầu cử địa phương tại Pháp 2026, “nhiệt kế” cho cuộc đua vào Điện Elysee

Giữa bối cảnh nước Pháp tiến gần đến cuộc bầu cử tổng thống năm 2027, các cuộc bầu cử địa phương diễn ra ngày 15 và 22/3 đang trở thành “chiếc nhiệt kế” rất quan trọng. Từ những làng quê nhỏ đến các thành phố lớn, lá phiếu của cử tri lần này không chỉ chọn ra các thị trưởng mà còn “cập nhật” tâm trạng chính trị của xã hội Pháp trước cuộc bầu cử lớn hơn vào năm sau.

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Siết chặt biên giới, đảm bảo an toàn bầu cử

Với đặc thù là tỉnh biên giới, để đảm bảo an ninh, an toàn cho bầu cử, Công an tỉnh Tây Ninh đã triển khai cao điểm siết chặt quản lý lưu trú và quản lý xuất nhập cảnh tại các cửa khẩu. Qua phối hợp tuần tra, kiểm soát, lực lượng chức năng kịp thời phát hiện, xử lý hàng trăm đối tượng vi phạm pháp luật, ngăn chặn hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện nhập cảnh vào trong nước, bắt giữ hàng chục đối tượng có tiền án giao cho Công an các địa phương xử lý theo pháp luật…

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Hợp tác cùng hành động trước thách thức an ninh phi truyền thống sẽ định hình tương lai ASEAN

Năm 2025 khép lại, tình hình an ninh Đông Nam Á có những chuyển biến đáng lo ngại buộc các nhà lãnh đạo cảnh sát khu vực phải nâng cao hợp tác để vừa giải quyết triệt để các thách thức an ninh phi truyền thống mới nảy sinh, vừa bảo đảm tính tự chủ chiến lược của từng quốc gia trong bối cảnh mới đầy biến động.

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nước Đức trước cơ hội có nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng thống Frank-Walter Steinmeier đang dần đi đến những trang cuối, mở ra một cuộc đua không chỉ đơn thuần là tìm người kế nhiệm vị trí nguyên thủ quốc gia Đức. Trong bối cảnh xã hội phân cực và chính trường nhiều biến động, những lời kêu gọi về một nữ Tổng thống đầu tiên trong lịch sử đang trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết, hứa hẹn một sự thay đổi mang tính biểu tượng tại Đức.

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Mexico: El Mencho và an ninh cho World Cup

Cái chết của trùm ma túy khét tiếng El Mencho đẩy bang Jalisco rơi vào tình trạng hỗn loạn, kéo theo những lo ngại ngày càng lớn về công tác đảm bảo an ninh cho World Cup 2026 - giải đấu mà Mexico trong vai trò quốc gia đồng chủ nhà.

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Nhật Bản: “Canh bạc” của bà Takaichi

Cuộc bầu cử ở Nhật Bản diễn ra vào ngày 8/2, hơn nửa tháng sau khi Thủ tướng Sanae Takaichi giải tán Quốc hội (ngày 23/1). Hầu hết các phân tích đều tập trung vào bối cảnh đây là lần đầu tiên trong 60 năm, Hạ viện Nhật Bản bị giải tán đúng vào ngày khai mạc kỳ họp thường kỳ của Quốc hội và thực hiện chiến dịch tranh cử ngắn ngủi bất thường chỉ vỏn vẹn có 16 ngày.

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Thái Lan trước cơ hội chuyển mình

Trong bối cảnh nền kinh tế gặp khó khăn và tình trạng tham nhũng, cử tri Thái Lan coi cuộc bầu cử ngày 8/2 là cơ hội để vực dậy đất nước. Đó là chính sách nhằm thắp sáng thời kỳ hoàng kim của việc phát triển cơ sở hạ tầng và đưa Thái Lan trở thành trung tâm thương mại - đầu tư của Đông Nam Á trong nhiều thập kỷ tới.

