Xây dựng pháp luật phải bảo đảm thông thoáng, quản lý được và kiến tạo phát triển

Chủ trì Phiên họp Chính phủ chuyên đề xây dựng pháp luật tháng 9/2025 (phiên thứ nhất) ngày 8/9 để xem xét, cho ý kiến đối với 9 dự án Luật, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chỉ rõ pháp luật phải bảo đảm tháo gỡ được các khó khăn, vướng mắc; đảm bảo thông thoáng để quản lý được, nhưng kiến tạo cho sự phát triển.

Tại Phiên họp, các đại biểu, thành viên Chính phủ đã nghe các Tờ trình tóm tắt, Báo cáo tiếp thu ý kiến thẩm định và thảo luận sôi nổi đối với các dự án Luật gồm: Luật Thuế thu nhập cá nhân (thay thế); Luật Công nghệ cao (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điều ước quốc tế; Luật sửa đổi, bổ sung 10 Luật liên quan đến an ninh trật tự; Luật Bảo vệ bí mật nhà nước (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung 15 Luật trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; Luật Báo chí (sửa đổi).

Trong đó, có 2 luật liên quan đến nhiều Luật là “Luật sửa đổi, bổ sung 10 Luật liên quan đến an ninh trật tự” và “Luật sửa đổi, bổ sung 15 Luật trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường” có nhiều nội dung liên quan nhiều vấn đề, do đó được các thành viên Chính phủ thảo luận kỹ.

Đáng chú ý, thảo luận về Luật sửa đổi, bổ sung 10 Luật liên quan đến an ninh trật tự, Thủ tướng Chính phủ và các đại biểu đặc biệt quan tâm đánh giá về vai trò, sứ mệnh của Ủy ban An toàn Giao thông, trong bối cảnh các chức năng, nhiệm vụ về an toàn giao thông đã được phân định rõ trách nhiệm cho các bộ chuyên ngành.

Với Luật Báo chí (sửa đổi), các thành viên Chính phủ đề nghị Luật phải tạo điều kiện để báo chí phát triển chuyên nghiệp, nhân văn, hiện đại, phát huy vai trò, đóng góp cho sự phát triển.

Luật cần phân loại, chức năng, nhiệm vụ, vai trò công tác, phạm vi hoạt động của các cơ quan báo chí; tách bạch quản lý báo chí và truyền thông xã hội; có cơ chế để phát triển các cơ quan báo chí chủ lực; cùng với đó quy định cụ thể phạm vi hoạt động của nhà báo, cộng tác viên...

Sau khi thảo luận, cho ý kiến cụ thể đối với từng nội dung của các dự án Luật; kết luận phiên họp, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đánh giá cao các Bộ: Công an, Ngoại giao, Tài chính, Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Khoa học và Công nghệ, Nông nghiệp và Môi trường cùng các cơ quan liên quan đã tích cực chuẩn bị các dự án Luật và các tài liệu liên quan, nghiêm túc tiếp thu và giải trình; cũng như các ý kiến tâm huyết, trách nhiệm, sát thực tiễn, có chất lượng của các thành viên Chính phủ và các đại biểu tham dự Phiên họp; yêu cầu các cơ quan chủ trì soạn thảo khẩn trương hoàn thiện các dự án Luật bảo đảm thực hiện đúng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật theo chỉ đạo của các Phó Thủ tướng Chính phủ để trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10 vào tháng 10/2025.

Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ tiếp tục ưu tiên thời gian, tập trung nguồn lực cao nhất, trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo hoàn thiện các dự án luật được xem xét, cho ý kiến tại Phiên họp này để trình Quốc hội bảo đảm chất lượng, tiến độ theo yêu cầu và quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật; giải quyết được các vấn đề thực tiễn đặt ra.

