Những lá thư và tình cảm gửi đến lãnh đạo Bộ Công an
Nơi rẻo núi cao hay sườn dốc, những ngôi nhà lợp bằng tôn, những ngôi nhà truyền thống đã xuất hiện nhiều hơn. Ở nơi đó, cán bộ Công an huyện Trạm Tấu, tỉnh Yên Bái, trở thành những người vận chuyển, thợ xây, những người thợ cơ khí chuyên nghiệp… Với đặc thù là một trong 56 huyện nghèo, khó khăn nhất của cả nước, việc xóa nhà tạm, tranh tre nứa lá cho người dân nơi đây không đơn thuần là xây một ngôi nhà cho họ, mà qua đó đã giúp người dân ổn định cuộc sống, an cư, lạc nghiệp.
Xuất phát từ ý nghĩa chính trị, nhân văn đó, Đề án Hỗ trợ hộ nghèo khó khăn về nhà ở huyện Trạm Tấu từ nguồn kinh phí của Bộ Công an với nguồn vốn là 5 tỷ đồng đã giúp cho 100 hộ gia đình nghèo tại địa bàn 11 xã có được căn nhà mới, dần ổn định cuộc sống, tập trung phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo bền vững.
1. Cơn mưa bất ngờ trút xuống khiến kế hoạch phải thay đổi vào phút chót… Nhìn màn mưa giăng giăng khắp lối, Phó trưởng Công an huyện Trạm Tấu, Đại uý Giàng A Chu, người dẫn đường kiêm phiên dịch viên trong chuyến công tác này chia sẻ: "Mưa thế này thì không vào được các bản vùng sâu, vùng xa… Có đi, nhà báo mới hiểu được những khó khăn của đồng bào vùng cao; cảm nhận được niềm vui, hạnh phúc của người dân khi có được những căn nhà mới".
Rồi anh chỉ tay lên những căn nhà ẩn hiện trong làn mưa mờ ảo, nằm chót vót trên những đỉnh núi xa xa, tiếp lời: Mùa mưa sắp đến rồi, có căn nhà kiên cố, bà con cũng có nơi để che nắng, che mưa,ổn định cuộc sống.
Trạm Tấu là một trong 56 huyện đặc biệt khó khăn trong cả nước, toàn huyện có hơn 11 vạn dân nhưng hầu hết là đồng bào dân tộc thiểu số, trong đó có gần 80% là đồng bào dân tộc Mông, sống rải rác trên các triền núi cao. Được sự quan tâm giúp đỡ của Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an, UBND tỉnh Yên Bái đã phê duyệt Đề án Hỗ trợ hộ nghèo khó khăn về nhà huyện Trạm Tấu, qua đó đã giúp 100 hộ gia đình nghèo được sống trong ngôi mới. Góp phần giúp người dân ổn định cuộc sống, tập trung phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo bền vững - Đại uý Giàng A Chu nói với chúng tôi, lúc ấy tôi thấy trong mắt của người Phó trưởng Công an huyện ánh lên niềm vui.
Gần một giờ sau, mưa cũng bắt đầu ngớt, Bản Mù dần hiện ra trước mắt chúng tôi. Giữa mùa hè mà trên những đỉnh núi, mây bao trùm… Phó trưởng Công an xã Bản Mù, khoảng ngoài 30 tuổi, dáng người to lớn đón chúng tôi từ chân con dốc. Bắt đầu từ đoạn đường này, chúng tôi buộc phải tăng bo bằng xe máy hoặc đi bộ. Con đường đất thường ngày vốn di chuyển không dễ dàng, sau cơn mưa tầm tã đất dưới chân nhão nhoét lổn nhổn với những hòn đá to càng thêm khó khăn. Chiếc xe Win của Phó trưởng Công an xã Bản Mù dù đã gắn xích vào bánh xe để chống trơn cũng nhiều lần bị trượt xuống, khiến anh phải ghìm tay lái tránh bị đổ…
Thấy chúng tôi, ông Mùa A Di cùng cậu con trai là Mùa A Sùa vui mừng ra đón. Nhìn căn nhà truyền thống còn thơm mũi gỗ mới nằm trên nền đất vuông vắn, nhìn rộng ra khoảng không gian xung quanh, tôi cảm phục nghị lực của các cán bộ Công an xã, cấp uỷ và chính quyền địa phương. Ở những cung đường này, nếu không phải là người địa phương thì chỉ đi bộ thôi không cũng đủ mệt chứ đừng nói mang vác được một lượng lớn nguyên, vật liệu để hoàn thành căn nhà khang trang, đúng theo tiến độ, đảm bảo chất lượng.
Ông Mùa A Di khoảng ngoài 60 tuổi, nhanh nhẹn, nhưng không nói được tiếng phổ thông nên câu chuyện của tôi với ông phải nhờ đến sự giúp đỡ của phiên dịch viên là Đại uý Giàng A Chu. Theo lời kể của ông Di thì như hầu hết thanh niên người Mông cùng trang lứa, ông Di lấy vợ từ rất sớm. Những đứa con lần lượt chào đời, căn nhà đơn sơ nằm trên đỉnh đồi ngày càng trở nên chật chội…
Bao năm sống trong căn nhà lúp xụp ngửa mặt lên nhìn thấy trời, vợ chồng ông khát khao có được một ngôi nhà mới nhưng lực bất tòng tâm. Các con dần khôn lớn, trưởng thành rồi xây dựng gia đình, căn nhà có thêm người càng trở nên chật chội… Cùng với thời gian, số gỗ vợ chồng ông và các con tích luỹ được để dựng một căn nhà mới cũng cao lên nhưng hy vọng có được một căn nhà mới thì đối với họ vẫn chỉ là điều mơ ước. Bởi để làm được một căn nhà thì cần có một khoản tiền không nhỏ để trả nhân công và nguyên liệu khác.