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Chống tham nhũng tại Albania: “Bộ trưởng ảo” và nghịch lý thật

Việc chính phủ Albania ra mắt “bộ trưởng ảo” Diella nhằm mục đích minh bạch hóa bộ máy hành chính đang đối mặt với những nghi ngại lớn sau khi các quan chức đứng đầu cơ quan phát triển hệ thống này bị điều tra vì sai phạm kinh tế. Sự việc không chỉ đặt ra thách thức cho mục tiêu gia nhập EU của Albania mà còn mở ra suy ngẫm về những giới hạn của công nghệ trong quản trị quốc gia.

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Cơn bão ICE: Làn sóng phẫn nộ làm lung lay đảng Cộng hòa

Trong những ngày đầu năm 2026, nước Mỹ chứng kiến một làn sóng phản kháng chưa từng có nhắm vào Cơ quan Di trú và Hải quan (ICE). Cái chết của người mẹ 3 con ở Minneapolis đã trở thành ngòi nổ kéo theo các cuộc biểu tình khắp cả nước và đẩy đảng Cộng hòa của Tổng thống Donald Trump vào thế nguy hiểm chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng.

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Thủ tướng Friedrich Merz và hành trình đưa nước Đức “vượt dốc”

Trong bối cảnh một châu Âu chao đảo, nước Đức dưới thời Thủ tướng Friedrich Merz đã thoát khỏi hình ảnh "lưỡng lự" trong chính sách đối ngoại, khẳng định vị thế trụ cột không thể thiếu của EU và NATO. Tuy nhiên, phía sau ánh hào quang của những thành công trên trường quốc tế, một cuộc khủng hoảng nội tại đang âm ỉ đe dọa chính phủ của ông khi những cuộc bầu cử đang tới gần.

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Ôtô Trung Quốc bon bon xuất ngoại

Trung Quốc hiện là quốc gia xuất khẩu ô tô nhiều nhất thế giới tính theo đầu xe. Các hãng xe hơi Trung Quốc đang phải chịu sức ép cạnh tranh khủng khiếp trên thị trường nội địa. Nhiều nhà sản xuất xe vì vậy coi thị trường nước ngoài như chiếc “van xả” giúp giảm bớt áp lực.

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Cuộc sống hiện tại của gia đình ông Bashar Al-Assad

Trước khi làm Tổng thống Syria, ông Bashar Al-Assad từng là một bác sĩ. Khi làm Tổng thống Syria, ông thường được gọi là “Bác sĩ” hơn là “Tổng thống”. Sau khi từ bỏ ghế Tổng thống Syria và sống lưu vong ở Moscow, ông được cho là đang quay lại với nghề y, tham gia các lớp học nhãn khoa.

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Peru: Các cựu Tổng thống liên tục bị kết án

Đất nước Peru ở Nam Mỹ đang lập một kỷ lục hiếm có trong lịch sử chính trị thế giới đương đại, với việc có đến 7 đời tổng thống trong 7 năm , và đặc biệt là đã bỏ tù đến 6 cựu nguyên thủ quốc gia trong vòng 20 năm qua.

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Brazil: Ông Bolsonaro bắt đầu thụ án

Cựu Tổng thống Brazil Jair Bolsonaro phải bắt đầu thụ án 27 năm tù vì tội âm mưu đảo chính bất thành, thẩm phán Tòa án Tối cao Alexandre de Moraes ra phán quyết hôm 25/11.

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng ở Bihar, đòn bẩy chính trị cho Thủ tướng Modi

Chiến thắng áp đảo của Liên minh Dân chủ Quốc gia (NDA) do đảng Nhân dân Ấn Độ (BJP) lãnh đạo tại bang Bihar là đòn bẩy quan trọng cho Thủ tướng Narendra Modi. Kết quả này không chỉ phản ánh sự đồng thuận của cử tri với các chính sách an sinh và phát triển địa phương mà còn mở ra dư địa chính trị để New Delhi cân bằng lợi ích trong quan hệ thương mại với Mỹ và giữ thế chủ động trước căng thẳng kéo dài với Pakistan.