Người đứng đầu Chính phủ chỉ rõ trong quá trình xây dựng, hoàn thiện pháp luật, phải bảo đảm: Luật phải thể chế hóa đầy đủ chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước; tuân thủ đúng trình tự, thủ tục theo quy định; bảo đảm tháo gỡ được các khó khăn, vướng mắc; đảm bảo thông thoáng, quản lý được, nhưng kiến tạo cho sự phát triển.

Thủ tướng nhắc nhở việc xây dựng pháp luật phải đảm bảo tinh thần “6 tăng cường.” Trong đó, 6 tăng cường là: Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng; tăng cường lấy ý kiến và tiếp thu ý kiến của các chủ thể liên quan; tăng cường kiến tạo phát triển và phục vụ nhân dân; tăng cường cắt giảm thủ tục hành chính, tăng cường phân cấp, phân quyền; tăng cường phối hợp với Quốc hội; tăng cường bám sát thực tiễn, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn.

Các hồ sơ, dự án luật sửa đổi, bổ sung cần làm rõ “6 sao:” Vì sao lược bỏ; vì sao hoàn thiện; vì sao bổ sung; vì sao cắt bỏ thủ tục; vì sao phân cấp, phân quyền; những vấn đề còn ý kiến khác nhau và những vấn đề khác cần báo cáo Chính phủ để cho ý kiến chỉ đạo.

Các hồ sơ dự án luật mới phải bảo đảm “6 phải:” Phải quán triệt chủ trương, đường lối của Đảng; phải giải quyết được bài toán, vướng mắc trong thực tiễn; phải lắng nghe, tiếp thu ý kiến xác đáng của người dân, các chuyên gia, nhà khoa học; phải đánh giá tác động chính sách; phải chặt chẽ, đúng quy trình, thủ tục, quy định; phải đảm bảo nguồn lực để thực hiện.

Nhấn mạnh cùng với xây dựng pháp luật, phải triển khai xây dựng các Nghị định, hướng dẫn để đưa Luật vào cuộc sống, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát và thiết kế công cụ kiểm tra, giám sát để ngăn chặn các hành vi tham nhũng, tiêu cực và trục lợi chính sách; tăng cường truyền thông chính sách, tạo sự đồng thuận sâu rộng; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực xây dựng pháp luật với cơ chế, chính sách đãi ngộ xứng đáng; ưu tiên nguồn lực phát triển hạ tầng công nghệ, dữ liệu lớn, AI, trợ lý ảo... trong xây dựng, tổ chức thi hành pháp luật.

Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu tiếp tục tổ chức tốt công tác triển khai thi hành các luật, nghị quyết được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV; nhất là tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về thể chế, chính sách, tạo đột phá để hoàn thiện cơ sở hạ tầng, phát huy nguồn lực, kiến tạo không gian phát triển mới, đạt các mục tiêu đã đề ra.

Cùng với đó, khẩn trương thực hiện việc phân bổ kinh phí và nguồn nhân lực cho công tác xây dựng pháp luật; thực hiện nghiêm túc các văn bản của Đảng, Quốc hội, nhất là Nghị quyết số 197/2025/QH15 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá trong xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật, có hiệu lực từ ngày 1/7/2025.

Cho biết Chính phủ sẽ sớm ban hành nghị định để thực hiện Nghị quyết số 197/2025/QH15, Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Tư pháp, Văn phòng Chính phủ theo dõi, đôn đốc các bộ, cơ quan liên quan và các địa phương trong việc xây dựng, triển khai thi hành các luật, nghị quyết đã được Quốc hội thông qua; kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ và các Phó Thủ tướng phụ trách những vấn đề vướng mắc, khó khăn trong quá trình thực hiện.

Các Bộ: Công an, Ngoại giao, Tài chính, Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Khoa học và Công nghệ, Nông nghiệp và Môi trường tiếp thu ý kiến của Thành viên Chính phủ và các ý kiến tại Phiên họp, khẩn trương hoàn thiện các dự án luật, nghị quyết bảo đảm tiến độ, chất lượng, trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV, trên tinh thần “vừa chạy, vừa xếp hàng”.