5 dự án tại các tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh vừa được Thanh tra Chính phủ đưa vào thanh tra đều là những dự án có vốn đầu tư hàng nghìn tỷ đồng, quá trình triển khai kéo dài suốt 15 năm qua nhưng vẫn đang còn dở dang, gây thất thoát ngân sách, lãng phí nguồn lực và ảnh hưởng đến đời sống dân sinh cũng như phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Ban Quản lý khu vực mỏ sắt Thạch Khê hiện tại không đủ điều kiện thành lập, từ năm 2011 đến nay, khi có Thông báo của Văn phòng Chính phủ về Kết luận của Thủ tướng Chính phủ về việc tạm dừng khai thác mỏ sắt Thạch Khê, Ban quản lý gần như không có phát sinh hoạt động nên tỉnh Hà Tĩnh đã kiến nghị xin sáp nhập đơn vị này vào Sở Công thương để tinh gọn bộ máy.
Trong khi số phận của dự án khai thác và tuyển quặng mỏ Thạch Khê (dự án mỏ sắt Thạch Khê) vẫn chưa được định đoạt là nên dừng hay tiếp tục sau hơn 12 năm đắp chiếu, thì tỉnh Hà Tĩnh đang cùng lúc phải đối mặt với thách thức lớn khi vừa phải chăm lo, ổn định đời sống cho người dân các xã bị ảnh hưởng, vừa xử lý kiến nghị của doanh nghiệp khi yêu cầu địa phương phải bồi thường thiệt hại.
Trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại Hà Tĩnh vào ngày 11/6, đoàn lãnh đạo Đảng, Nhà nước do Thủ tướng Phạm Minh Chính dẫn đầu đã dâng hương tri ân các anh hùng liệt sĩ tại Khu di tích lịch sử Ngã ba Đồng Lộc, đi khảo sát thực trạng mỏ sắt Thạch Khê và làm việc với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Hà Tĩnh về phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng - an ninh và công tác xây dựng Đảng, hệ thống chính trị.
Trong khi doanh nghiệp muốn tiếp tục tái khởi động dự án mỏ sắt lớn nhất Đông Nam Á sau hơn 10 năm ngừng thi công, thì chính quyền địa phương nơi dự án này đóng chân, đều nhất quán kiến nghị cơ quan Trung ương, Thủ tướng xem xét cho dừng dự án. Đồng thời, chỉ đạo giải quyết tồn đọng, hoàn trả nguyên trạng, khôi phục sản xuất, ổn định đời sống nhân dân.
Sau gần 15 năm triển khai, đến nay dự án mỏ sắt Thạch Khê đã dừng khai thác hơn 10 năm qua, gây ra không ít hệ lụy cho chính quyền và nhân dân địa phương. Mới đây nhất, tỉnh Hà Tĩnh tiếp tục ký văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ, đề xuất sớm cho chủ trương xử lý dứt điểm dự án mỏ sắt Thạch Khê.
Trước kiến nghị liên quan đến đề xuất dừng dự án mỏ sắt Thạch Khê (Hà Tĩnh) do địa phương này lo ngại tác động tiêu cực đến môi trường, đại diện Công ty cổ phần Sắt Thạch Khê (TIC) khẳng định, việc kiểm soát môi trường đối với Dự án đã được Bộ TN&MT quan tâm qua việc thành lập Tổ giám sát môi trường định kỳ kiểm tra, giám sát với tần suất tối thiểu 02 lần/năm.
Bí thư Tỉnh ủy Hà Tĩnh, ông Lê Đình Sơn khẳng định: quan điểm, chủ trương nhất quán của tỉnh Hà Tĩnh về việc kiến nghị Thủ tướng Chính phủ sớm cho dừng Dự án khai thác mỏ sắt Thạch Khê.
Như Báo CAND đã nhiều lần có bài phản ánh về dự án mỏ sắt Thạch Khê, ngoài Bộ Kế hoạch và Đầu tư với nhiệm vụ chủ trì, đánh giá tổng thể về dự án đã chính thức có quan điểm dừng, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Vusta) cũng đã có ý kiến chính thức về dự án này.
Trả lời câu hỏi của PV Báo Công an nhân dân chiều 30-8 về dự án mỏ sắt Thạch Khê mà chúng tôi đã có dịp đề cập trong loạt 3 bài viết trước đây, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ cho biết: Do có những quan điểm hết sức khác nhau, Chính phủ sẽ báo cáo Bộ Chính trị cho ý kiến về dự án này.
Dự án mỏ sắt Thạch Khê “treo” từ năm 2011, khiến số phận nhiều hộ dân cũng vô định theo. Hàng chục năm nay, họ sống cảnh tạm bợ, không cơi nới, không tách hộ, không xây dựng nhà cửa và thậm chí còn không có điện.
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng về việc phải rà soát, đánh giá toàn diện các mặt về hiệu quả kinh tế, công nghệ, phương án tiêu thụ sản phẩm, thị trường và các tác động về mặt xã hội của việc khởi động lại dự án mỏ sắt Thạch Khê (Hà Tĩnh), ngày 25-4, Bộ Kế hoạch & Đầu tư đã tổ chức cuộc họp về dự án này.
Sau khi Ban Thường vụ Tỉnh ủy Hà Tĩnh có đề nghị làm rõ một số nội dung về năng lực chủ đầu tư, nguồn vốn, hiệu quả kinh tế - xã hội, công nghệ, thị trường tiêu thụ, vấn đề bảo vệ môi trường (tụt mực nước ngầm, sa mạc hóa, phòng chống siêu bãi, lụt, đổ thải lấn biển...), nếu không thì chưa đồng ý khởi động dự án này, Công ty cổ phần sắt Thạch Khê (TIC) – chủ đầu tư dự án đã có văn bản làm rõ một số nội dung.