“Trước thời điểm Bộ Công an chưa hỗ trợ, nhà chỉ là mấy chiếc cọc chôn xuống đất, qua nhiều mùa mưa bão có dấu hiệu bị đổ. Gia đình muốn sửa nhà nhưng khó khăn về kinh tế…” -ông Di nói với chúng tôi. Khi đề án hỗ trợ hộ nghèo, khó khăn về nhà từ nguồn kinh phí của Bộ Công an được triển khai, gia đình ông Di cũng nằm trong diện được hưởng chế độ. Với sự vào cuộc của chính quyền địa phương, nòng cốt là Công an huyện Trạm Tấu, Công an xã Bản Mù, đến nay căn nhà đã được hoàn thiện và đưa vào sử dụng.
2. Rời Bản Mù, chúng tôi có mặt tại Xà Hồ, xã vùng cao nằm cách trung tâm huyện khoảng 7km, có diện tích tương đối rộng, giao thông đi lại khó khăn, phân bố dân cư không đồng đều, không tập trung…
Lúc chúng tôi đến, Trung tá Cù Thanh Bình, Trưởng Công an xã Xà Hồ vừa từ địa bàn trở về. Phủi chiếc quần lấm đầy bùn đất, anh nói với chúng tôi: “Tôi vừa từ nhà dân trở về. Từ khi triển khai đề án, anh em thay phiên nhau có mặt ở các hộ trong diện được hỗ trợ để kiểm tra, theo dõi tiến độ và tạm ứng kinh phí làm nhà … Cùng với đó, là phối hợp với Phòng Hậu cần Công an tỉnh Yên Bái và chính quyền địa phương tiến hành bàn giao, gắn biển đối với các nhà đã hoàn thiện. Ở vùng cao, khó khăn nhất là việc đi lại. Muốn họp dân thì phải gặp vào buổi tối vì ban ngày bà con đi làm nương. Vì thế, muốn họp dân thì cán bộ phải đi từ chiều hôm trước… Có những cuộc họp kết thúc, họ trở ra trụ sở Công an xã là 3h”.
Khi Bộ Công an triển khai đưa Công an chính quy xuống cơ sở, Trung tá Cù Thanh Bình là một trong những người đầu tiên xung phong xuống địa bàn. Mải trò chuyện, chúng tôi đến nhà của chị Giàng Thị Dua lúc nào mà không hay. Nằm trên con đường liên thôn Sáng Páo, xã Xà Hồ, căn nhà của chị Giàng Thị Dua nổi bật giữa những ruộng bậc thang xanh rì, lúa đang thì con gái. Trong căn nhà còn thơm mùi gỗ mới, là tấm ảnh Bác Hồ được treo trang trọng… Không ai biết rằng mới chỉ trước đó không lâu, đó chỉ là căn nhà gỗ xiêu vẹo, gió lùa qua từng khe gỗ. An cư lạc nghiệp, có mái nhà là tổ ấm, nhất là khi một mùa đông lạnh giá sắp đến gần.
Chồng mất khi các con còn thơ dại, gánh nặng kinh tế và nuôi dạy con cái đều đè nặng lên đôi vai gầy của chị Dua… Vượt qua nỗi đau mất đi người yêu thương nhất, chị gắng gượng nuôi dạy các con lên người. Nhưng một lần nữa, bất hạnh lại đổ xuống đầu người phụ nữ đơn thân. Vì suy nghĩ tiêu cực, cậu con trai trưởng của chị trong lúc cùng quẫn cũng bỏ chị mà đi mãi mãi.
Không thể sống được trong căn nhà chứa quá nhiều kỷ niệm u buồn, chị Dua cùng hai con dắt díu nhau từ trên đỉnh núi xuống vị trí thấp hơn để dựng nhà… Bao năm bươn chải, bán mặt cho đất, bán lưng cho trời mà cũng chẳng đủ ăn chứ đừng mơ ước đến căn nhà mới. Vì thế, khi nhận được căn nhà từ nguồn kinh phí của Bộ Công an, nhiều đêm chị không ngủ được vì hạnh phúc….
Rời Bản Mù, Xà Hồ…, nụ cười cùng gương mặt rạng ngời hạnh phúc của 2 trong số 100 gia đình đã được nhận nhà từ nguồn kinh phí của Bộ Công an vẫn đọng lại trong tâm trí của tôi và các thành viên đoàn công tác. Người dân vùng cao hiền lành, chất phác… Có những người cả đời chưa bao giờ ra khỏi bản, tiếng phổ thông nói cũng chẳng sõi nhưng đã tự mình viết những lá thư gửi đến Bộ trưởng Bộ Công an, bày tỏ tình cảm và sự biết ơn. Cũng có không ít người đã ở vào cái tuổi "xưa nay hiếm" nghẹn ngào chia sẻ rằng, họ chỉ mong muốn được sống lâu hơn để được ở trong căn nhà mới.
Chứng kiến những điều đó, bao vất vả của cán bộ Công an huyện Trạm Tấu nói chung, lực lượng Công an xã nói riêng và lãnh đạo, Ban giám đốc Công an tỉnh Yên Bái chợt tan biến. Với họ, đây không chỉ là nhiệm vụ chính trị mà còn là nghĩa, tình với đồng bào.
